Written by
- Zoramchhana

Tun hmaa tuialhthei man pung aiin tuna pung hi kan ram tan a ṭha zawk

Tun hnaiah Mizoram sawrkharin tuialhtheiah chhiah a tihpun avang leh chhiah dang (cess) a lak thar avangin petrol leh diesel man a pung a; mi tam takin ṭha lo tia an sawisel laiin, ṭha tia sawisel lem lo mi ṭhahnem tak an awm ve tho bawk.

Ka han ngaihtuah vang vang a, petrol man ka hriat hniam lai ber chu litre 1 cheng 27 vel a ni ta em aw, ka ti a; a zat chiah ka hre thei tawh lo a, cheng 30 chu a la tling lo ngei chuan ka hria. Tunah erawh chuan cheng 100 a tling thuak ta. Cheng 30 a la tlin hma ka hriat leh tuna a man ni mek inkarah hian kum 30 vel chu a tla awm e.

Petrol man litre khat cheng 30 a tlin hma deuh aṭanga tun thleng hian Mizoram leh India ramah vawi tam tak tuialhthei man a lo pung tawh a, vawi eng zat chiah nge a pun tawh tih chu chhiar sen a ni lo a, chhiar theih pawh a ni lo. Hun a kal zel ang a, tuna petrol man litre-ah cheng 100 a tling lo deuh pawh hi a la pung zel dawn tih a chiang.

Tuialhthei man pung hi tute pawhin kan tuar vek mai, tuar nasa bik kan awm chuang lo. Mi rethei deuhin an tuar a, hausa deuh pawhin an tuar tho a, motor neituten an tuar a, motor nei lo, passenger anga mi motor-a chuang ṭhinte pawhin kan tuar vek.

Tuialhthei man a pung miau a, motor chuan man leh hman man pawh pung ve hret hret lo thei a ni lo a, a pung ve zel bawk. Tun hmaa vawi tam tak tuialhthei man lo pung tawhte kha mipuiin kan tuar vek a, tunah pawh a pung leh ta a, kan zavaiin kan tuar leh ang. Mihring phur chi motor neitute'n chuan/hman man an lo tipung hret a nih pawhin a awm lo hran lo, dem viau tur pawh a ni bik lo; tun hma ang bawkin an tipung leh a ni mai. Tuialhthei man a punna nena inmil lo lutuka uchuak taka tihpun erawh a ṭha lo ang.

Petrol leh diesel man pung hi chi hrang hrang a awm a, a tlangpuiah chuan khawvel pumah crude oil man a pun vang te, ram dang aṭanga lak luh man a pun vang leh chhiah lak zat a pun vangte a ni tlangpui.

Ka hriatthiam loh tak erawh chu - Mizoram leh Mizoram sawrkharin cheng khat pawha a hlawkpuina awm si loa tuialhthei man a punin kan sawisel chiam chiam lo a, sum lama pachhe lutuk Mizoram leh kan state sawrkharin a hlawkpuina tura tuialhthei man pung kan sawisel chiam chiam si hi a ni!

Tuna Mizorama tuialhthei man hi a san ber lai a ni lo a, tuna a man ni mek aia a san hun lai hman lawk khan a ni tawh. Khatih hun laia tuialhthei man sang vak kha Mizoram sawrkhar hmalakna vang a ni lo a, kan state sawrkharin hlawkpuina a nei hek lo. Mahse, kan sawisel duh dêr lo a, a tisangtute kan dem duh hek lo.

Tuna Tuialhthei man pung leh hret hi a ṭha ka tih ber dan a ni bik hauh lo va, mahse, kan sawrkharin hetia hma a lak takah chuan pawi tihna ka nei vak dêr lo; a chhan chu - a man a pun avanga a hlawkna chu he kan ram rethei tak hian a chang dawn tlat. Kan state-in kan hlawkpuina awm miah si loa tun hmaa ṭum tam tak tuialhthei man pung tawhte ai chuan, kan hlawkpuina awm ngeina tura tuna tuialhthei man pung hi a ṭha zawkah kei chuan ka ngai e.

- Zoramchhana