Zirtirtu chungchang

Ziak leh chhiar thiam vekna Mizoram state-ah hian sawrkar sikula zirna chhiatzia leh siamṭhat dan tur engto leh buaipui aiin, zirtirtu sawn dan tur subject ringawt leh zirtirtu sawn tum buaina vel ringawt hi a ram pumin kan engto leh kan buaina ber a ni rei ta hle. Sawrkar sikula zirna te, sikul naupang leh zirtirtute chungchang hi hre chiang a, zir chiang turin a takin ka che chhuak ve lo va, TV leh chanchinbu vel aṭanga lo hre mai ka nih avangin, hriat thiam loh leh buaina tam tak, zawhna ka va ngah em.

1. Mizoram sawrkar sikulah sikul naupang an tlem tawh hle a, zirtirtu an tam hle thung tih hi tak tak a ni em?

2. Khawpuiah chauh pawh ni lo, thingtlang hmun ṭhenkhatah pawh sikul naupang aia zirtirtu tam zawkna sikul eng emaw zat a awm tawh tih hi tak tak a ni em? Chuti ni se, engati nge sawrkar hian a khât tawka zirtirtu a la lak fo si?

3. Sikul naupang leh zirtirtu ratio, inbûk tâwkna chu a in balance tawh lo va, zirtirtu an tam tawh lutuk a nih chuan zirtirtu chu a bân emaw, a thih emaw, a pension emawin, a post a ruah rual ruala chu post chu nuaibo theih dan a awm lo em ni? Tunah awm lo pawh ni se, a siam theih loh em ni?

4. Zirtirtu pawl hrang hrangte hian zirtirtu post ruak tam thu leh sawrkar chu post ruak hnawhkhat thuai tura an la nawr fo tho si hi eng nge a awmzia? Tun dinhmunah zirtirtute hian indaih lo an la inti cheu em ni?

5. Zirtirtu pawl hrang hrang inhmukhawm ṭhinte thurelah hian, zirna siamṭhat dan tur lam hawi leh sawrkar thu awih tura infuihna lam thurel awm ngai si lo va, an hamṭhatna tur hlir leh post ruak hnawhkhat tura ngenna hlir an tichhuak ṭhin hi mak kan ti em? Ni 4.7.2025-a Mizoram Teacher Federation thurel zinga pakhat erawh, 'Sawrkar enkawl sikula thawktute’n ṭhahnemngai lehzuala zirtir ni rawh se' tih a tel hi ropui ka ti hle. Hetiang hi kan hriat khât em avangin he thu an rel tûk khan lawmthu sawina ka ziak nghal a, mahse, chanchinbu lam ka pe leh si lo va, mahse, Pu JT Vanlalngheta'n a rawn ziak ta hlauh a, a lawmawm.

6. Zirtirtu transfer awm apianga thâwm neih luai luai ziah hi eng nge a awmzia? Kan inrawlh lohna turah kan lo inrawlh ziah nge, state dangte pawhin an ti ve tho? Zirtirtu chauh pawh ni lo, sawrkar hnathawk sawrkarin a transfer a, mipuiin lo dan theihna dan hi a awm reng em? State dangin an ti ve ṭhin em?

7. Political appointment-a zirtirtu ṭenghneng leh zawmthaw tak tak lak fo ai chuan, private sikula zirtirtu taima leh thiam tak tak, dicipline ṭha bawk si, kumtluana ṭang mar pât ṭhin, hotute leh khawtlang, zirlai nu leh pate zah thiam leh thawhpui thiam bawk site hi lak zawk a ṭha mai lo maw? Hengho bik tan chauha recruitment siamte pawh a ṭha tawh mai lo maw?

8. Engtikah nge zirna siamṭha ngam leh zirtirtu sawn ngam sawrkar kan neih ang le?

Heng thute hi thu taka lak tlak a ni em ka hre lo; chhân tlaka ngai in awm chuan han chhang teh u le.

- K. Hmingthankaia