Kelkang leh Mizoram mipuite tan sawrkar a ding
Kamkeuna : Kelkangah Pathian Thlarau Thianghlimin hna a thawk a, a kal apiang an lawm em em zel a, kal leh hlan mawlh an ngaihtuah a! Mihring thuhmun vek ta lo chu le, a sawisel pawl an awm bawk a. Hetih lai hian KKK Vs KKKL tih ṭawngkam chu tunlai Mizorama kan ṭawng hman rim ber pawl a ni ta hial a, sawrkar pawhin an dinhmun a hria a, hmalakna ṭha tak a nei chho tih hriatte hi a nuam ngawt mai!
Sawi nuam lo, rilru kamtu
Khawpuiah mah mikhual tlai chaw vawi khat rawn ei tur pawh chhungkua kan buai hle laia hetianga kum tluan maia chhun zan zawma mi sang telin an chim rawn thingtlang khaw mite tan phei chuan a buaithlak dan tur chu thuk tak a ni ngei ang. Mahni khumlai zawl pawh luah lum hman lo khawpin an buai a, an in leh lo an enkawl hman loh avangin a rawp ṭan a, thianghlimna, hmasawnna kawngah te pawh ke pen turin hun an nei lo a, an hun pum chu mikhualte ta a ni. An eizawnna pawh a ngaihtuahawm hle.
Khiti khawpa chimtute tan khian an neihin a tlin bik lo a, anmahni tlawhtu tam takin ei leh in, mut-bu thlengin in tum mah se in tum ve thei lo mi tam tak an awm a, chung mite tan chuan an neih zawng zawng an phawrh a, hetiang hi nimahse a rukin khawpui lama an chhungte leh hmelhriat ṭhate hnenah mutbu bakah in leh lo thawm ṭhatna hmanrua an chah ru ta fo a, chung chu mi hriata sawi erawh an duh lo a, an buaina tawh mek a ni lawi si! Mikhual thawh khawm ringawt ringa awm chu thil theih a ni lo. Lehlamah mikhualte dawngsawng ṭha lo nih hi mizo kristiante tan a mawi lo a, kan hnam nunphung a ni lo a, Kelkang khaw mipuite pawhin an duh lo. Bible meuhin mikhual chunga ṭhat chhuah turin min ti si a!
Mikhual ningnawi leh bawlhhlawhte chu enkawl fel tawk theih a ni lo a, mikhual enkawl leh khawchhung mamawh ngaihtuahtu an indaih lo a, chutiang han ching fel zel tur chuan mihring leh hunin a daih lo a, an neih pawhin a tlin lo. Boruak thianghlim tak dawng ṭhin kha mipui pungkhawmte hnawm paih leh bawlhhlawh tling khawm aṭanga lo chhuak rim dangin a pawlh ṭan a, tui duh khawp an hmu lo fo a, mi ṭhahnem ngai leh sawrkarin tui rawn pek rawn ṭhin mah se mikhualte tana tui dah khawlna tur chu an harsatna a ni leh tho! Fur a inṭan chho a, inthiarna zun in leh ekin ṭha a awm hlei thei lo a, fur laia natna hri leng sam em em te chu a len a hlauhawm tawlh tawlh mai.
Ṭanrual a ngai e
Kelkang khua hian sawrkarah engmah an dil lo a, an phut hek lo. An harsatna/ buaina ruk hi midangte dem hlawh hlauhna vangin a khaw neitute tan chuan sawi chhuah hrehawm tak a ni tih sawrkar chuan a hria a, an harsatna sutkian dan tur chu ram roreltu an nih angin Chief Minister Pu Lal Thanhawla leh sawrkar mi pawimawhten an sawiho a, ruahmanna uluk taka siamin, he harhna nena inhmeh em em mipuite eizawnna leh an dinhmun chawikanna tur hmanrua NLUP sum bank-a dah pung aṭangin chhawmdawlna hnathawh a ni dawn ta hi a lawmawm ngawt mai. Sawrkar thuchhuak chuan, Kelkang ṭanpui nan hian NLUP sum pangngai leh Chief Minister Special Package hmang loin bank interest hman a ni dawn a ni, tih an tar lang.
NLUP Implementing board (NIB) hi registered society a ni a, Apex Board thurel angin sum tih chingpen awm thei ven nan leh thianghlim taka sum enkawl a nih theih nan Finance Department phalna la thlapin Bank account pawh mumal taka hawn a ni.
NLUP hnuaiah hian sum sem tur leh lei tur chi te, election chi hrang hrang avangin a hun taka tih hman loh a awm ṭhin a, chungte avang chuan Bank-ah sum dah a ngai ṭhin. Bank-a dahte hi mawl taka tawngpawng dah tawp a ni lo a, dan leh dun fel tak kal tlanga dah a ni. Heng a pung lo awm
ṭhinte hi Mizo mipuite sum pung a ni a, tunah remchang takin mi
ṭhahnemngaite ṭawngṭai chhanna atan pawha ngaih hmiah theih turin kan unau Kelkang khua leh Kelkanga kalte harsatna sutkianna turin hman a lo ni dawn ta a, a lawmawm ngawt mai.
Mi pawh an ṭangrual
India ram leh khawvel hmun tam takah Sakhaw hrang hrangin hmun pawimawh bik kan nei a. Chutiang hmun thianghlim tlawh tur chuan tisa leh thlarau-a hlawkna neih tumin an kal ruih ruih a, zin khawthawng leh zirna in-a zirlai leh zirtirtute chuan an tlawh ruih ruih bawk.
India ram chhung hmun hrang hrangah hetiang hi a tam. Chutiang hmunah chuan thil mak tak tak, a lawmawm leh lawmawm lo a thleng fo a, hriselna tan pawha ṭha lo natna leh rilṭam manganga awm te pawh an awm nawk
ṭhin. Chutiang a nih ṭhin avang chuan chutiang awmna state chuan nasa takin chhawmdawlna hna an thawk a, mipui mamawh chawlhna in, vantlang inthiarna zun in leh ek in, inbualna leh in sukna hmun te a siam a, ei leh bar bakah tui in tur thlengin mipuiten an mamawh ang an hmuh theih nan hma a la a. Mipuiten hriselna an neih theihna turin chutiang hmun leh a velte chu a remchan dan ang zelin nasa takin a thuam a, a chei ṭhin.
Mookambika Temple, Manglore te, Sangameswara Temple-Aihole, Tamil Nadu te hi ka hmu ve tawh hlawm a. A bik takin Mizoram nu leh pa awm thei deuh leh sawrkar mi pawimawh tak tak chelh fate ho awmna Tumkur (Karnataka) khaw bula Devarayanadurga te phei hi chu vawi li vawi nga dawn ka kal a. He hmun hi khawpui pawn ni mahse BBMP (Bruhat Bangalore Mahanagara Palike) in kum 2001 aṭang khan enkawl hna an thawk
ṭhin a, khawpui pawn thil va khawih chu a dik lo tiin tumahin thu an chhuah lem lo a, an sawisel hek lo.
Mizoram sawrkarin Kelkang leh Kelkang tlawhtu mipuite mamawh leh an himna, an hriselna leh ei leh bar zawnna thlenga a ngaihtuah a, NLUP sum pung hmanga chhawmdawlna hna a thawk tur hi lawm takin pawm ila, a kalte leh a kal ve thei rih lo te tan tak pawh taksa leh thlarau-ah hriselna ṭha tak a nih bakah midangte duhsakna thinlung pu tan chuan muttuina tham a ni. A ni lo lama thu vai-vir ṭalh tum hi chunglam pawhin a phal a rinawm lo.