Written by
P.C Lalchhuanawma MPS (Rtd) Khatla
Aizawl, Mizoram
Mizoram Civil Defence din chungchang
(Director General Mizoram Home Guard and Civil Defense Mizoram sawrkarin a siam chungchanga Mizoram mipuite lo hriat ve atan)
Ministry of Home Affairs Govt. of India aṭanga lehkha No. I- 45011/22/2012-AD (CD)/515 Dt.5 Aug. 2014 India ram State leh UT Chief Secretary zawng zawng hnena thawnah Mainstreaming Civil Defense in Disaster Risk Reduction atan Rs. 290.89 crore ruahman a nih thu hrilh an ni.
Ministry of Home Affairs lehkha No. 11-04/Pr. A.O/MHA/Loan/2014-15/781-88 Dt. 12 Nov. 2014 Mizoram Chief Secretary hnenah rawn thawnin cheng nuai 154.16 Mizoram min rawn pek nghal thu a rawn hrilh a.
Ministry of Home Affairs aṭang bawkin 26th Nov. 2014 ah Mizoram Chief Secretary lehkha No. VI-14025/01/2014/DGCD (CD-PMU) rawn thawn lehin Mizorama kan District pariat te hi India ram District 140, chhiatna lian tham thlen theihna (Most Vulnerable Districts) thlan chhuah zingah an tel thu leh Civil Defence kan la neih ve loh avanga din ve tura hriattirna a rawn pe a. Tin, hemi atan a bultan nan cheng nuaih 1161.23 min ruahman sak thu pawh min rawn hrilh nghal bawk.
Mizoram Home Department chuan Civil Defense din tura hma la nghalin India ram state dangte tih dan te a zirkual a. MHA aṭanga tih dan tur kaihhruaina te ngun takin a zir bawk a. Tichuan, MHA-in kaihhruaina a siam Compendium of Instructions Civil Defence 2011 Chapter III para 3.6 in a sawi ang leh India ram state tam zawkte tih dan entawnin Home Guard leh Civil Defence te chu complimentary Organisation an nih angin khaikhawm an ni ta a ni. Tin, para 3.7 in a sawi angin hemi Organisation khaikhawm hotu ber tur IGP/ Secretary to state Government tlukpui Director General Home Guard and Civil Denfence post chu Mizoram Police Dy. SP post pakhat upgrade a siam a ni ta a ni.
Mahse vanduaithlak takin Mizoram Home Guard Welfare te leh Ex-Service hotute chuan he hmalakna hi dodalin Mizoram Bench, High Court-ah an zualko ta a. High Court chuan Dt.22.1.2018 ah a hnuai a mi ang hian Judgement Order a rawn ti chhuak ta a... “though the State has the power to create the post of Director General, the State Government cannot create a post which has a higher authority than the Commandent General for general supervision and control of the Mizoram Home Guards, in contravention of the Mizoram Home Guard Act 1985 and WITHOUT AMENDING THE 1985 ACT…” ti in.
Mizoram Home Department in Mizoram Home Guard Act 1985 amendment siama Mizorama Civil Defence MHA thupek anga kalpui a tum mek laiin Mizoram Ex-service hruaitute chuan an naute leh Mizoram mipuite hnenah hemi chungchangah hian thu belhchian dawl lo an thehdarh niin alang.
Mizoram Ex-service hruaituten Mizoram Home Guard Organisation hi Ex-service te ta nia an sawi hi thu dik lo a ni. Mizoram Home Guard Officer te Recruitment Rules-ah chiang taka tarlan a ni. Commandant General direct a lak an nih chuan Ex-Army Officer full Colonel aia rank hniam lo emaw Ex- Police Officer DIG rank aia hniam lo an ni tur a ni tih a ni. Dy. CG a kum nga aia tlem lo lo thawk tawh an awm chuan promotion-in a kai thei bawk ang tih a ni. Mizoram Home Guard din a nih a bul lo ṭantu pawh IJ Verma IPS a ni a, Commandant General 21 awm tawhah Police Officer 14 an ni a, Ex service 7 an awm tawh bawk.
Ex-service te hian tuma chuh buai lohin Sainik Welfare and Resettlement Department, Director ho in an nei a, District pali-ah District Officer hoin an awm bawk. Heng an office aṭang hian hna dang khawih loin anmahni an in enkawlin an inrelbawl a ni.
Ex-service hotuten an tum ber nia lang chu tuna Commandent General ni lai hi Head of Office nih tir a ni. Civil Defence nen han ho kawp dawn se Joint Secretary level Officer tan a theih lohin a financial power pawhin a phak lo. Director General HG& CD siam a nih hian tuna CG HG awmlai hi a rank a hniam phah lo a, a hlawh pawh cheng khat mah a kiam dawn lo. Ex- service te duhdan ang hian kal dawn ta ila Mizoramin Civil Defence Organisation a neih loh bakah a dinna tura MHA-in min rawn pek pawisa zozai khi kan chan dawn a, tin, Civil Defence Volunteers ten India sawrkar laipui aṭanga hamṭhatna hrang hrang an dawn theih tur te a bo dawn bawk a ni.
Eng hunah pawh chhiatna a lo thlenin a thawk chhuak hmasa berte chu a bul hnaia awmte an ni ṭhin. Hemi atana mipui leh che chhuak theite chiai mai lo leh awmze neia che chhuak thei tura buatsaih hi Civil Defence-in a tum ber chu a ni. Heng chhiatna hrang hrang kan tawh ṭhin, Mizoram bikah chuan leimin, thlipui, tuilian leh kangmei-ah te Civil Defence Volunteers te hi ṭangkai takin kan hmang ve thei dawn a ni.
Civil Defence ruangamah chuan District tina DC te hi Controller an ni dawn a, an hnuai-ah Addl. DC emaw SDO emaw Dy. Controller a awm leh ang a, chutah YMA, YLA, MTA leh YCA (a hmuna zir ang zelin) District level a hruaitu zel kha warden atan ruat an ni ang. District tinah Civil Defence Staff ten awm chilhin training pek an ni dawn a ni. Tin, hetianga training pek an nih chhung hian allownce leh honorarium nitin cheng 525 lai an dawng dawn a, training zo tawh te hi Civil Defence Volunteers anga ziahluh an ni ang. Chhiatna a lo thlena hman tur bungraw hrang hrang leiin a hman dan te inzirtir a, a ṭul huna hman tura in chhawp a ni dawn a ni.
A chunga kan sawi bakah hamṭhatna chi hrang hrang a hnuaia mi ang hi Home Guard leh Civil Defence Volunteers te tan India sawrkar chuan ruahmanna a siam bawk:
(I) Appointment to Group C and D Posts : Civil Defence leh Home Guard volunteers Basic leh Refresher training ṭha taka paltlang tawh leh kum 3 chhung lo thawk tawhte chu Group D leh C hna lakah te duhsakna pek theih an ni (Govt. of India letter No. 14034/5/82-Estt. (D); Dt. 05.11.1983).
(ii) Ex- gratia : Home Guard and Civil Defence Volunteers te an thihin ṭanpuina cheng 5000/- pek tur an ni (No. VI- 31011/1/98-DGCD (HG) Dt.5.11.1983)
(iii) Compensation : HG&CD Volunteers te an duty naah anmahni thiam loh ni loa chetsualna thlenga hliam leh in tih palhna a awmin compensation, thuneitu in awm leh ṭha a tih ang zat pek tur a ni (Civil Defence Regulation, 1968 (Para 2 & 12).
(iv) President’s Medals : Hnathawhnaa huaisen leh thawk ṭha bikte tan President’s HG&CD Medal leh HG & CD Medal October 1974 khan siam a ni tawh a. Heng medal te hian cheng 3000 leh cheng 1500 pawisa fai a keng tel.
(v) Grant of Cash Awards : HG & CD Volunteers te tan hian hnathawh ṭhat lawman cash awards cheng 1000 aṭanga cheng 1500 thleng dawn theihna siam a ni (No. V-II, 024/1/2003-DGCD (HG), Dt. 8.4.2003 & No.VI- 14021/4/80-DGCD (HG), Dt. 16.6.81.
(vi) Director General Civil Defence Commendation Certificate leh Disc pawh 1975 khan siam a ni tawh (No. 4.415-DGCD ( HG ) Dt. 8.8.75).
Civil Defense training hi College, Technical Institutions leh School tin ah neih pui tur in sawrkar laipui Ministry of Education chuan state tinah circular a lo thawn tawh bawk (No. 19/2/79- DGCD (CD), Dt. 5.2.71 & 13.2.74 and No. VIII- 14012/32/02 DGCD(CD), Dt.14.1.2002).
Heng zawng zawngin a rawn hrin chhuah tur chu kan YMA, MTA, YLA leh YCA ṭhalaite tlawmngaih chhuah a chhiat tawh loa thlen a che chhuak ṭhinte tan ham-
ṭhatna tam tak a awm tawh dawn tih na a ni.
Natural leh man made disaster lo pung zelah India sawrkar chuan mipuite inbuatsaih a ṭulzia hriain Civil Defense din a ngai pawimawh em em a. Chuti chuan India ram District chhiattawhna laka derthawng ber ber (Most Vulnerable Districts) 140 thlang chhuakin hma chak taka lak a ni ta.
Hetiang hi India rama thil kal mek leh ngaih pawimawh a nih lai a, mi pakhat Head of Office nih theihna tur ringawt thlira Mizoram tana hamṭhatna leh hlawkna tur kan bawh pelh a nih chuan kan tu leh faten min la dem ang tih a hlauhawm ta e.