Written by
M Lalmanzuala
CM leh Sports Minister Dan bawhchhiaa puhna
Pu Hriata Chhangte chuan December 10, 2020-a Chief Minister leh Sports Minister-in Mamit District khaw pathuma vantlang punkhawmna hun an siam chu hrileng laka inven nana an dan siam bawhchhiatnaa ngaiin Mamit Bawrhsap hnenah ‘appropriate action’ la tura rawtna thu a thehlut a ni.
1. A nih lah taka invenna dan satliah pawh ni lo, Hripuilệng laka invenna dan anmahni ngeiina an siam, hmun khatah mi 35 aia tam punkhawm loh tur tih chu an bawhchhe chiang ngei chu a ni a. Mipui lo pungkhawmte hi an bengvar thu-a lo kal ni lovin kan ram hotu lȗ ber leh mi tam takin a aia lȗ zawka an ngaihtena an sâwm ni-a hriat a ni lehnghal a. An dan bawhchhiat dan hi a thuahhnih tih loh theih pawh a ni lo ve.
2. Mumal lo sawrkar an nihzia an rawn lantir lehna hi an sawrkar tan mai pawh ni lo, kan hnam pum tana pawi khawih thei a nihna hi ngaihtuahzui ngai tak a ni a. Hripui lệng a hlauhawm tiin eng election emaw te an han țhulh law, a, a hnu lawka hrilệng dinhmun chu pangngai reng siin an eng election emaw chu an han nei leh lawk a. Ringtu mipuiten Pathian thu tak ai pawha an ngaih pawimawh zawk Biak in inkhawm te hial pawh an khap char char laiin hetiang hun hi an han siam leh lawk a. An chệt dan en hi chuan, kan kohhran lianber, ‘Sinâwd’ nihna a sawina lama Rev Thansiaman, “Kan kohhran hi chu taksa lianpui, lu tệ reuh tệ, a hmai lam leh a tukkhum lam pawh hriat hran hleih theih loh” a tih țhin ang kha an ni. An sawi leh an tih a inang ngai lo fo va, an sawi leh an sawi a inang lo fo va, an tih leh an tih pawh a inan loh chang a awm fo țhin. Hemi kawngah ringawt pawh hian hruaitu nih an tlin lohzia chu a lang chiang țhin a ni.
3. Mahni dan siam ngei pawh bawhchhe fo chuan midang dan bawhchhia an hrem theih ngaihna a awm lo va. Nizan vệng țhenkhata halpuah ri dum dum te, halzῐt zῐt zur zur te khan hremtu an awm lohzia chu a tilang chiang a. Dan kengkawh tura ngaihte pawhin dan siamtute rilru puthmang leh chệt dan hriain lo inhambuai ve khanglan țul an ti lo a ni ngei ang.
4. A thuhrimin kan pȗte pahnih hi contract thawh nana dan dinglai bawhchhiaa intihausa thȗr thȗr ni ngeia tlâng ngaih an ni a. Dan bawhchhiat hi a hlâwkzia hriain tihphung nghetah an neih ta deuh ngawt mai niin a lang a. Dan bawhchhiat chu an tih zin tawh ệm avangin dan bawhchhiatna ni lovin tihdan pangngai ve rệngah an ngai tawh niin a lang a. Midangte pawhin chutiang ngaihdan chu kan țawmpui tawh niin a lang a. Ram changkangtena an ngaih pawimawh ber, RULE OF LAW chu kan tan awmze nei lovah an siam a ni. Hetiang zela kan kal chuan hnam mâwl leh hmasawn lo, hnam dangte hmuhsit kan ni zel ang.
5. Kan pute hian hetiang an tihna lamah hian eng eng emaw hi an hawngin an phȗm zel bawk a. Hei hi inzawrh dan thianghlim lo tak a ni a, a hlauhawm hle bawk a ni.
6. Inzâwnna huna an han hmang lehzel phei kha chu a huatthlalain a zahthlak tak zet a ni. Pathianin mihringte hi a anpuia a siam kan nih vanga ZAHAWMNA(Human Dignity) nei kan nih tihbawrhbânna a ni. A zâwntu chu mihring ni lova ran/ramsa ang leka intizahawm lo a ni a. An zâwnte chu kan Pathian thu-ina a huat ber pakhat Chapo tak an nihzia lantirtu an ni a. Pathian dan an bawhchhia tihna a nih chu.
7. Hetiang tih hi ram hmasawn nan leh changkan nana Sawrkar hmalakna kalphung pangngai țanpuina a hmu tur dik tak pe lova, politics leh corruption thil danga inlawmtawnna sawhnghettu a ni a. Kan țhanmawhbâwk a ni a. Kan kal zelna tura harsatna nasa tak min siamsaktu hlauhawm tak a ni. Hetiang tih chῐngte hi kan hnam hmelma an ni tih hria a, kan ensan zawk turte an ni.
8. Tute emaw anchhelawh tumna lam ni lovin hnamina serh leh sang, thufinga kan neihte hi chu hriat nawn fo va, fimkhur a țulnaa fimkhur nana kan hman a pawimawh avangin, kan pi leh puten, “Mi âwkhrâwlte chu an hlawhtling thei, mahse, an tlâwm phut thei” tih thu te kha i lo hrenawn leh ang u.