Written by
K. Hmingthankaia

Aizawl traffic a mawi; city bus ngam lo ZPM sawrkar erawh a mawi lo

Khawpui chhung traffic movement mawi chawimawina Mizoramin a dawn thu sawi pahin, vawi khat mah ka sawi tawh lo vang ka tih tawh chu ka'n sawi tel leh tho ang e.

Khiti khian a thupui khi ka'n ti deuh khawl tawh a nih khi. Vawi tam tak na deuh deuh leh a ruh lang, fiah tak takin city bus-ho stand-a an ding rei ṭhin lutuk hi ka lo sawisel tawh a. A kaihnawih department leh city bus owner association thlenga ka biak tawh dan chipchiarte pawh ka ziak tawh ṭhin a ni. Mahse, vawiin thleng hian chu'ng chuan awmzia a la nei thei ta chuang lo a nih hi.

Ka sawi zin tawh em avangin vawi khat kha chu sawrkar khan min rawn tihder, tunlai ṭawng takin min rawn ‘prank’ a. September ni 1, 2025 aṭangin city bus-te chu stand-ah passenger chhuk leh lâwn chhung bak din phal a nih tawh loh thu an rawn chhuah ta a ni. Chu chu thla hnih chhung enchhinna atan an ti a. Mahse, chu thupek chu city bus-te chuan ni khat chiah, September ni 1, 2025 ni chauh chu an zâwm a, chumi ni chiah chauh chu sawrkar pawhin a en uluk ve deuh a ni.

Kei lah chuan an ti tak tak tawh dawn emaw tiin, ZPM sawrkar chunga lawmthu sawina te kha chanchinbu lamah ka lo ziak hman thawt thawt leh ta nghal a, ka va inchhirin ka va zak tak em. Ka zah em avang leh ka tlawmngaih em avanga State Trasnsport Authority hnena ka kal thu leh, Transport Director nena kan inkawm dan thu te, chumi avanga Traffic SP hmuh ka tum pawh ka ṭhulh tak thute ka rawn sawi leh tawh kha.

Mahse, hemi thuah hi chuan ZPM sawrkar lakah hian ka beidawng tawh. A kaihhnawih department pahnihte hian tihngaihna an hre thlawt lo va, minister pahnih, Home leh Transport changtute pahnih hian luhlul chhuahin min inchhut ngèn khum lui ni berin ka hre ta a ni. Sawrkar hmasa lama ka lo beidawnpui tawh kha tun sawrkarah pawh beisei tur a awm leh tak lovah chuan, sawrkar thar kan nghak leh mai a ni ang chu.

Tun hnai, November ni 7-9 chhunga Ministry of Housing and Urban Affair bul tuma Gunguram, Haryana-a 18th. Urban Mobility India khawmpui an neih ṭumin Mizoram chuan khawpui chhunga traffic movenent mawi chawimawina a dawng a ni.

He chawinawina kan dawn theih chhan lian ber chu kan traffic police-te inpekna thûk tak leh an thawhrimna nasa tak vang a tih theih ang a; kan Mizo nun ze mawi kan la chhawm nun zel vang leh kan hawihhâwm vang leh, mipuiin thu kan la awih vang pawh a ni bawk ang. A hmuna lawmman zuk dawngtu tak kha UD&PA ni mah se la, kan vai aiawh, Mizoram tan a ni tih kha hre reng ila.

Khawpui traffic zîm leh tâwt tak kara vai ram anga horn kan hmet ri ve tuar tuar ngai lo hi hnam dangte’n mak leh mawi an tiin min fak a ni ber mai. Hei hian kan hnam, Mizo nunphung leh nihna leh mizia thui tak hnam dangte laka a tihlan avangin he chawimawina hi chawimawina dang aiin a hlu dangdai bik em em a, inchhuanna tham a ni.

Mahse, hetia chi tin hnam tin kan inpawlhsawp lutuk chhoh zel leh, mahni hmasial leh duham lutuk, eng mah pawisak nei lo, mawi leh âwm pawh ngaihtuah pha lo, mahni hma zawn chauh ngaihtuahtute kan pun chhoh zel chuan, he kan nun leh chet dan mawi tak pawh hi a la bo mai ang tih a hlauhawm tawh khawp mai. Nakinah chuan vai ram ang chiahin, mahni hmasial vang liau liauvin awmze nei tur miah loah pawh horn kan la hmet ri chuah chuah lo vang tih pawh a sawi theih tawh loh hi. Tuna ambulance hoin siren an tihrîk ruai ruai ṭhinte pawh hian a tihvai ram tawh em hi. Heng tiri ho nazawng pawh hi ṭul lutuk leh tak tak pawh a ni vek kher ange maw le? Inbumna thil eng eng emaw pawh a awm thei mai lo maw tih chang ka nei ṭhin. City bus-ah pawh kan Zo nun ze mawi chu a bo ṭan ta deuh der a nih hi.

Engpawhnise, kan khawpui chêp tak kara traffic fel taka enkawltu police-te thluak leh taksa hahzia hi i fak fo teh ang u. Anni vang hian kan ni tin nun hi a kal tluang hram hram thei a; anni vang hian kan nunna leh kan na tur hi kan la him hram hram zel a nih hi. Second khat lek pawh pakhat chauh pawh lo inthlahdah vaih se la chuan, mihring leh motor-in chhiatna nasa tak kan tawk thei reng a ni.

Tun hma chuan traffic police-te hi mipuiin kan hlau va, inhnaihtir kan duh lo ṭhin. A chhan chu, kan harsatna min sutkiansaktu ni lovin, harsatna min siamsaktu leh pawisa mi chawitir dan ringawt ngaihtuahtute hmuha kan hmuh ṭhin vang a ni. Tunah chuan traffic police-te hi mipuiin kan hlau tawh lo va, kan zah tawh zawk a. Harsatna min siamtu ni tawh lovin, kan harsatna min sutkiansaktu an lo nih tak zawk avang hian, mipui pawhin eng emaw kan harsatna hlekah chuan traffic police-te kan bêl ta zel zawk a nih hi. Kha'ng traffic police ṭâwng leh pamhamho, chhan hrang hrang vanga tuna awm ve ta lo ho kha ka mitthlain a la hmu fo ṭhin. Tunlaia mite nen chuan inang lo tak an ni.

Mahse, ti leh teh ang aw. Heti khawpa mipui leh motor tam lutukin kan kawng inṭâwm tereuhtê leh tlem tak hi hman daihzai leh tluang taka chet vel kan tum ṭheuh lai hian, eng vanga kan kawngpui pawimawh lai apianga city bus lianpui puite’n ni tin nileng ṭhaka an stand kan la awh hnawk luihtir tlat zel mai chu le?

Khaw nge Home department leh Transport deparment-te kha in awm tak? Khaw nge Home Minister leh Transport Minister kha in awm tak? Heng city bus lianpui pui hoin kan khawpui kawng chêp tak an tih hnawkzia hi in hmu ve lo em ni? Motor jam a tihtam phahzia leh mipui chêt vel a tih harsatziate hi in hmu ve ngai lo em ni? Chanchinbua vawi tam tak kan sawi tawhte hi in la hmu duh lo nge, in luhlul khum zawk?

Ni khat lek, September ni 1, 2025 ni chauh in thupek avanga an din loh ringawt pawh khan mipuiin nuam kan tih thu te, traffic jam a ziaawm thute police ngeiin an sawi nghalte kha in lo hre ve duh na nge? A ṭhat leh ṭhat loh thla 2 kan enchhin dawn in tih kha ni 1 chauh in thu an zawm chung pawhin, kawng hrang hrangin a ṭhatna kan hmu nghal a ni lawm ni? Mahse, a tuk aṭangin an dan pangngai bawkin city bus-te chu an khawsa leh si a! Eng sawrkar thupek nge ni ngai? A thuhrimah hei, thla 2 chu a liam daih tawh a, engtin nge in tih zel dawn?

Kawng pêngṭhuam leh pawimawh lai leh mipui tamna lai, kawng zîm bawk si–Kulikawn, Khatla, Treasury Square, Zodin, Upper Bazar, Zarkawt, Chanmari leh Bawngkawn tea nunphung tibuai lutuka city bus-te an stand-a ding hnawk ni tin nileng ziahte hi hnawk in ti ve lo em ni? Kei chuan hnawk ka ti a ni.

Aizawl traffic jam nasa lutuk tihziaawm dan tur nasa taka buaipui inti reng siin, tlem tala tihziaawm theihna leh mipui chet vel tihawlsam theihna awm reng ti duh tlat si lo sawrkar chu sawrkar chak tak kan ti tho zel ang em le?

- K. Hmingthankaia