HIGH COURT-AH MIZORAM SORKARIN THIAM A CHANG (Mizoram State Health Care Society leh Synod Hospital inremna puanzartir tumtu SCIC leh MNF ukil an hlawhchham)
Buaina bulṭanna
November ni 1, 2025 khan J. Malsawmzuala Vanchhawng, Vice Chairman MNF Media and Publicity Board, Zemabawk chuan Right to Information Act (RTI) hmangin Mizoram State Health Care Society (MSHCS) leh Synod Hospital, Durtlang, Aizawl te 'agreement' siama thil ṭhenkhat leh 'rate' chungchang a zawt a ni. A zawttu hian a thil zawh hi an chhâng thei lo a nih chuan an chhân theih loh chhan dan behchhan te zawt nghalin, chutianga hnawlna chhan tur Order emaw, Notification chu a dil nghal bawk.
MSHCS SPIO chuan ni 30 chhunga RTI zawhna hi a chhàn tak loh avangin Pu J. Malsawmzuala Vanchhawng hian SPIO hi a be pawp a, hemi hnu hian SPIO hian chhânna a thawn ta a. MSHCS SPIO chhânna-ah hian a 'complaint'-tu hi a lungawi lo a, October ni 10, 2026 khan Mizoram Information Commission (MIC), New Capital Comolex, Khatla, Aizawl hnênah lungawi lohna hi thlenin puihna a ngên a ni.
SCIC-in Order khauh a chhuah:
Hetianga J. Malsawmzuala Vanchhawng hian MIC hnena 'complaint' a thehluh takah chuan March ni 3, 2026 khan MIC hian MSHCS SPIO ni mêk leh SPIO hmasa (former) chu Commission hnena April ni 9, 2026-a 'hearing' nei turin a ko a. April ni 2, 2026 khan 'hearing' neih hmain SPIO, MSHCS chuan ziakin Secretary MIC hnenah RTI-a pek chhuah theih loh an neih chhan chiang taka ziakin a thehlut nghe nghe.
Ziaka a thehluhah chuan MSCHS aiawh SPIO chuan a hmain MSHCS leh Synod Hospital, Durtlang hian 'Memorandum of Agreement' an nei a ni tih a ziak a. He inremnaah hian MSHCS leh Synod Hospital hian an inkâra 'agreement' te, document, medical report leh a hlawkna chhawrtu mimal chanchin te chu 'confidential'-a vawn tur tih a ni a. An pahnihin rem an tihna ziaka an dah a nih loh chuan an 'agreement' hi puanzar a thiang lo tih an lo ziak fel thlap bawk.
Fiah taka MSHCS aiawha SPIO ni mêkin ziaka lehkha a thehlut chung hian 'hearing' neih hun April ni 9, 2026 la la khan State Chief Information Commissioner (CIC) Pu John Neihlaia chuan Order khauh tak a tichhuak a. Dr. K. Lalnghinglova, SPIO leh Chief Finance Officer, MSHCS chu April ni 17, 2026 hma ngêia 'complaint' thehluttu Pu J. Malsawmzuala Vanchhawng hnêna a thil dilte pawisa chawitir lova pe vek turin a ti a, chu 'information' chu MIC hnena a copy pe bawk turin a ti ta a ni.
Sorkar lam High Court-ah zualkovin thiam an chang:
CIC Pu John Neihlaia'n khauh taka hun thawl pawh siamsak lova MSHCS te 'information' an pek chhuah theih loh te MNF Media & Publicity Vice Chairman J. Malsawmzuala Vanchhawng hnena pe tura a tih avang hian sorkar lam chuan Gauhati High Court, Aizawl Bench lamah 'case' ziaklutin 'writ petition' a thehlut ve ta nghal a.
Hetianga MSHCS lam Gauhati High Court-a a zualko tâkah chuan Hon'ble Mr. Justice Robin Phukan hmaah June ni 17, 2026 khan 'hearing' neih a ni a. Mizoram state (petitioner) aiawha ding leh 'repondent' te MIC & J. Malsawmzuala Vanchhawng aiawha ding chu a hnuaia mite hi an ni a :-
Pu B. Deb, Senior Counsel cum Advocate General leh a puitu Pu S.V. Vanlalhriata, Additional Advocate General state petitioner tâna ding an ni a. Pu C. Lalramzauva, Senior Counsel, Pu S. Lalbuatsaiha, counsel respondent No. 1 & 2 leh Pu J.M. Vanchhawng, ama tana counsel respondent No. 3-a ding an ni.
Gauhati High Court, Aizawl Bench thutlukna:
High Court 'hearing' hi June ni 17, 2026 khan neih a ni a. August ni 17, 2026 (Thawhṭanni) khan Hon'ble Mr. Justice Robin Phukan chuan thutlukna (pronouncement of judgment) a puang ta a ni.
High Court Judge chuan Mizoram Information Commission leh Pu J. Malsawmzuala Vanchhawng te hian MSCHS leh Synod Hospital, Durtlang te 'information' puanzar luihtir turin dan behchhan ṭha tawk an nei lo a ti a. Hetianga ṭanchhan ṭha leh tling an neih loh avang hian CIC order lo chhuah tawh chu High Court chuan a 'quash' (dah bo) ta a ni.
Heti hian Mizoram sorkar MSHCS chuan Gauhati High Court hmaah thiam a chan tâk avangin he 'case' hi 'official'-in ni 17.8.2026 la la khan tihtawp a ni ta bawk. Mizoram Information Commission (SCIC) leh Pu J. Malsawmzuala Vanchhawng te chu thiam loh chang zawkah an ṭang ta a nih chu!
SCIC Pu John Neihlaia hi tu nge?
A enga mah hmaa MNF Media & Publicity Board Vice Chairman Pu J. Malsawmzuala Vanchhawng-in MIC hnena RTI 'appeal' a thlen lo tihlawhtlingtu hi State Chief Information Commissioner (SCIC) Pu John Neihlaia a ni a. Ani hi Mizoram sorkar hnuaia MPS officer ni ṭhin a ni.
MNF sorkar laia MPCC President leh Chief Minister hlui Pu Lal Thanhawla 'case' chhuitu kha a ni a. Congress an sorkar khan ani hi Officer on Special Duty (OSD)-in engmah ti thei lovin an dah nghe nghe. Kum 2018-a MNF a sorkar leh khan a ṭhian hnai em em Pu Lalchamliana chu Home Minister a ni a, Pu John Neihlaia hi MPS aṭangin IPS te kaiin, MNF sorkar hnuhnungah khan a lal hle a, IGP te a ni pha ta hial a ni. Hetih hunlai hi Mizoram paltlanga kuhvarah ro tawlhrûk hluar em em lai a ni a, Home Minister pawhin kuhvarah ro tawlh chu dan a harsat avangin 'mit kan siai' a ti nia sawi a lâr viau hun kha a nih kha.
MNF sorkar (2018-2023) hun chhung khan Pu John Neihlaia hi a hna aṭangin a 'pension' hman a. September ni 21, 2023 khan IAS retired an dah ṭhinna State Chief Information Commissioner atan ruat a ni a. Hemi hna chelh mêktu Pu Lalnunmawia Chuaungo, IAS retired, a lo chhuak ve chiah bawk a. Pu John Neihlaia hi MNF sorkar hun tawp lam October ni 5, 2023 khan Raj Bhavan-ah SCIC atan lakluh a ni. CIC hi kum 3 term a nih angin a term hi kuminah a tawp ang.
Gauhati High Court-a inkhinna 'petitioner' leh 'respondent' te :-
The Gauhati High Court, Aizawl Bench
Writ Petition (Civil) No. 40/2026
1. The Mizoram State Health Care Society, Represented by SPIO & Dy. Chief Executive Officer, Aizawl, Mizoram.
2. The Mizoram State Health Care Society, Represented by the former SPIO & Dy. Chief Executive Officer, Aizawl, Mizoram.
3. The Mizoram State Health Care Society, Represented by the FAA & Chief Executive Officer, Aizawl, Mizoram.
...Petitioners
Vs.
1. State Information Commission, Mizoram, Represented by its Secretary, New Capital Complex, Khatla, Aizawl.
2. State Chief Information Commissioner, Mizoram, New Capital Complex, Khatla, Aizawl.
3. Mr. J. Malsawmzuala Vanchhawng, R/o VK-71, Galilee Veng, Zemabawk, Aizawl, Mizoram.
...Respondents.
~ Theo V. Kawilam, The Freelancer