Written by
Mahmuaka Chhakchhuak

AMC HMELTHAR KAN HMU ANG EM?

Feb. 16, 2021-a Aizawl khawpui chhung Enkawltu tur Councillor thlannaah chuan MNF Party-in seat 19 ah seat 11 an lain hnehna an chang ta a. Opposition lamah ZPM Party aṭangin seat 6-a thu tur an awmin Congress Party aṭangin mi pahnih an awm bawk a. State lama MNF-in sorkarna fawng an chelh mek lai a ni bawkin, Aizawl khawpui pawhin nasa taka hma a sawn phah ngei a beiseiawm bawk. Tuna AMC hruaitu thar kan neihte hi mi fel tak tak vek an niin, hetia Mayor tharte Dy. Mayor leh Executive Councillor tharte kan nei ta hian beiseina thar min neihtir bawk a.

Inthlan hmaa mipuia an inzawrhna hmanga kan teh loh theih loh avangin hetiang hian an Manifesto hmangin ngaih pawimawh lai lai han sawi ila:
MNF Sorkarin Aizawl tana hma a lo lak tawhna ṭhenkhatte an tih point 1 – 18 ah hian thil pawimawh tak tak a awmin, la bawhzui tur ngei ngei nia langte pawh a awm bawk a. Chung zingah chuan Bawngkawn – Ramhlun – Chanmari kawng tihzauh hna hi thil hautak tak tur a ni nain mipuiin kan chhawr tur tak niin a lang. Nimahsela, kawng zauhna tur atan hian mipui ram nek nasat a ngai ngei dawnin a hriat a, compensate atan sum leh pai sen tam a ngai mai thei. Hetia ngaih mai chuan helai kawng hi zauhna tur hmun a awm a rinawm loh viau mai a, kawngpui hnaih tak taka In leh lo nei kan lo nih hlawm tawh bawk si avangin mumal taka kawng zauh hna hi thawh a har hmelin a rinawm a. Tin, Aizawl khawpui chhung aṭanga Assam Riffle sawnchhuah hi kan Chief Minister zahawm takin kum hmasa lamah khan ‘Nakumah chuan helai Chapchar Kut kan hmanna hmun hi Assam Riffle ta a ni tawh lo ang’ a tih kha tun hnaiah February thla chhunga sawn chhuak thei tur khan a sawi leh niawm tak a ni a, hei February thla chu a ral mai chu a ni a, a zuzi lo hram turah ngai ila a ṭha ang e.

Manifesto-ah chuan Administration huang bika an tarlan - Municipal huam chhunga Sumdawnna leh thil siamna hmun, Vantlang tana hnawksak ang chite chu hmun remchang danga sawn chhuak tura hmalak an tih hi thil ṭha tak tur niin a rinawm. Nimahsela, sumdawnna hmu leh thil siamna hmun hi Aizawl khawpui chhungah hian hmun laili tak takah a awm hlawmin, a ṭhente chu mipui vantlang tana hnawk tak takte an ni hlawm a. Hengte hi hmun remchang danga sawn ngawt mai chu thil huphurhawm tak tur a nih hmel. Mi hausa leh thiltithei tak takte hian he kan ram zim teah hian thu an neih hlawm em vangin thuneitu lam tan thil chakawm loh tak a ni thei ang. Aizawl khawpui chhung kawngkama lirthei dah chungchangah pawh hma kan lak ngam tawh loh danah hian sumdawnna leh thil siamna hmun ngaimawhawm tak takte hi hmun danga sawn chhuah chu thil har tak tur niin a rinawm.

Chhiatrupna thil (Disaster) lo thlen chang apianga rang taka ṭanpuina leh chhawmdawlna hna thawh vat a nih theihna tur a hmanrua leh tul dang apiangte ngaihtuah chhunzawm zel a ni ang tihte hi chu thil ṭha tak a ni a, kan mamawh tak tur ni pawhin a hriat. SEDP hmangin Aizawl khawpui chhunga eizawnna ngelnghet nei lote tan eizawnna ngelnghet a theih anga tam siam tum a ni ang tih erawh hi chu NLUP kan lo kalpui tawh ang deuha kalpui tur nge ni ang a, In tina nuai 3 sem tur zawk ni ang tih a hriatthiam theih chiah loh a ni. Mipui lam tan chuan thil nghahhlelhawm tak a ni ngei ang. Municipal huamchhunga zirna in leh Hostel te him zawk leh changtlung zawk a nih theihna turin hmalak a ni ang tih pawh hi thil ṭha tak tur a ni a, tihmakmawh a ni. A dang point 5 – 9 te pawh hi thil ṭha tak vek tur niin a hriat a, sawi zau zui tawh lo mai ila.

Vantlang Mamawh huangah hian Aizawl khawpui hi Kawngpui Thianghlim tak, Ram dang aṭanga Khualzin (Tourist) te pawh hip thei khawpa mawi leh thianghlima siam tura hmalak zel a ni ang tihte hi chu thil ṭha tak a ni a. Vantlang Mamawh huangchhunga thil dang dangte pawh hi sawi zui tam lo mai ila, State sorkar nena lungrual tur niawm tak an nih laia Aizawl khawpui chhunga Traffic Jam awm lohna tur kawng chhawng siam lam hawi an ziak tel ve lo hian ngaih tihṭhat lohna min neihtir deuh. Tuihawk luankawr te, tui chhe paihna leh kawngpui kama Street Light vuah tih lamte hi chu thil lian thamah han ngai ta lo mai ila, kawng chhawng lam hawi an tarlang tel lo hi state sorkar hmalaknaa an dah vang zawk nge ni ang? AMC-in kan khawpui chhung kawng en tura cheng tam tak senga Street Light an vuah laiin State sorkar hian kawng chhawng a lo siam si chuan sum sen thlawnnate hi a ni mai lo'ng maw tihte min ngaihtuahtir bawk a.  Heng bakah hian In chung rawng hnawih hi sawi leh a ni a, tunhma lamah khan eng nge kan tihhlawhtlin loh chhan ni kha? 

Ṭhalaite Hmakhua tih huangah hian Free Wifi tarlan leh a ni a, AMC sorkar hmasain Cheng 95,52,818/- lai senga 2015-19 chhunga kan lo buaipui tawh leh hman tlak leh si loh ang kha chu a ni lo turah ngai ila a ṭha awm e.  Sulhnu ṭha lo ang reng tak lo neitute tho kha an ni ti an awm mai thei a, nimahsela hruaitu thar leh mi thar tak takte an awm bawk avang hian tunhma lama mi nena thuhmun reng tura lo ngaih ngawt chu a dik bik hauh lo ang. He Free Wifi chungchangah ngei pawh hian abik takin zirlaite’n an chhawr lehzual dawn avangin hlawhtling ngei turin he thil hi buatsaih ngei thei se la, a duhawm hle a ni. 

Hmasawnna Hna tih huangah hian Smart City Mission tum anga theihtawpa hmalak tihte a awm a, hei hian nghawng lian tak a neih theih ngei a rinawm. State leh UT 35-a khawpui 100 nominate zinga kan Aizawl khawpui an rawn tel ve hi thil lawmawm tak a ni. Kum 2015 daih tawha launch tawh si, a taka hnathawh la ni chiah lo hi ka hrethiam chiah lo a, tun kan AMC sorkar thar hian chak taka hma an lak ngei beisei ila a ṭha ang. Heng bakah hian  sawi tawh angin Khawpui chhung kawng chep zauhna lam bawk an sawi leh hi state sorkar hmalak tum mek an rin zawh loh vang nge ni a, hmalakna inang a ni lo tur tih hi ka hrethiam mai lo a, mipuiin kan la chhawr ve ve turah ngai phawt ila a ṭha ang e. 

Assam Rifles-te hi Zokhawsanga insawn mai tur an nih angin, Bazar Bungkawn aṭanga Dak Inpui thleng hi a zau thei ang bera Kawngpui zauh a ni ang a, MNF Sawrkar laia Vantlang tana humhalhna Dan siam a lo nih tawh ang ngeiin he lai hmunah hian Vantlang mamawh hrang hrang :- Car Parking, Amusement Centre, Park leh Auditorium, Sport Centre etc. ropui tak sawrkarin siam a tum hi theihtawpa puih a ni ang an tih erawh hi chu Mizo hnam tan hian thil pawi tak tur a la nih zawk a rinawm. INTACH lam pawhin kan Chief Minister hnenah helai hmun hi kan unaute sipaiin hrehawm taka an hrenbehna hmun a nih mai bakah nunna hial an lo laksakna hmunte a nih vangin humhalh leh vawngṭha turin an lo ngen tawh a, nakin hnu zela kan tu leh fa lo la awm zel turte tan ngei pawh helai hmun hi hmun hlu tak la ni zel turin an beisei a ni. Chuti chunga tuna AMC sorkar tharin a hmel tidanglam vek khawpa thil thar tam tak buatsaihna atana hman an tum hi kum rei lo te hnuah hian kan la inchhir ka ring hial zawk a ni. Mizo Union in ruahmanna mumal tak awm loa Lal Ban Policy an buaipui ang deuh ngawt mai khan kan tu leh fate hian an la rawn sawisel fo mai ang tihte a hlauhawm hial awm e.  

AMC hmel thar hmu turin beisei phawt ila.

Mahmuaka Chhakchhuak