Kan chênpui hnam dangte

Tun hnaiah Mizoram chhim­thlang lam, Lawng­tlai district-a Nghalimlui/ Vaseikai lamah Bung­tlang South tlangval a tualthi a, a pawi ngawt mai. Mimal inhuatna leh intihbuaina vang nge, hnam hrang nih vanga thleng tih hriat chian a ni lo nãin, rin thu aṭang ringawt chuan, a thia te leh a thattua puhte inkara intihbuaina vang a nih a rinawm zawk mah.

 

Media lama kan hmuh danin, a thia chu Mizo a ni a, a thattua puhte erawh chu Bru an ni. Bru-te hian Bungtlang tlangval kha an thah ni tak tak ta se, Mizo a nih vang hrim hrima that an ni ang em? Hnam hrang inkarah pawi khawihna a thlen chánga hnam anga lak chiam hi a ṭha ber a ni lo mai thei a; chutih rualin, hetiang thil duhawm lo a thlen hian, hnam hrang inkarah a nih chuan hnam anga lâk vung viau erawh a awl a ni ang e. 

Rilrua awm zui ta erawh chu, Mizoramah hian Zo hnahthlakte chauh ni lo, Mizo ni ve hauh lo mi tam tham takte nen kan cheng ho mek a, kan la cheng ho zel pawhin a rinawm. A bikin, Chakma leh Bru-te hi cheng nghette an ni ve hlawm a; Mizoram hi India rama a beh chhúng chuan Mizorama awm, dan ang taka Mizoram/ India khua leh tuite hi chu kan hnawtchhuak kher lo mai thei - kan rama awm ve kumkhua tur an ni, a tih theih ang. 

Bru leh Chakma-te hi Mizorama awm ve kum­khua tur ni ta se, tuna kan in en dan ang renga kan in en a nih chuan, Mizoram chhungah hian inngeih lo takin Mizote hian hnam dangte kan awmpui reng dawn tihna a ni. Inngeih lo taka awm reng hi thil ṭha ber a ni lo mai thei; Chakma leh Bru-te hian a náwlpui angin chenna hmun bik (habitat area) nei ve bawk mah se, Mizote nen inchen pawlh loh theih lo a ni ve bawk a. A chhan chu - Chakma/ Bru tamna hmunah pawh hna leh eizawnna vangte leh thil dang dang vangin Mizo eng emaw zat an awm a, hetiang vang bawk hian Mizoram ril zawkah pawh hian Bru leh Chakma-te an awm ve zel bawk a ni. Ram pakhata chêng ve ve ta na nâ nã chu, inchên pawlh loh theih a ni lo. 

Mizoram hi India ramah a beh chhung chuan dan ang taka khua leh tui nihna nei Chakma leh Bru, Mizorama cheng site hi chu kan chênpui reng tur an nih avangin, kan inkara inngeih lohna leh inhuatna tizual zel zawng ni lo, a inpawm zawnga ṭan lâk a ṭha zawk ang em? Tunah hi chuan Mizote'n Bru/ Chakma kan haw tial tial a, Bru/ Chakma te pawh Mizote an haw tial tial a ang tlat. Inhuatna hi zual zel ta se, he kan ram - Mizorama zalenna, remna leh muanna tider­thâwng thei a la ni mai lo'ng maw? Mizoram teitêtna thlentu a la ni zawk bawk ang em? 

Dan ang taka Mizo­rama awm hnam dangte hi thinlung takin pawm mai ila. A inhaw zawng leh intibuai zawnga kal zel ai chuan, Mizote hian Bru leh Chakma-te hi inngaihsantir tum ila, Mizo society nuam an tih zawkna tur leh Mizote haw mai lo a, an intih-Mizo (ngaihsan emaw vanga sap/ korean ni ngai hauh lo tur intih sap/ korean ang deuh) zawk theihna turte hian inhawngin, hma la zawk ila, Mizoram awm zel dan turah kan ṭha tlang zawk ang em? India sorkar pawh ram chhunga hnam leh sakhaw tênau zawkte nék zawng deuha a'n Hindutwa tak viau-ah chuan, Mizote ngei pawh kan ṭeu hlar a, India rama him lo tura inngaihna a awm tak viau mai hi.

Dan ang taka awm ni lo, Mizoram páwn lam aṭanga dan loa a rûka rawn lutte erawh chu nasa zawka dodal a ngai. Dan loa rawn lut ru zel turte vèn kawngah awmze nei zawka hmalak a ngai a, dan loa awm mekte hi nawr chhuah an ṭul a nih pawhin, tîm hauh loin chak taka hmalak ni se, tih chu kan duhthu­sam a ni ang chu.