YMA-AH KA TEL VE EM?
- Rev. Jh. Za Hluna
YMA Day ṭum khat chu, Secretary thawk laiin term laklawha harsatna a tawh avangin, kei a hun lova piang khan Vangtl^ng Branch YMA secretary hna ka thawh ve lai a ni a (kha hna kha ka ngai ropuiin ka hlut ngang mai a), community hall-ah lengkhawm zaia intihsiak t<r khan a veng vengin an ṭhu a, a pui a nawiin kan inrem ṭhup mai a. An k^ra kalna kawng awmah khan YMA secretary chu dawhs^n lam panin ka kal vah vah mai a. Ka minute bu zakzeh aia chhah kha kan khuaah khan, Bible tih chauh lo chu, a awm pawhin ka ring lo. Khawvela lehkhabu chhah ber kha ka kutah a awm ni hialin ka hria, a nuamin ka va han chang s^ng teh reng em!
Lengkhawm zaia intihsiak t<r a ni a, zing lam aṭangin infiamna hrang hrang kan tih ṭeuh tawh av^ngin mipui kh^n a rhythm kan man fuh tawh bawk a, ṭan hun hma fein hall kan khat hmur mai.
“Sawmf^ng kan thlawh, L>ntu zingah a no nghial,
Raltiangah a hring no nghial e;
A laiah runin bukthl^m ^r ang lawina,
Berhva Lungrual ianga kan nuihna.
Sawmfang a no nghil nghial zalam kawng a phei ruai
Lawmrual hlima sawmfang zawnga ram ṭuanna
Aw ka ngai e kan zoruam nuam chu,” tih hla te hi khuangpui n>n an lo chumchilh dup dup tawh a. Nunau n>n a khawn^wtin kan ti a ni bawk a, a nuam ve ngang mai. Tlai lama ruai ṭheh tur kha kawtlaia h^rah khan belpui a inchhuang tlar ṭhut a. Fatu ṭhenkhatin a chek liam t<r v>ngin an lo thlau dalh dalh a, a ṭhenin a vun rawh sen hun mai, hmin ṭha taka chhum kha mipuia sem tura lo chan l^wk t<rin chawhtawlh ah an suak chhuak phu hlarh hlarh bawk a, a kawchh<ng chantu te pawh, sa kha a la v^ng ngang a, an ei ch^k ve tawpkh^wk a ni ang chu, a ruka han hmawm zauh zauh pahin a ṭhenin an dawm a, a ṭhenin an lo chan mial mial bawk a. Ṭhenkhat te erawh chuan an chanpual a fel tawh avangin har vung pawngah tuthlawh h^ an lo suih hauh hauh bawk a. Ka Pu Selluaia tualah, tar hovin a hrangin a Lusa an lo vil khu ve vat vat bawk. An vaib>l d^wnte chu an chil putin a z<l a, an puan venah an han tat hul leh zauh ṭhin bawk. An thiam awm e, kum khata vawikhat chauh awm thil a ni a, a thleng khat >m a ni! YMA ṭhatzia kha khabe sai hleuh hleuhin an sawi khawm ve niap niap ṭhin.
Hall lam programme a zawh dawn hnaiah ruaiṭheh d^r an vua ang a, nula hovin dawrawn phurin in tinin ruai chaw an lo chhum chu an khawn khawm ang a, chumi an lo thlen kimah chuan kan vaiin kan ei ang. “Nang chu chuta piang chu i ni a, ani hi chuta piang chu a ni,” tih reng kan sawi lo, eina tura ka nei chuan ei rawh se kan ti mai a ni. Chaw khawn tur hian nula tlawmngai leh tuarchhel nih a ngai ve, chaw sa khawrh khawm kha an phurh ṭhin avangin hnungzang thlan dup khawpin, an dawrawn a khah hma chuan kawtthler an suartluan mai ṭhin. Tunlai kan nulaho, mizo ṭawng thiam chianglo, sap ṭawng leh Hindi pawh thiam chiang chuang lo, buh thlei thiam lo, buh chauh lova puar thei chuang si lo te ang hi an ni lo. Anniho kha chuan an thiam zawng chu an thiam >m >m a, tumah khawlaia mahni chaw khawn tibua emaw, tlukpui mualpho emaw an awm ngailo. Chaw s^ avanga mahni dawrawn phurh tikhat zo lova tlawmsan an awm ngai hek lo.
Chutah ruai ṭheh a lo hun ta tak tak a, k^wn zawlah fatu hovin changel hnah an rawn phah ta zar zar mai a. Hnah hlai ṭha deuh deuh kha a sir tawn tawnah an han phah hmasa te te anga, a laia mi tur chu a chungnung berah a ṭang tur a ni a. Chaw an rawn bun hawk a, a lai an han hai kaw leh pawp a, chutah ngei mai chuan sa chu an rawn bun ta. ‘A vun kan la chang ve lo, helamah a kawchh<ng... in hlui kha in buk lutuk a nih kha, helamah a la th^wl…’ tih te chu a thunawn an ni. A lai aṭanga sa tui al h^ng lo luang chhuak chuan kan zain min rawn chawm kual vel t<r a ni a. Zawlkhaw sira luang del del chite luipui..dam ten luang del del la…. tih hla chawhma lama sa zo hlim hlawl kan ni bawk a, khati anga lui pakhat aṭanga luang chhuak chanho kha nuam kan ti >m >m a ni. Tumahin ‘Ka ten’ tih thu reng an sawi lo. Awih pang deuhva kil phei chuan a tuih^ng luan khawmna lam, a thlang lam deuhva ṭan kha a h^ng tui duh b$k hl>! “T<nṭum kan ruai ṭheh chu kan tlai khawp mai, YMA hi chu a va ropui tak >m, michhia leh mi t> te tan hian a va thlamuanpui awm tak >m, YMA zarah sa tuih^ng duht^wka kan hawp chu le,” tih ri te chu a hminga hruaitu t^n chuan rimawi ropui tak a ni. Hall lama chinfel ngai a awm avangin, a kilkhawr lam mi k$l peihlohna lam kha hruaitute chan t^wk a ni mai a. Ruaiṭhehna hmun zawk kin, hmun rem lo tak aṭanga khawtlang mipuite’n tui ti taka kan ruai buatsaih an kil lai thlir kha a va nuam tak em!
Kumin YMA Day chu khiti ang ngaituah reng reng khian ka lung a leng thar riau mai a. Kan v>ng (Bethlehem) Branch pawhin chh<n lamah l^m intihsiak te an nei a, zan lamah drama leh zai te. A hma fe aṭangin kan fateho pawh chumi khami chu kan zir dawn an ti zan tin a, chu chuan min th^wm ve deuh bawk a ni awm e, ka phur ru riau mai. Khawnge maw ni tak tak chu, ka lung a va han l>ng ve mawle, ka va han kal ve rua em ka ti a, zan lamah hall-ah ka va kal ve ta a ni. Chhei le; ka rin ang awzawng a lo ni lo. Section tin ṭhutna t<r an lo ruahman hrang thliah a, chutah chuan member inchhiar t<r hi a lo ni a, kei lahin member ka nih leh ka nih loh pawh ka lo hre si lo. Hunserh hmangtu t<r emaw min lo ti a, platform lam min lo kawhhmuh a, chu lah ka ni bawk si lo. Mi n^wlpui ṭhutna t<r a lo awm ve hauh lo mai. Kei chang ka ni lova, keimah anga YMA a lungl>ng dangte kha hall sirah, ṭhutthleng awmlohnaah an lo ding khawm deuh t^t a, thlirtu mipui an lo ni. Tel ve ka tum a, mahse ka lo tel thei hauh lo, member ni lo t^n ṭhutna a awm remchang mai si lo. YMA thl$rtu nih kha ka duh lova, ka haw leh ta ringawt mai a ni, hei hi YMA ka hriat ṭhin kha a ni ta lo emaw ni hial chu le!
Motinagar Nongthymmai Branch a ziaktu hna ka thawh ve hun lai te leh, Madanrting Branch a Vice President hna ka thawh ve laia kan YMA Day hman ṭhin d^n te ka chhui reuh reuh a. Ṭum khat, Motinagar Nongthymmai Branch-in Motinagar Field sira kan hman ṭuma, kan President Dr. Vanlalruata Rengsi in, Day lawmna tur vawk m$t, min ^nt$ra kan kaa a rawn thlawr diat diat laite kha ka ngaihtuah chuak a. Z^nin zet chu YMA in ka lung a til>ng ngang mai.
YMA kal zel tur ka ngaihtuah zui neuh neuh a, membership hi Kohhran ṭhalai membership ang maia kan kalpui chuan a ṭha lo thei ang tih te ka ngaihtuah thleng a. Kohhranah hi chuan
ṭhalai member ni lo pawhin kohhranah nihna leh dinhmun an nei thliah a, neitu nihna kan nei
ṭheuh mai, ṭhalaite hi kohhran nihna kengkawhtu an ni mai lo. YMA chu, a dang awm tawh chuang lo a nih a v^ngin, ruaiṭheh nikhua leh thil tihhoah member leh bar lo sawi sawina chi niin a lang lo. YMA hi ama member te chauh huap ni lovin, khawtlang huap ni zel sela a ṭhain a rinawm. YMA membership hi tunhma a kan tih ang deuh khan, kumt$r lama kan khawn lai hi a hming kan lam uar lai ni mai sela, fund raise na chi khat ni mai sela. A hnu zelah hi chuan ‘member te kal khawm t<r, member te’n ruaiṭheh t<r’ tih ang chi hi tih tih lem loh a ṭhain ka ring. Membership fee pe uar tura inzirtir erawh ni sela, hmanlai deuh chuan member upa berte pawh kan han chawimawi ṭhin kha mawle!
T<n anga kan tih z>l chuan YMA hminga in koh khawm zawh loh hun a thleng palh ang a, a z^t chauh ni lo hian a kal te hming chena inhre fak fak thei khawpa tl>m hi kan YMA mai palh ang tih a hlauhawm.