Written by
Sanghluna Khiangte
MKHC hi... Mizoram sawrkar Kaihbu-ah a ṭang ta em ni?
Hripui chimawm tak, COVID-19 leng leh a kaihhnawih thil chi hrang hrangah hian 'MKHC hi sawrkar kaihbu-ah a ṭang ta mai em ni?' tih hi ngaihtuah theih tak a ni ta. MKHC (Mizoram Kohhran Hruaitute Committee) ngei pawh chîk takin lo inngaihtuah nawnin, inenfiah se a duhawm hle mai.
COVID-19 lêng vanga hmalakna tur leh kal dan tur rêlna leh inrâwnkhawmnaah MKHC aiawh an tel ve deuh zat zat a, chutiangin pawl dang - Central YMA, political party, etc. aiawhte pawh an tel cháng a awm. October ni 21, Nilaini khan Health Minister Dr R Lalthangliana hoin sawrkar hotute an ṭhukhawm leh a, chutah chuan chawlhkar hnih chhung 'COVID-19 No Tolerance Fortnight' hman an rel a ni âwm e.
IPR Department press release-a a lan dan chuan, he thutlukna an siam meeting-ah hian sawrkar official-te tih lohah chuan, MKHC aiawhte leh Indian Medical Association (IMA) aiawhte chiah an tel a (IMA aiawh phei hi chu sawrkar official tho a ni mahna le); pawl dang - CYMA, MHIP, MUP, Joint NGO, etc. an tel lo.
Mizoram kal dan tur leh hmalakna tur rêlnaah tun ang reng renga sawrkarin MKHC a ngaih pawimawh leh MKHC aiawhte pawh rorelnaa an tel tamna hi a la awm meuh awm lo e. Sawrkarin kal dan tur (kalphung) leh hmalakna tur a rêlnaa kohhran lam an tel ta zel hian ngaihtuah a ti thui khawp mai. MKHC hian Mizo mipui a huap zau avangin thurawn han lak zauh zauh nan chuan a ṭha tehreng ang a, rorelnaa tel ve zel erawh chu a fuh ber ang em?
Hetianga MKHC an tel ve ta zel mai hi sawrkar hian kohhrante a tlawnna hmanrua a ni thei a. Sawrkar hotute'n an duh dana ro an rêl chu mipuiin an sawisel/ dodal loh nan, rorel tihrinawm nan, mipui laka thiam chan nan, kohhran (MKHC) pawhin an pawmpui a ni tih lantir nan MKHC hi hmanruaah a hmang a ni thei ang em? Chuti ni se, pawl (forum) zahawm tak MKHC hi sawrkar kaihbu ang lekah a ṭang ta mai a ni lo maw?
A thu hrimah, 'COVID-19 No Tolerance Fortnight' kalpui tura thutlukna siamnaa kohhran hruaitute an tel ve zel hi thil ṭul tak, ṭha tak a ni rêng em? Sawrkar hmalakna tur chu a kaihhnawih hotute'n an rêl mai ṭhin a ni ngai a. No Tolerance Fortnight pawh hi sawrkarin ṭul a ti a nih chuan amahin a rel thlu mai tur a ni ang chu.
Covid-19 Ordinance (ti mai ang) hi a tuate mah hian kan zawm famkim tak tak lo, sawrkar hotu leh lu ber thlengin. Sawrkar office zawng zawngah hian an zawm famkim lo vek ang chu. Chuvangin, COVID-19 No Tolerance Fortnight hrim hrim pawh hi a ṭul chiah em ni? Inhnial thei tak a ni. Inhnial theih tak a nih vang tak hian sawrkar hian chhuanlam/ zahzel/ hmatheh atan MKHC hi a hmang a ni mai lo maw!?
MKHC din chhan leh thil tum ber hi ka hre chiang hauh lo a. Kohhran (pawl hrangte) inlungrualna, inpumkhatna leh thawhhona ṭha a awm theih nana hmalak, kohhran humhalh, Pathian leh kohhran thlirna aṭangin kohhran mite ṭhatna tura hmalak leh Krista chanchin ṭha thehdarh tihte hi an tinzâwn ber turah ka'n ngai ngawt a.
Covid-19 vanga inkhârkhip leh inkhawm theih loh chhung hian Pathian leh a kohhran lam hawiin eng hmalakna nge an neih reng le aw? Nunphung a pangngai titih tawh a, sikul hial an kai ṭan tawh. Inkhawm theih dan tur kawng zawngin MKHC hian ngaihtuah an sêng rêng em, mumal takin hma an la tawh em? Nge, inkhawm theih loh tawpah an la ngai zel? Sawrkar hotute'n kal dan tur an rêlnaah an tel ve deuh zel miau a, sawrkar rorelna ang ang chu íhé loin an pawm duak duak zel mai em ni?
Hman ni lawkah MKHC hruaitute an ṭhukhawm a, eng nge an rêl kan hre lo; thuthang erawh chu a awm. Chu thuthang avang chuan FIR thehluhte pawh a awm kha. Khami ṭuma MKHC rorêl hriat tur awm si loin, Covid-19 kaihhnawihah (inkhawm chungchang pawh telin) sawrkar thu zâwm tura mipui ngenna thuchhuah an siam ringawt a nih kha!
Covid-19 léng vanga 'lockdown' kha 'unlock' a nih tawh hnu pawha MKHC kal dan hian ngaihtuah a ti tam, rilru a tikal thui. Lo ngaihtuah ve teh u.