Written by
- PC Nghaklianmawia

TUNLAI ZORAM POLITICS HI



Kan political party ten thil tha titu nih an inchuh a, thutlukna siamtu tur erawh mipui kan ni. Mipui hi bum theih kumhlun kan ni bik lo a nia. Tunge thawk ṭha a, tunge thawk ṭha lo tih hi chik takin kan bih a, kan zir a, kan chhui a, ngaih dan fel tak kan nei ve thiam tawh. Ngaih dan sawi chhuak lo tam tak hian an thinlungah ngaih dan fel tak an nei a. Chu chu vote thlak a hunah ngawi rengin an tilang mai ṭhin. Chuvangin kan political party te u, mipui min inchuhna lamah hian thu belhchian dawllo leh suangtuahna duhthusam tih vel mai mai hi chuan min vehthlem duh tawh suh u. In sawi chu a takin ti ula, tichuan mipui rin in hlawh ang a, in lal peih chhûng kan lal tir ang che u.

Politics inbeihna thawm ṭhenkhat hi mipui nawlpui tan chuan a ninawm ve ang reng ngawt mai! Mipui hnena thudik chiang kuang fah tak tak mang si lo va, a phawvuaka inbeih nana hman chiam chiam mai te, IAF ten lengpui ram an lei chungchanga thu hlawm fel tak awm si lova assembly house-a kan politician ten darkar 2 vel lai mai inhnial buai nana an hmang te kha a uiawm mang e! Engmah chu an sawi chhuah belh chuang hlei lova! Mipuia thangṭhat lak tumna game chi hrang hrang an vawrh kual vel hi tunlai ṭhangtharte (Gen-Z) te hi chuan kan hrethiam chiang kuang leh zual tawh a. Tam tak hi chu kan ngaihsan phah lem lo tihte hi kan politician te hian min lo hriatsak se a duhawm ngawt mai.

Kan ram hian hmangaihtu dik a mamawh a, sawitu ringawt ni lo, a taka thawktu a mamawh a, a taka thawktu ringawtah pawh a lungawi zo tawh lova, dik tak leh rin tlak taka thawktu a la mamawh leh zel a. Bible-in 'an rahah in hre mai ang' (Matt 7:16) a tih ang deuh khan kan politician te hian an thiltih that hi tlangaupui chiam lo mah sela, an hnathawh leh sulhnu hnutchhiahah hian mipuite hian tunge ram hmangaihtu dik tih hi chu kan chhût chhuak thiam ve ta viau mai.

Mipui hian insawisel tawnna thawm ringawt te, inpuh hmingchhiatna thawm ringawt te, dâwta inpuhna thawm ringawt tih vel hi kan kham ve tawh a. Ruling ten opposition an fak thawm te, opposition ten sawrkai lai hnathawh an fak thawm te hi kan hre ve châk tawh a, mihring inbeihna leh insawiselna thawm ringawt hi chuan lung a tizing a, thaw a tipik a, rilru a lamlêt fo a. In tih tum hi party dang sawichhe tel kher lovin sawi mai ula, chu chu mipui hian kan ngaithla thiam tawh zawk a nia. Hmana politics ramhlui zia, game ṭhing leh ninawm tak tak ang kha tunlai ṭhangtharte hi chuan kan hrethiam ve tawh lova, thu dik leh a rah hmuh theih nghal, finfiah theih, hriat fiah theih hmanga a ṭha zawnga inelna thawm hi kan ngaihthlak thiam zawng a ni tawh a. Party leh party inbeihna ngawr ngawr te, mimal leh mimal inbeihna ngawr ngawr ang chite kha chu kan benga rawngah hian a lut ta meuh lo.

Politics tha hi kan ram hian a mamawh reng a, politician eiru ve lo, hminghliauna nei ve lo, party mite chauh zah ni lova, eptu lam pawhin an zah leh ngaihsan khawpa mi felfai (clean) te hi lo chhuak ur ur tawh sela, 'kan party mi a nih chuan vawkpui pawh nise ka vote ang' tih ang duang politics kha chu tun lai miten kan hrethiam tawh lo. Mi tha leh rin tlak an nih chuan party dang mi pawh an vote hreh tawh lova, chu thil ṭha tih hmanga inelna chuan kan ram politics hi luan chhuak tam tial tial sela kan ram hi a dam sawt sawt ang. Social media vela tlanchhe chunga fake account hmanga buluk pui puia mi beih vak vak te, thu hraw pui pui leh mi ngal dengtliak khawpa thu firfiak tak tak aupui vak vak hi tunlai miten kan ngaisang lem lova, a dik em, a rintlak em, thu dik a ni em, finfiah theih a ni em tih te hi kan beng khawn zawng a ni tawh zawk a. Politics a nih tàk avanga mimal tunhma nun mu hnu zawng zawng inphawrh mualpho sak zawnga inbeihna te, intih hming chhiat tumna leh mimal taka inthlur bingna ang chi politics phei hi chuan kan beng a tithlep tawh viau asin.

Mizote hi hnam thuawih leh tih nuam tak kan ni a, hei hi a ṭha zawngin hmang ila, kan politiciante pawhin a ṭha zawngin mipui hi min hruai tum tlat ula, a kalkawng chu bumbohin harsa deuh pawh nise chu chuan kan ramah hian damna a thlen zel ang tih kan ring nghet tlat a ni. Bible-in "Thil ṭha tih i ning suh ang u, kan inthlahdah loh zawngin a hun takah kan seng dawn si a" (Gal 6:9) a tih ang khan kan ram tan hian thil ṭha ti tlat ula, in sawrkar chhunga a rah in seng hman lo a nih pawhin thang leh tharten zahna chibai an la rawn bûk tho tho ang che u.

- PC Ngháklianmâwia