Ṭawngkam ṭha
Ṭawngkam ṭha han tih chuan a ṭha lo pawh a awm tihna, chu bakah chu ṭawngkam chu a tak tak ni chiah lo tihna a ni thei bawk. Miin ṭawngkam ṭha a hman theih zel chuan a tawpah mi puitling, mi ṭha, parâwn kan ti ṭhin. Mi insûm thei lo takte hi chu misual, buluk, kawlh, nelawm loh tak an ni duh, kan sawi sup sup duh. Hetih lai hian, thinur tawp, lawm loh ber lai te hi chuan ṭawngkam hi a kha fak fak duh hle, heng ang huna ṭawngkam ṭha tak la hmang thei ho hi chu, insûm thei tawp, pa ṭha tak, puitling kan ti nge nge.
Mizote pawh hian heti tak hian kan lo hmang a, hnam upa kan tih ho, vai, mingote phei chuan uar hle turah ngai ila. Mahse, Bible-ah hi chuan kan hmu meuh lo tlat, ka hre chiang lo nge maw ni dawn le; ngun taka han ngaihtuah chuan Bible hi a ṭobul ni awm tak a nih hmel bawk si.
Kan hman dan
Tu leh fate fuih nan, Mamtea hi chu a fel a nia, a han kal leh vat mai ang emaw, a bâr tûn tûn mai ang, tihte. Infiamna lamah pawh hian kan hmang nasa, tlema huphurhawm deuh pawh i ngam/hneh ngei dawn e, tihte in. Hnathawhna hmunah infuih thar nan a ṭha hle, mi chak lo leh nem zawkte tihchak nan a ṭha. Khawtlang leh kohhran angah pawh infuih thar nan, phûr thar leh theih nan a ṭha.
Zawlbuk hun lai khan tlangval tlema lo ninhlei fal deuh zilh nan valupate’n an hmang zauh ṭhin bawk. Vawiin thleng hian mi hriat ngai loh leh ṭhenawm khaw vengte eng emaw nikhua a biak nan kan hmang. Bus leh khawi lai hmun ṭhenkhatah aia upate leh harsatna eng emaw neite hnenah kan hmang bawk. Inleng kan neihin kan hmang bawk ṭhin. Nulain a inlengte, a ngainat loh zawng takte pawh ni se, a hmang hram hram ṭhin. Mi pangngai leh tlema upa lam deuh tawh hi chuan hman tlangpui berah kan inhmeh, ṭhalai tan pawh fel nihna a ni.
Sial a man?
Sial chu a hun lai chuan hlu tak, mi nazawng neih phak loh, lal leh nei deuh tena an neih theih chauh a ni. Hetiang taka hlu hi a ni a, chu chu upate’n ṭawngkam ṭha nen an lo tehkhin a ni. Vawiin ang chu ni ta se, lirthei man to deuh chi, nuaih sawm chung lam man ang ho hi a ang deuh ber ang chu. A awmzia berah chuan, cheng tam takin a lei theih loh a lei thei a ni tihna a ni. Mahse, duhâm vang te, rinawm loh vangte hian chu sial chu awm ze nei lo hial khawp ten kan lo hmang lo maw. Kan pawisa dawn a nihna tur taka kan hman loh hian keimahni tan leh ram tan a pawi thei daih a ni. Chu ṭanpuina a let beisei tawh loh chu sial (ṭawngkam ṭha) kan mantir loh chuan a va thlawn dawn em aw. Tun hma anga fridge, washing machine, etc. lei nantea kan hman chuan sial man ṭhin khan retheihna bawk a lei chhuak leh dawn a ni.
Aw le, ṭhenkhat laiah hi chuan ṭawngkam ṭha hi ânchhe dawng a lo ni ve thei ṭhin. A ruh lang râwta min tih ai hian ngaihtuahna hi a buai thei zawk emaw ni chu aw, a tih theih. Sawi chiah mang si loa kan tih dik loh laina leh chiang taka min hrilh nan a lo nih hian.
Thil awm ve ṭhin chu
Hmaichhana mi fak hluam hluam ṭhinte hian a tlangpui thuin fel, ṭha min lo ti tak tak lo duh hle. Heng ho hi chuan mi fel za thlang chhuak rawh han ti ta se, kan tel chuang lo duh hle, a rukin kan eng emaw lai, dik lohna lai, tih ruk ṭhin te an lo hre khiau a ni duh. Fel min ti tak tak, lawm tak takte hi chu a hriat ve khawp mai, ṭawngkam ringawt hi chu kan Pathian pawh hian aduh lo khawp mai. Mi nuna buai riau hian va fak el nan kan hmang bawk. Kan kawr hâkte pawh nalh ti thei riau, awt pawh ni chuang si lo, inchei thei, min tihna deuhte pawh a niang, dinhmunin a phu lo, lo tihna ang chite a awm ve bawk. Lawm lo lawmthu sawina hi a awm ve bawk a, chu chu kan thil tih ṭhat tak a chunga rem chang taka keimahni min tihna; hei hi chu a lawmawm loh khawp mai, lawmthu sawina siah chuan.
Ṭawngkam ṭha chu a ṭha viau mai, mahse, a letling hlawk hian sawi a nei ve ṭhin tho mai. Kan tum deuh emaw, tum loh deuh emaw hian mi buaina, hrehawmna, kan lo siam ve reng ṭhin tho a ni.
Kan thawhpui ṭhin Ramhlun veng nu khan, ”Ṭawngkam ṭhate hi chu ren loh tur, hman hmiah hmiah mai tur,” a tih ṭhin ka la hre reng mai. A dik viau mai, a ṭul ang chiahte hi chuan a sual lo ber mai, mi duh zawng sawina kawng a ni zawk, a pawi hi a tam lo ber zawk e. Hmang vak mah ila a hek chuang lo, ren a ngai lo, a ni ber mai.
Ram leh ramte pawh ṭawngkam ṭhain a daih loh hunah a ni lawm mi indona a lo chhuah ṭhin, chutiang bawkin nupate pawh a daih loh hunah alawm an inṭhen thin, hmangaihna a dai an lo tih.
Hetihlai hian politics-ah hian a awm ve mang lo tlat, an hmang mang lo tlat. Campaign hun laia an inbeihnate kha han thlir let mah teh, indona hmuna an inkap ṭhuai ṭhuai ang hi a ni deuh ber mai. Remchang apiang, lo lang hmasa sa kha an ri pawp pawp a ni deuh ber mai. Kan pipute’n sial a man an tih kha chu vawiin thlengin a la dik reng a ni. A renawm miah loh rual hian mite tibuaitu, harsatna siamtu erawh a nih ve theih reng a ni.
- Lalchhandama Colney. Ph – 9862982321