Written by
~ Zoa Tlau, Buannel Cabin

HOME LAM CHANCHIN A NGAIHNAWM

Dan leh thupek kenkawh kawngah hian sawi a tam fo a, sêlnate leh duhkhawp lohnate tun hma aṭangin a awm ṭhin. Myanmar leh Bangladesh ramri nei ve ve ta chu Mizoram bîka hi khawng a ngai hle. Tun hma chuan khawchhak kuhva rah an rawn phurhte pawh 'mit siai' hnan maite pawh a ni ṭhin a, ruihhlo kalkawng niin mi nâwlpui hriat lohin a tlang ru reng bawk a. Foreign bungrua, phal loh thil pawh a tlang nasa a ni ang, mipui nâwlpuiin ngaiah kan nei hman tawh a tih theih awm e. A chho lamah ruihhlo damdawi hlauhawm methamphetamine siamna an tih mai khehpuam (pseudoephedrine) a chho ruih ruih a. Kan ram hruaitu liante pawhin Myanmar kai lawkah damdawi dawr te an nei hial a ni awm e.

Tunah chuan

Tun ministry hi a rawn inher chhuak a, law & order lam kenkawh dan a rawn dang ta zar mai le! Vawiin thlengin Myanmar kuhva rah rote’n Mizoram an paltlang ta meuh lo a, Mizorama kuhva chingtute an lawmin an thar chhuah hralh pawh a hlawk a, sum pawh an dikna chanvo ang ngeiin an hmu ve ta a ni.

Khawchhak lam ram aṭanga damdawi (heroin number 4) tawlhruk a nasa nia tlang rin chu a takin a lang ta a, man pawh an man nasa ta ngei mai. Hetiang tak hian a lo hluar a ni maw, tih mai pawh a awl ta hial zawk a ni. Methamphetamine thleng thlengin a vaibelchhe tél man tawlhrûkte man a ni ta zel a, Aizawl khawpuiah lah Police an khauh tual tual bawk. Aizawl khawpui hi a laili a nih avangin a pawimawh a, hetah hian reh bun theih a nih avangin khauh a pawimawh rêng a ni.

Aizawl khawpui police

Superintendent of Police, Aizawl District ruahmanna angin tunlai hian Intensive Patrolling leh Naka Checking neih a ni a, ngawrh taka dan leh thupek kenkawhna hi kalpui a ni. Aizawla police station pali aṭangin police 75 an duty a, Foot and Mobile Patrolling-ah point 8-ah an duty a; Naka Checking bikah hian point 6 niin, a vaiin point 14-ah tunlai hian an duty a ni. Heng point 14-ah hian police 75-te chhum lo chat lovin an duty a, Police lirthei hmangin eng emaw zat mipui him zawk nan duty-in an kual reng bawk.

Aizawl chhuahka thlan bik hmun thumah Police (Canin Squad)-chu ui fing nen an duty bawk a, ruihhlo tawlhrûk leh misual laka mipui an himna atana tunlaia Police hnathawh dan hi tun hmaa kan la hriat ngai loh thil a ni, ti ila kan sawi sual tam vakin a rinawm loh. Mipui himna leh ruihhlo dona kawnga Home Department hmalakna hi a ropuiin fak an phu a ni. Police lam pawh hian mipui ṭawiawmna ngenin, rinhlelhawm leh thil felhlel an hriat chuan hrilhhriat thuai thuai an phut bawk a ni.

Tun ṭum patrolling leh checking-ah hian dan bawh-chhia mi eng emaw zat man an ni tawh nghe nghe a. Heng dan bawhchhia ṭhenkhatte hi PR bond hmanga chhuah rih te an ni a, he hmalakna hian rah ṭha a thlen mêk.

Traffic lam thlengin

Police rau rauvah pawh mipui himna atana pawimawh tak chu zan lama lirthei khalhtute hi an ni a. Traffic Police, Aizawl lam pawhin zan lamah ngawrh takin hna an thawk a, lirthei ri ring lutuk 'noise pollution' siamte thlengin an man ta. He hun hi thil nghahhlelhawm tak a ni hrim hrim.

Hei mai hi a ni lo a, license nei lova zana lirthei khalh ching, mipui nawlpui tâna hlauhawmte pawh an man ta zel a, helmet khum lova ke hnih nei lirthei khalhte thlengin an man a. Rui chunga khalh an man a, heti a nih chuan zana lirthei khalh emaw, pawna vah chhuah ṭihbaiawm tak ṭhin pawh kha a reh phah ta sawt dawn a ni. Hei hi thil lawmawm a va ni tak em!

In fate emaw, kawppui emaw, unaute an chhuahin in lamah hlauthawng ru rêng rênga in awm ṭhin kha khawlai him leh boruak ṭha takah an chhuak dawn tih in hre tawh ang a, in riru a zângkhai huai tawh ang. A hmate chuan zana chhuah hi fimkhur em em loh chuan thil hlauhawm tak a ni a, a châng leh lirthei an lo intlansiak a, kawng sir pana sahimna zawn chawn chawn a ngai fo ṭhin a ni.

Tuna hmalakna, Police duty leh Traffic Police te zan lam duty hi hun eng emaw chen kalpui a nih chuan a ṭha lam hawiin ngaiah neiin kan kal leh theiin a rinawm. Heti taka kan khauh a nih loh hi chuan kan kalsual thui tawh lutuk a, veng chhung duty ringawtin engkim a tih theih loh a, thuneihna tawp an nei hek lo. Thuneihna neitute ngeiin hetianga hma an han la hi mipui tan hian thil lawmawm a va ni em! A lawmawmzia hi hria ila, thlâwp bawk ila; a lo bawhchhe tawh pawhin sim a hun ta khawp mai. Ram ralmuang leh khawpui nuam i siam ang u.

~ Zoa Tlau, Buannel Cabin