Eden par mawi a vul leh dawn

Ni e, Pâwltlâk Thla kan thlen meuh chuan, ‘Eden pâr mâwi chul hnu tivul leh tûrin’ mi tin mai chuan Bethlehem lam kan hawi ṭan tawh a. Chhûng tinin inpuahchah nân hun kan hmang a, ni 25 khi Tlumtea thlîr takin kan thlîr vawng vawng mai ṭhîn a nih hi. Mi tin mai chuan a nuam thei ang bera hman tumin kan inbuatsaih a; kan hunpui ber chu thleng thuai thuai se kan ti a ni. Chhûngkaw pakhat, pa ber zu in ṭhîn pawh hian a nupui fanaute hnênah, “Le! Kumin Krismas chu keini chhûngkua pawhin nuam kan tih dân ṭheuhvin hman kan tum dâwn nia aw! Keiin zu ka in ve ang a!” a ti e, an ti. A ni lah tak a, Kristiante hunpui ber Krismas hi chu a thlâkhlelhawmin a nghahhlelhawm êm mai a, kohhran ngaihsak lêm lote pawh hian an lo ngai hlu ve tho a nih hi maw!

Rev. Taisêna’n ‘Eden pâr mâwi’ a tih hi engtiang chiaha pâr nge ka hre lo va; a sawitu, amah ngei pawh hian rin thu bâkin a sawi theih ka ring bîk lo. A ang teuh ber nia ka rin chu – tlângsâm te, zâmzo te leh tlaizawng pâr te hi an va nih mai hmêl ve! A chhan chu, Krismas a lo hnaih hian hêng pangpârte hi an lo vul a; ziak leh chhiar thiam lo, sik leh sa hmanga hunbi teh ṭhîn kan pi leh pute khan hêng pâr an lo pâr hian, ‘Masi a hnai ta’ tih nachâng an lo hre tlat ṭhîn.

Tûnah zawng, hêng pangpâr mâwi tak lo vul ṭhînte hian kan lunglên a kai tho bar tawh lo va; siam chawp christmas tree-te chuan kan thinlung a la tawh zâwk a. Engkim, mahni kutchhuak, siam leh din chu ‘tualṭo’ tia hmu tai thei hlek si lovin, ‘tualṭo’ tak ngial pawh ni phâk tawh lo ‘artificial’ lutuk, chutah, sum tam tak sên ngai, ni hnih khat bâk ṭangkai lo tûr la ni zuiina kan lung a lên tlat zâwkte hi ngaihtuah chuan kan lemzia a takin kan târ lang a ni lek fang. Tûnlaiah chuan Lal Isua pian cham Christmas pawh – a ni lo zâwng leh Krismas kalh zâwngin ṭhalai tam tak chuan a huhovin cross-mas (x-mas) kan hmang ta suau suau mai a nih tâk hi! Bethlehem bâwng in rim a nam lo vet vet teh e.

Kristian ni hmasateho kha chuan maw, Krismas tak tak hi an hmang a; an hmang tak tak asin – urhsûn takin! Ni hnih khat leka a zo mai tûr kha an ui ṭhîn a, zan khatah hla pakhat pawh hi an nawn tlut(k) tlut(k) mai ṭhîn a ni.

Hmâna mite’n hmuh an châk ni lâwmawm hi,

Hmu lovin sâng tam tak an liam ta;

Lal lungâwi kum hun lâwmawm chhandamna hi,

Keini zawng kan chan bîk hi kan vânnei hle,”

(Eden pâr mâwi chul hnu... v. 2, Rev. Taisêna) an tih kha an ti tak tak a nia! Vânnei an inti tak tak! Tûnah chuan, Krismas pawh hi inchei nân kan hmang tawh a; kan thinlungah hian Krista ruai ni lovin tisa ruai thlâkhlelhnain a khat zo ta!

A tîr lama kan sawi tâk angina, Krista kût ai chuan sum tam tak sêngin kût phuahchawp leh holam tak taka tel kan châk tawh zâwk a. Hetiang kût phuahchawp hmang thei lo, hmang hman lo nih te kan hlau ta. Kan hman theih loh lahin ‘lênlai chân’ kan ti a, a pawi kan ti hle ṭhîn a ni tiraw? Ka sawi dik em? Dâwt a ni miah lo! Hetiang hmang thei nih te hi em ni mi changkâng, bengvâr, tûnlai, rual khûm kan tih chu?

Hla lamah lah ni se, kan mi hmasahote’na thinlung leh ngunthlûk taka Lal Isua pianna hla an phuah lungkuai takte chu Bethlehem rim nam rêng rêng lo hlate chuan a hliah khuh zo ta a; kan hlimpui a, a thiam pawh kan thiam narawh. Biak in chhûngah kan sa lo chauh tawh a ni. Siampuii Sailo, a Krismas hla tam tak saktehovin kan lung a lên tawh zo tawh lo hian ka lung a tilêng fo ṭhîn.

Hmânah khân e, ‘Lo piang thar leh la, Nang, kan chatuan lal tûrin,’ kan ti vawng vawng mai ṭhîn asin.

Eden pâr mâwi chul hnu tivul leh tûr hian eng hmanrua vak nge ngai chuang? Tûnlaiah thlang Sâppui-lênchâwm leh hmeh-tum-rîk (drum & keyboard) ṭha pui pui nên chapel rûn kan mâwi viau mai laiin, kan thlarau muhîl tawh erawh a kaih thawh theih chuang si loh. Thlarau kai tho tûr hian hmanraw changkâng leh ropui, man tam a ngai lêm em ni? Zopa tuk chawp khuangpui leh khuangtê nên chauh pawh ri tleng tleng mah ila e, ka nu Lali te, ka ni Piangi teho zawng an awm hle hle thei chuang lo. Zan khat te lek lek ngam tak an ni. Eng nge a chhan? Ṭhangthar thahrui ngah tak tak, sek pui pui, tlâwntlai ṭha, ruakhau zet, mâkpa atâna îtawm tak takte leh thisen ngah tih hriat taka ti sên têk, ei leh in ṭha an hmu tih hriat rêng rêng, bawrhsâwmnain a bâwm ve loh ni âwma mâwi, mo atâna iaiawm loh leh thlannahawm tak zâwkte mah hian zan khat tlaivâr hi an va zuam lo ngawih ngawih ngai ṭhîn tak ve le aw! An muhîl hma azeng lah ni si lo. Kan tûnlai ṭhalaite nun zia teh hrep hi kei zawng ka hre thiam lul lo ve! Dâwngdahna leh thatchhiatna chuan chhûng tinte min rûn mêk a; mi hausa fate’n awm ngaihna hre lêk lovin ruihhlo an khawih a, mi retheite pawhin hna thawk peih tawh lovin rûk an rûk phah ta a.

Kan khawvêl hi a chhiat tawhzia sawia kan iak kan iak lai hian, a tichhetu, a suasâmtu, a tibawlhhawhtu, a tikhawlotu chu keimahni hi kan lo ni reng zâwk si! Khawvêl erawh pângngai takin a kal ngaiin a la kal reng a; thing hnah hringte pawh a hun takah an lo hring a; a ni, Eden pâr mâwi tak pawh a kuma tinin a lo vul leh zêl ṭhîn asin!

Aw le, ṭhian duh takte u, kan ti nek nek kan ti nek nek a, Kristiante tân ‘Hlimna ni ropui chu a êng’ leh dâwn ta! Khi, ‘Lal pian hun pangpâr a vul leh ta’ a; ‘thinlai mu hnu lunglên a kai tho ve’ tirawh u maw! Sakhaw dang betute paw’na an nghahhlelh leh urhsûn, Kristiante tâna hun pui ropui leh ni lâwmawm ber, he kan Lal Isua Krista pian cham (Krismas) hi engtin nge kan hman ve tâk ang le? A hman dân thûah hian i duhthlannaah innghat mah se, Pathian leh kohhran mite hmuha mâwi taka hman dân a la awm a nia aw! In inchhîr mai loh nân ngaihtuahna fing leh fîm tak hmang la, ṭawngṭaina nên Eden pâr mâwi chul hnu tivul leh ang aw!

Chhiartu zawng zawngte Krismas chibai ka bûk che u a, kum tharah dam te’n intawn leh kan tum dâwn nia aw! Krista ruai ṭheh nuam vek u le.

~ V. Kûngtea, Awmhar Cabin, West Saizawh