Procrastination (The Silent Killer)

Naupangin sikula a tûka test tùr tlai dár 7-a zir a tum a. Dár 7 a rawn rîk chuan a rilrûin, "TV rei lo tê ka en lawk ang a, chumi zawhah kan test tùr chu ka zir mai ang," a ti a; TV chu a en ta a. A TV en chu a lo hmuhnawm phian mai a, dár 8 thleng rawk a en ta a. Chutah dár 8-a chhuak tùr Mizo Idol chu a rawn chhuak ve leh dawn chiah a, a ṭan deuh mai zai zàn a lo ni bawk nèn, a hlah phal ta ngang lo a, zàn dár sawm pelh rawk thlengin a en leh ta a. TV a en zawh meuh chuan a mut a lo chhuak a, a rilrûin, "Naktûk zíngah ka tho hmá ang a, kan test tùr chu ka zir mai ang," a ti a. Zíng dár 5-a chirí tùrin sana a dah a, a mu ta a. Zíng dár 5-ah chuan a sana chu a rawn chirí a, mit sen ûrhin a rawn meng diar diar a. A rilrû bawkin, "Minit 5 vêl lek ka'n mu leh lawk teh ang," a ti a, a mu leh ta a. A hàn ṭhanharh leh meuh chuan zíng dár 7 a lo ri dêr tawh a! Hmanhmawh zetin a inperh tho a, mahse, lehkhâ a zir hman ta lo; an sikul a hla si a, insiam vat vat a, châw ei a, sikul kai tura kal vang vang a ngai a ni.

Hetianga mahni tih tùr pawimawh ti lo a, a pawimawh lo zâwk, mahni châk leh nuam tih záwng tìa hun khawhral hi kan thupui, procrastination kan tih awmzia hi a ni. A áu ve vak vak lo a, ngáwi rengin ngaihtuahna lamah hna a thawk a. "Hei hi ti leh phawt la, hun ṭha i la nei ṭeuh alawm," tiin, ri sî lo, fiah tak sîin thinlung lamah mî a rawn be ṭhìn a. A ni, mi tam tak a bum a, retheihna khura a hnuh luh leh a khawih chhiatte chu tam tak an ni. Ngáwi renga hmasawnna kawng dãl a, tiṭhuanawp a, tichhe vektû, ngáwi renga hlawhtlinna tihlumtu (silent killer of success) a ni. Ṭhalaiho tam tak a khawih chhia a, tam tak ruihhlo bâwihah a hnûk lût a, tam tak a tihlum bawk a. Zàn mut nacháng hre loin mî sãng tam tak a siam a, zíng thawh nacháng hre loin a sîng a sîng a siam bawk a. Naupang a sawi lo a, ṭhalái a sawi lo a, nutling patling a sawi hek lo, tar kiring thlengin a hma hmiah hmiah mai a ni. Mi hausa leh rethei a thliar lo a, a hmáa mî tawh phawt chu khawih thlûk ngei ngei tumin chhúngril lam aṭangin an châk zawng leh nuam tih záwng hmangin a bei ṭhin a, a hneh leh ngê ngê ṭhin a ni.

Hetih lai hian rál do mî, mi hrât khawkhéng tlémtê an lo awm ve reng a! Hêng mîte hian Zoram tluchhe tùr hi an véng reng a, nakína kan ram tungdingtu tùrte an la ni. An au ve dum dum lo a, platform an chuh ve lo a, nihna pawimawh chelh an duh lo a, an hman hek lo! Eng ngê an tih le? E le, ni tin zan tinin rál an do a, an rál dote lah an tê lulái lutuk a, 'kei ka ni' inti chin tán chuan hmuh tham ni hek lo! Hê mihring mit hian chûng hmélmàte chu a hmu thei lo rêng rêng a, a chhan chu chhúngril lama tawm a, bû khuàr tlatte an nih hlawm avangin. Chûng hmélma zinga langsàr zual deuhte chu: sum ngainatna te, thatchhiatna te, nawmsak duhna te, virna te, làr duhna te, mi fel tak anga lan tumna te, khawtláng leh kohhrana tlâktlum tumna te, hurna te, mahni hnam zahpuinate leh lemchannate an ni a. Chhùn leh zàn sawi loin mi tihchhiat hna an thawk a. An muhil ngai lo a, an chawl ngai lo a, an hah ve thei lo a, an ril a ṭám ngai lo a, an hna pui ber— mihring tihchhiat hna chu chàwl map loin an thawk char char mai a ni.

Pasalṭha tlémtête chuan chûng rál chu chàwl hauh loin an lo da ve thung a. An rálthuam ṭha ber berte chu: insùm theihna te, taimâkna te, thuhnuairawlhna te, chhúngril lama Pathian ṭihna te, phûr lo chung pawha thil ṭha tih fan fanna te, lei vèn ṭhat te, hrehawm tinréng tawrh huamna te, rinawmna te, diknate a ni. An hmélmàte hi chhúngril lama thawk an nih avangin pasalṭhaho pawh hi chhúngril lamah an chê a. Kut ben rîk hluah hluahna lamah an che ngai lo a, párṭhi awrhna leh thilpêk (present) dawnna lamah kè an pên ngai hek lo. Tú má hmuh lahin an chê a, fakna leh chawimàaina tih thumal hi an hring nun dictionary-ah a awm ve lo a. An mutthilh lái pawhin an rilru khing (subconscious) a chàwl ve lo a, hmélmahoin an hneh thei lo. An hmélma lalpa, ngáwi renga mî tihhlum chíng, 'The Silent Killer' an tih mai, thil ṭûl leh ṭhà mîin a tih dáwn apianga dan chah tum, 'Procrastination'-in a rawn beih pawh hian chûng pasalṭhate chuan awlsam takin an lo hneh mai ṭhìn a. Entír nán, zing thawh huna mu leh sek tura a rawn hrilh rûk sur sur te hian, ‘One, two, three!’ tih pahin khum aṭangin an han inperh tho pawp zêl a. Procrastination chu haãu bakléngin hlate khuáah a thlâwk bo ta mai ṭhìn a ni.

Ni e, kan ram hian vèn a mamawh a, a véngtu tùrte hi keimahnî pawh invéng hlei thei lote kan ni lawi a! Mi mal hi kan invèn him a ngai a. Hmélma laka invéng him tur chuan kan hmélmàte kan hriat chian hmasak a ngai. Engtin ngê an chêt a, engte ngê an rálthuam? Khawi aṭangin ngê an rawn chêt a, khawi láiah nge min rawn beih ṭhin? Hêng zawng zawng hi hriat hmasak a, a lo invènna leh lo beih lêtna hmanrua te, min beih ngam miah lohna tùra lo inhung dànte kan zir a ngai a.

A chunga kan han sawi tâk tlémtê hmang hian han bei nghâl pawp mai ila. "Naktûk aṭangin, kár leh aṭangin, thla leh aṭangin, nakkum aṭangin...," kan tih chuan, Procrastination thangah kan âwk reng tawh tihna a ni a. "Tûnah ka ti nghâl e" tih a, tih nghâl hi hneh ngei ngeina chu a ni a. Pasalṭhate zínga an hotupa, ni khat mah ãwl ngai lo, khawdur lo thleng tùr hlau lo, khawkhen kum pawisa lo, chauh sawi ve ngai lo, phùr cháng leh phùr loh cháng inang páta hmang, hruaitu ropui Mr. Consistency-a hmachhuànin kan chê ang a, kan hmélmàte chu kan la ûm darh vek dáwn nia.

- Aparema Hnamte