RETHEITE AWM LOH NAN RAM LEILUNG HAUSAKNA HAICHHUAH KAN TUM - CM

Khi khi kan CM  kamchhuak thar a ni leh pek a. Hman deuh lawk khan ECONOMIC  MOLECULE-IN MIZORAM A KHAT A,  HAICHHUAH  KA VISION, a ti tawh bawk a. Tunhma kum 20 vel tawhah khan, “Oil lipui chungah kan  lo ṭâmchhâwl reng mai a lawm,”  a ti tawh bawk a ni.

‘Oil lipui’ tih thu-ah chuan ONGC leh Oil India-in kum 15 an beih chiam hnuah an hlawhchham titih tawh a ni tih kan hria a. Oil Lipui chu kan nei lo a ni. A thuhrimin Oil hi lipui angin a awm ngai lo va, lung kârah a awm ṭhin zâwk a ni. Oil awmna lehzel lo PHUAHCHAWP  leh ngawt ṭhin hi tih fo loh atan a ṭha. 

Kan hausakna hmuh theih, Balu leh Rawra chu a nih dan tur takin kan la hmang thiam lo va; kan la intodelh hek lo. National Highway chunga Quarry nei awmchhun kan ni a. Quarry chim vang tea chhiatrup kan tawh chang a awm a, nunna chânte pawh an awm ṭhin a ni. Hetiang hi kan leilung hausakna haichhuaha hman ṭhatna a ni lo va. Sumdawngte leh Politician-te Corruption thila an inthurualna a ni. Thlarau Thianghlim Harhnain min chenchilh lo va, Corruption-in min chenchilh zawk, kan tih ṭhin zinga mi kha a ni. 

Heng hi kan leilung hausakna kan hman dan a nih rih chu. 

Heng a thusawite hi thu inang vek a ni a, a tipuitling zawnga engmah a tih ngai loh avangin a khât tâwkin thu thar sawiin a sawi leh mai ṭhin a ni. Hetianga tih hi dawtsawi dan chi khat a ni mai a. Lo âwih ṭhin an awm avangin Inbum dan chi khat chu a ni leh mai bawk a ni. 

Hetianga an tih ṭhin chhan hi eng dang a ni lo va, thil ṭha niawma lang an sawi chuan mipuite chuan an lo ring mai a, a tih hunah a hlawhtlin an duh loh avangin a ti tura an thlante'n engmah an tih theih tawh lohva “tlâi”-ah pawisa an sanction a. A hmanna tura hman theih tawh loh ni  mah se, an mi thlante chuan pawisa chu an dawng tho va, a hman lohna turah an hmang ta ṭhin a ni. 

Hetiang pawisa hi a hmanna turah hman ni se, a dawngtute khan eizawnna nghet an neih theihna a ni a. Eizawnna nghet ni lo thil danga an hman ṭhin avangin eizawnna nghet nei lo, boruaka lêng ang an ni a, ei leh  bar thil pawimawh an duh hunah sawrkar an bêl lo thei ta ṭhin lo va. Anni'n eizawnna nghet ni lo thil dang bawk an lo pê a, a ngai têin an kalzui ta reng mai a. Mipuite chu Politician-te thangkamah an âwk nghet ta reng mai a ni.

Politician-te hian hetiang tih hi sim ahnêkin an hlâwkpui êm avangin an uar tawlh tawlh a. Sap thufingin, “Practice makes a man perfect” a lo tih ang khan Dawtsawi Profession-ah chuan an Perfect titih tawh a; sawrkar siam theihna khawpa ‘tam’ bum theih an nei ta fo mai a ni. 

A nihna takah chuan Mizote hi ei leh bara intodelh ṭhin kan ni a. Politician-te'n hetiang ‘game’ bawlhhlawh tak an khelh aṭang leh avang chauha hetianga lo awm tâ hi kan ni. Rethei lo kha retheiah an siam a, Rahbi tlêu lo rahbi an tihtlêusak a. An hetiang ‘game’ bawlhhlawh avang hian an rethei tawlh tawlh a, an rahbi pawh a tlêu tawlh tawlh ta a  ni. 

Hemi kawngah hian kan politician-te hi an inang deuh vek a. Tuna kan hotupa hi chu a intih lansarh thiam bîk deuh avangin sawi a hlawh deuh bîk a ni. A dawtsawi langsar zual 40 an rawn phochhuahna kha a rei tawh viau a. Khami ṭum pawh khan mi pakhat chuan, “Airport Cute Ber” a tel lo a rawn ti nghal mai a. Heng zinga tel lo, a hmaa mi leh a sawi belh leh te  hi chhinchhiah vek ila chuan 100 a tling hial tawh ang. A duh chuan Jubili satliah ni lo, CENTENARY  a lâwm thei hial tawh mai thei a  ni.   

Eng pawh mai hi, “…Ang”, “…Tum”, “..Dâwn”,  “….Mêk” hi a ni vek mai a. “Hmangaihte ṭahna a sei lua e an ti” an tih ang khan Dawtsawi kan ngaihthlak chhûng hi a sei ta lua a ni e. 

Hetiang tihphung, kalphung hian kan ram leh hnam hi a tichhe tawlh tawlhin a tizahawm lo tawlh tawlh a ni si a. An sim dan tur hi ngaihtuah chhuah thiam a har hle mai bawk si a. Cowboy film-a, “Shut up. You idiot” an tih anga tingamte hi awm se, AN sim thei mial ang em?