Ti hian ka ngaihtuah ṭhin….
Mahni tawkin fing kan inti a, sual nih kan duh lo va, mi ṭha nih kan duh a, hausa nih kan duh a, retheih kan duh lo. Ṭawngkam pawn lawi takah chuan “kei chu mi rethei tak ka ni” kan inti a, “Mi rethei tak i ni” han intih chuan kan ling leh vur lawi si a. I fel lo ngawt mai, engah mah i laktlak loh han intih phei chu kan thinrim em em a, mi fel si lo pawh “I fel ngawt mai” kan han intih chuan a tlangpuiin kan lawm viau lawi si.
Mihringin kan lawm em em hi thu dik nge ni a thu ṭha leh mawi hi tih ngaihtuah tham tak a ni. Kan thiltih that miin min fak sela tih te kan thlahlel em em a, mi aia chungchuang nih kan duh a, kan thu hi lal ber se kan inti ṭheuh a, mahni dinhmun
aṭanga dik kan tih kha midangah dik ve zel tura ngaihna a awm bawk nen. Hringnun chhungah hian kan leng vek lawi a, chutah chuan indona mual hrang hrang a awm a, dawt sawi thiam thiam dinchanna nge ni ang a thu dik ṭan tlat ngam, mi huaisen te lalna zawk ni ta ang le?
‘Famkimlohna khawvel’ kan ti ṭhin a, Pathianin a siam mihringte nunphungah hian tumah reng famkim kan awm lo tia kan sawina a ni ber. Hringnunah duhthu kan sam lohna a lo lang a, thil kan tisual a, kan duh loh te pawh han dai buak chang lah kan nei fo. Hetah tak hian ‘famkimlohna khawvel’ a nih hi kan ti. Pathianin a siam mihringte hi kan ropuizia hi keimahni mihring ngei pawh hian kan hre chhuak zo lo va, keimahnia thil ropui tak inthup, Pathianin a dah hi kan hai pawp zo lo va, mihringa thiamna bik a dah hai chhuak tur chuan taimak a ngai phawt a, thawhrimna a ngai a, ngaihtuah peih a ngai a, zir peih a ngai a, chik taka thil zirmi chuan khawvelah hian thil mak tak tak an hmu chhuak mai ṭhin a ni.
Mihring hian a ṭha zawngin thil tam tak a hai chhuak ṭhin a, thil tam tak a hmu chhuak a, chu chuan kan khawsakho-na te pawh a tinuam a. Hmasawnna hmuh tur a awm a, chu chuan hlimna leh inpawhtawnna a rawn siam a, chu tak chu a ṭha lam zawnga nunhona chu a ni. A chhe lam zawng pawhin mihring hian kua a hreuh chak. A chhe lama zawnga nun hman chu kan sawi dan tlangpuiah chuan ‘sual’ kan ti. Sual kawng zawhtute an che chak em em a, ṭhatna-in hneh tumin han bei ngial mah se, sual nunpuitu nun per chhuak chuan chhungkua a tibuai a, khawtlang a tibuai a, ram a tibuai a, kohhran thlengin a tibuai ṭhin.
Mihring nun hi ‘famkimna khawvel’ tih hi a inhmeh mah zawka hriatna ka nei ve tlat ṭhin. Kan nun hian a hawl kim viau a, hringnun khawvel chen famkimtu chu mihringte hi kan ni a, khawvel chawk danglamtu chu mihringte kan ni a, khawvel ti hmasawntu, tichhetu, nun ralṭia min awmtirtu, a siamtu duh dan lo zawnga nung ṭhin, a siamtu duh dana Chanchin Ṭha hril a, nun thap meuha hringnun khawvel vui liam, nunhona chawk buai ṭhinte chu mihringte hi kan ni tlat. Nun piah lam rama kan kal hmaa he khawvela nun kan hmanna kawng ngun taka han thlir chuan kan nun hian engkim mai hi a hawl chhuak dap mai a, khawvel hi kan nun hian a va han hawl famkim em? tih hi rilrua riak reng chu a ni.
Pathianin a thilsiam zinga ropui ber leh a chhuan ber chu mihringte kan ni. A buaipui ber pawh mihring tho kan ni a, ngaihtuahna tam tak senga mahni in tungnung turin min buatsaih a, muang taka khawsa ho dial dial thei tura ngaih kan nih laiin kan nun a lo ngil zawk nan dan min siam sak a, min khalhngiltu dan chu awm lo phei selang chuan nun khawchhuak tur kan tlem ngawt ang le. Pathianin a hnam thlan Israel te hnenah khan a ropuina a hring a hranin a lan tir ṭhin a, Pathian thiltih ropuizia an hmuh zawh chiah chuan an hlim em em ṭhin a nih kha. Mosia’n Sinai tlangah Pathian a bia a, khami reilote chhung pawh kha an nghak zo lova, rangkachak milim siam chawp hmangin nuam an lo tawl a, an duh danin an intihlim a, Pathian an hawisan a nih kha. Khata sual thiltithei kha Evi thlemthlutu ngei kha a ni a, khata sual kha a la pangngai reng a, tun thleng hian min la tibuai reng a ni.
Eng ang pawhin changkang inti mah ila, sual thiltihtheihna hi kan la ngam lo va, kan khawtlang leh ram thlengin min la chhaih buai a, Pathian fate min bei reng a. Christian chhungkua ṭha tak takte min bei reng a, a thiltihtheihna hian mi tin a hneh a, a hneh loh chu lei leh van siamtu Pathian a ni. A hneh loh chu Pathian tana rinawm tlat mi, mi nghet leh thlem thluk theih mai mai lohte hi an ni. Kan ramah hian ram hruaitu fel tak tak nia lang, mipuiah pawh an theihna zawng zawng rawn tilang emaw tih tur khawpa rawn inpho chhuak thiam, “hei zet chu kan ram tan a ṭha ngei ang le, i thlang chhuak teh ang u” tia kan thlan chhuahhote lah lung tihnurtu mai an ni a. Beiseina beidawnna ruama min tlukluhtirtu an ni mai a, ram siamṭhatna tia an sawi chu mimal in leh lo, an neih pual bika ropuina lamah an hmel lanna chu kan lo hmu ta
ṭhin a, an hnuaia sawrkar milianho inti, thuneihna hmang theiho chin lah mipui rin reng reng an kai tawh hlawm lo va, a thei thei an theihna kawngah an che a, mahni hma kan sial tlang hlawm hle.
Pathian thu hi kawrah kan hmang a, engemaw deuh programme leh function awm se, ṭha ber ang ziazangin hunserh hmangtu kan ti sek a, a zo chiah a, Pathian kan hre leh tawh chuang lo va, kan mangan tak takin a rawng kan bawl ṭhat vak duh loh leh a thu kan awih duh loh Pathian puihna kan dil leh a, min siamtu Pathian hi kan biak danah hi chuan a lawm ang em aw? Kan nun hi a thawleng em em a, takna nun kan nei lo va, mi ṭha leh huaisen inti te pawh hian kan thusawi kalhmangah hlauh leh tlawn bik te kan nei emaw ni tih mai tur a ni. Kan nun hi siamṭhat a ngai hle tawh mai.
Kan duhdan nia kan hriat hi chak taka kalpui kan duh a, mi duham tak pawh lo ni ila, mahni chu kan inhmu phal miah lo. Midang kan hmuh dan a dang tlat a, kan sawisel zuah zuah a, ṭha ber emaw kan inti a, thuneitu kan nih chuan kan thuneihna kan hmang sual fo a, kan duh tawk kan hmuh chuan kan ngawi leh daih a. Keimahni
hamṭhatna tur a nih chuan tute emaw kan tlawn huam huam a, kan hlawhtlin theihna ngei turin midang hman ṭangkai kan ngaihtuah a, kan theihna zawng zawng kan lantir ṭhin a ni. Kan va duham em, kan va sual em, kan va bawlhhlawh em, kan rilru a va chhe em! Ringtu ṭha erawh kan inti vek sia tiin ka ngaihtuah ṭhin.
- R. Zomawia