Thik hlawh Designation Plate!
Kamkeuna : Mahni hna ṭha taka hlen chhuah hi a ṭha mai a. Kan buaina tur ni lem loa kan buai a, hun kan pek hnem em ṭhin avang hian hun, sum leh tha bakah rilru leh taksa a lo thlawnin kan seng ral ṭeuh ṭhin niin a lang. Miten thil ṭha ti se, kan ti a, kan phunchiar viau a. Thil ṭha tih leh nundan mawi taka nun erawh kan tum ve lem lo thung a!
Motor leh kan ram
Tin, thawhrimna rah chhuak hlutzia aiin awlsam taka hlawh chhuah leh nun hi kan thlahlel zawk deuh bawk. Hei hian Office-a kan nunphung thlengin a thlak nasa hle. Lirthei te pawh mamawhna vang ni lo, kan dinhmunin a tlin leh tlin loh lam pawh thlu hman lek loa vawi khat pian manah motor neih ve hrim hrim tumna thlarau hian Mizo pa thluak a luah nghet tawh em mai a, kan buai a nih tak ber hi maw!
Mizoram sorkarah hian MNF Ministry-ah khan motor kawl thei chin an tisâng ta tlat mai khan officer ṭhenkhat rilru a ti na hle a, motor kawl ve ṭhin kawl thei ta lo tam tak an awm. Sikul kai hun sawn ang maiin an phunchiar a, mi tam tak chu buai pawh an buai hle reng a ni.
Sawrkar motor kawl thei tur dik tak chu Secretariat-a Jt. Secretary chin chunglam leh Department-ah chuan Director chauh niin, Engeering Department-ah chuan Superintrendent Engineer (S.E.) leh a chunglamte an ni. Hetih lai hian Department ṭhenkhat Police-te chu O.C thlengin an mamawhna in a zir avangin pek an ni.
Tun hnaiah sorkarin ṭul leh mamawh ngawih ngawih I & PR Department District Officer-te chu lirthei a kawl tir leh a, anmahni chunga officer-te pawh a pe chuang lo. An hnathawh nan ṭul a tih vangin hnathawhna atana hman turin a kawl tir a ni. Hetiang hian department ṭhenkhat pawh an hnain a zir avangin sawrkarin lirthei a kawl tir bawk.
Department pool motor-te hi Senior Officer-ho office kal tur lam nan leh thlah nan bakah an zinna turin hman theih an ni. Hetiang a nih avang hian sorkar motor kawl thei lote chuan private motor an hmang a, remchang a awm chuan hotute nen insawi remin office driver chuang hmangte pawh an awm.
Buaipui ṭul lo mi designation plate tar!
Sorkarin a hnathawk, motor a kawltir ngeite hi chuan designation plate an tar hi a ṭulna a tam zawkin ka hria. Englai pawhin tar lang se la, hei hian sorkar motor dik lo lutuka hman chungchangah pawh a vengin a vawng ang a, an nun a thunun zawk bawkin a rinawm. A chhan chu sawrkar duty ni lo, a hman lohna turah motor kawltuin a hmang chiam thei a, a designation plate a khuh fo chuan dik lo engemaw tak a awm zawk tih a lantir thei ang.
Official duty-a an zinnaah chuan officer dangte pawhin an motor-ah an designation an tar a ṭul châng a tam hle. Khawpui chhungah erawh an department hming tar mai hi a mawiin a zahawm zawkin a lang. Hei pawh hi an duh leh duh loha thu a ni mai. Private motor-ah kher hi chuan an zin a ni emaw khawchhung a ni emaw designation plate tar ve ngawt hi chu a ṭul lo, a thil tar khan a chhunga chuang kha a timualpho lek a ni zawk. A tar pha chinte zahawmna hum sak turin sawrkar pawhin dan leh dun fel tak a nei ang a, mumal takin keng kawh se a ṭha ang.
Tunlaiah Chief Secretary-in designation plate a tar lo tih hi chhut chian ngai tak a ni. Chief secretary hian a designation plate hi tar lo mah se a flag tarah Chief secretary a ni tih chu ziak leh chhiar thiam chin chuan an hrethiam vekin a rinawm. Engpawhnise, Chief Secretary, Government of Mizoram tih tar hi zahawmna a ni lo a, zahawm loh sawtna pawh a ni chuang lo.
Miin designation plate a tar chhan leh a tar loh chhan hi sawisel ngawt chi ni lo. A hna avanga designation plate tar ṭul a ti a, tar thei a nih bawk chuan tar mai se, a tar lo a nih pawhin thil sual tak ni awmin a lang lo. Designation plate leh mahni hnathawhna hmun hming tar ve ngawt tam tak hian an ngaihtuah fuh loh a awm ve thei. Ropuina hi mahni hming bul leh mahni in bang vela nihna ziah tlar duah lam a ni lo. Midangte nena an khawsak ho danah te, a hnathawh dana a rintlak leh tlak loh lamah te a ni mi ropui chu an teh ṭhin.
Ka ngaih pawimawh em em a awm a, chu chu Order of Precedence hi a ni. Traffic han sawi ila. Police an nih vanga an hotu deuh tawh phawt mai dah lal tuk mai hi a fuh lem lo. Aia lal zawk phar ding a, rem leh rem lo pawh thlu loa mahni pute hlauh vanga kal hmasak tir tum ṭhin hi nundan mawi a ni lo. Pute zahna aiin hlauhna a kawk zawk.
Police motor a nih vang emaw, sorkar milian tih vang emaw a, duhsak bikna tihlan hi corruption tho a ni. Traffic rules pangngai hi zawm ṭheuh ila, engemaw bik, dam lohna chungchang te leh sawrkar hnathawk liante (motor kawl thei chin chu an SP te tlukpui emaw sang zawk emaw an ni) kal hmasak tir ṭhin erawh a mawi.
Designation plate tar hi zahawmna pawh a ni chuang hek lo!
Designation plate tar leh tar lohah kan buai vaiu lai hian a tar lote chu kan han zah loh ngawt ang lawi a! Sawrkarin duty tura a ruat pa fel tak pakhat chu A.R lammualah Chapchar Kut niin a duty a, department dang zawng zawngin badge an awrhin an tar vek a, chuta duty ve pakhat chu an department badge a awrh/ tar ve lo a, mi tam takin zah loh baksakin an lo hau a. Dik chauh chuan amah hautute aiin sawrkara a nihnaah phei chuan a dinhmun a sangin a zahawm zawk fe si.
Lan mawi hi kan duh a, mawi taka nun erawh tumah hian kan tlin lo. Mi designation plate tar kan sawi sel nasa a, mahni phak tawkah thingtlang lamah te pawh ropui duh vangin kan kawngkhar leh a velah kan tar khir liai luai tho. YMA, Section, Group leh welfare thleng hian designation plate chu kan tar lek luk mai.
Khua a var dek dek a, hawina lam apianga thil ṭha hmu lo, phun nawi reng mai thinlung hi natna chi khat, dam (sim) har tak, sim aia a sawisel pawla ṭan nuam ti a, intithei ta em em an tam. Phun reng, midang sawisel reng mai nun hi tisa leh thlarau lam ṭhan ti-ṭhu-tu lian tak a ni. Tin, mifing nih tum tam tak hi an phunchhiar luat avangin mimawl nih an hlawh zawk fo nia!
Chuvang chuan mimawl leh mi â nih duh lo tan chuan ngawih chuh fo hi mifing nihna zawk a ni. Nula tlangval, kawppui tur zawng mekte tan ngat phei chuan intih fin lutuk vanga thil sawisel vak vak hi kawppui zawn kawnga harsatna min thlen theitu a ni. Nu leh pate tan pawh sawisel ngah leh ṭul loa ṭawng tam lutuk hi fate rilru tikhawlo thei, thil ṭha lo tak a ni. Thlarau lama mi chak tak kan ni lo a nih pawhin midangte nun dana an thil tih ṭha lai hmuh sak hi sum tam tak seng ngai lo, damdawi ṭha tak a ni!
Chhungkaw tin hian mi motor kawl dan leh an motor-a designation plate an tar leh tar loha buai em em lo hian septick tank siam dan dik kan neih dan turte hi ngun takin ngaihtuah ila. Ruah sur tam vanglai chuha septick tank sah thlahlel tawk vel ngaihtuahna pu chunga mi designation plate tar leh tar loh buaipui chiam hi kal san a hun. Ṭul lo leh hlawk lo thilah kan rilru a rim thlawn mai mai ang tih a hlauhawm e.