Revd. Dr. Chuauṭhuama kha

Kohhran huang chhûng mai ni lo, kan ram leh hnam damna tura kan damdawi ei duh zawng chauh ni lo, kan ngeih tur leh kan dampui tur a nih dawn phawt chuan damdawi khâ leh lem har tak pawh min chawh ngam mi tlêmtê zinga pakhat chu Revd. Dr. Chuauṭhuama kha a ni ti ila thu uar kan ni hauh lo vang. A hun laia thil thlengte kha ngun takin a thlir a, kil hrang hrang aṭanga chîk taka a thlir hnuah a mimal ngaihdan chu vênthâwn leh tîmna nei map lovin huaisen takin a rawn au chhuahpui mai ṭhin kha a nia; a haw duh tan chuan huat mai pawh a awl hle ṭhin âwm e. Mahse, zâmna nei hauh lovin he ram ṭhatna tur hi a lo au chhuahpui ṭhin a nih kha.

January ni 4, 2025 (Inrinni)-ah khan Chuauṭhuama Memorial Committee (CMC) chuan Pu Chuaua thih champha vawi 1-na pualin Ramhlun Vengchhak Kohhran Hall-ah ‘Revd. Dr. Chuauṭhuama Memorial Lecture’ programme an buatsaih a. Kei pawh a bik taka sawmna ka hmuh angin ka va tel thei a, a hlâwkthlak hlein ka hria. He hunah hian mi pahnih–Upa R. Lallianzuala leh Pu K. Remruatfela ten thupui sawina (paper present) an nei a. ‘Mizo ṭawng tihhmasawn–R. Lallianzuala’ leh ‘Chîk taka thil thlir kawnga hma hruaitu Revd. Dr. Chuauṭhuama–K. Remruatfela’ te kan zir a, sawihona hun ṭha tak kan nei thei nghe nghe. Hun lokal leh zel turah CMC hian hetiang hun hi buatsaih fo an la tum bawk. Amah Pu Chuaua awm tawh lo mah se, CMC hian kan ram tan hna ṭha an la thawk zel turah pawh ngai ila; an hmalakna hian kan ram tan hlâwkna tam tak a la paw chhuak zel turah ngai teh ang.

Pu Chuaua kha kohhran thlavang hauh na tak a nih rualin, dik lo nia a hriat erawh a ruh lang râwta na taka sawisel ngam a ni, hetiang mi hi hmangaihtu dik an ni châwk. Mi tam tak hi chuan vênthâwn leh tlâktlum loh kan hlauh luatah dik lo pawh kan bitum ngam lo va, sawisêla zilhhau aiin, dik lo tih hriat reng pawh thup mawi dan kan zawng hram hram ni hian a hriat. Hei hi damdawi ṭha a ni lo va, nachhâwkna pawh a tling zo lo va, dik lohna vulh lenna mai a ni zawk.

Pu Chuaua'n ram a veizia leh ram tana thil ṭha leh dik a duhzia pawh tlâng hriat a ni. Ram inrelbâwlna chungchangah pawh kan kal dan dik tâwk lo nia a hriatah chuan a thlîng baw hawkin a sawi mai ṭhin. Mite huat nih pawh pawisalova dik leh dik lo langsâr taka thliar ngam mi tlêmte zinga pakhat chu Pu Chuaua kha a ni chiang khawp mai. ‘Thluaka sum lût’ tih ṭawngkam rawn phawrh chhuak lâr em emtu pawh kha Pu Chuaua hi niin ka hria.

Mahni hamṭhatna tura sorkar miliante bathlâra tei zek zek ngai lo leh mite tihlâwm tum luat vanga mi tlawn huam ngai lo, dik lo tih hriat reng thup mawi mai mai lo a nih avangte leh a chhe lai siamṭha tura huaisen taka au chhuak ṭhin mi a nih avang khan kei chuan Pu Chuaua kha ‘Mizo Nehemia’ ka ti mai.

Tunlaia kan rama issue hrang hrang kan hmachhawn mêkahte hian Pu Chuaua kha la dam ni se, a ngaihdan leh a thu leh hla hriat a châkawm ṭhin ngawt mai. Vanglaini chanchinbuah ‘Revd. Chuauṭhuama Huang’ ah rawn ziak leh nghek se la ṭha tur a nia; nimahsela, mihringte hian kan nunna thuah hian thû kan nei lo lulai lutuk deuh va, mihringte ngaiha hun lo taka min chawlhsan ta mai hi chu a ngaihawm ṭhin vuang vuang teh e.

He khawvelah a taksa chu nungdamin awm tawh lo mah se la, a dam laia a thil tih ṭhat leh a thu leh hlate chu Zoram khawvelah hian a dai ngai tawh lo ang.

"Ka ngawih avanga ram leh hnamin a tawrh ai chuan, ka au chhuah avangin keima'n ka tuar zawk mai ang."–John Pymad

- MC Lalthianghlima