Written by
C.Lalrochhara

ANNI LEH KEINI

Tun Mizoram Budget Session hnuhnung berah khan Chief Minister leh a hote ruling lamin Covid-19 vangin ram hmasawnna hnathawh kawngah harsatna hrang hrang kan tawk a, hmasawnna hna thawh tak tak theih loh tih thu kha an sawi nasa hle a. Kha kha thudik, ram mipui pawhin kan pawm a ni a, Oposition MLA te pawh khan mipui dem an hlauh vang ni maw, Covid-19 vanga mi ram, mi State hmalakna an hriat loh vang ni maw ruling lam chhuanlam hi hnial emaw sawizui pui vak emaw pawh an nei lo.

Covid-19 hi ram hmasawnna hnathawh daltu leh ti khaihlaktu zawng a ni teh meuh mai. Mahse a zawng zawnga hmasawnna hnathawh daltu a ni lo tih erawh kan Pathian biak ang be ve lo State-a Chief Minister kaihhruai hova hmalatute hmalaknaah a lang chiang hle awm e.

2018 MLA General Election-a kalphung thar tiam a, MLA hlawh a tam, tih hniam a ngai, MLA Car leina senso a tam lutuk, mipui phurrit ti chunga MLA hlawh pung nen lam la vek a, MLA Car pawh a nalh nalh nei, Val Upa Councilin an vau ngai hial te Car ai pawha Car nei nalh lo zawk Delhi Chief Minister Kejriwal AAP sorkarin Seelampur Flyover & Shastri Park Flyover ni 10th Febuary 2019 thlaa lungphum an phum pawh ni 24th October 2020 khan hawn a ni a, New York leh London khawpui ang maiin chu kawngchhawngah chuan lirthei an tawlh hul hul tawh a....khawpui a chei bakah mipui harsatna an su kiang nasa tak meuh.

Kan kawmthlang Guwahati ah pawh Guwahati khawpui junction lunlai Ganeshguri joint-a traffic jam tihzia-awmna tur march ni 6, 2019-a lungphum meter 425.50 a thui, vbch 58.78 senga an dawh pawh nikum October khan huntiam aia hma mahin an zo nia. (TOI 23, October 2020) Keinin kan chhuanlama kan hman Covid-19 leh Lockdown vanga hnathawh theih loh kan tih hunah khan anni chuan kawngchhawng an dawh zoa, an hawng a, lirthei an tlan chur chur tawh a. Ringlomi kan tihte hi Missionary nuai khat tirh chhuah tumte ai hian an rintlak zawmah awm a sin mawle.

Nia, sorkar tuma mipuia in zuar a, TV show ah te pawh kawngchhawng dawhna tur namen lova nasa in sawi a ni a. Sorkar tukah kan bung nghal ang, ruahmanna peih fel a ni, tih a ni a. Sorkarna siam tuk lawk tak takah Kawngchhawng dawhna tur in CM chu mawngvawmba amg maiin a Minister ṭhenkhat te nen an phek chhuak a. Aw haw le, tun ṭum chu a ti tak tak dawn a nih hi, Pu Zoramthanga thar kan hmu ngei dawn e, kan lo ti a. Sorkar thar chu mipui fakna a ri nasa hle.

Mahse hun a kal a, Mizo mipui beiseina neih chu beidawnna in a bawhbet thuai a, kawngchhawng en reng rengin, kawk kual reng rengin hun ṭha kan khawhral a. Mipuite hnena in zawrhna kawngchhawng ban phunna tur pakhat te pawh laih la ni si lovin NITI Aayog Vice Chairman Rajiv Kumar nen thil sawi dun a ni, tiin Thuampui to Chawlhhmun, Durtlang to Kulikawn atana Cable Car siamna tur ruahman a nih thu in min nang chho leh a.

A khat tawka kawngchhawng siamna tur hmun en leh kawk kuala hun hmang chung hun hman a ni a. Tunah Assembly Budget sesseion hnuhnung berah kawngchhawng atana hmalakna engmah a la awm lo tih a nih laiin kan Pu lah chuan Brigade Field to Chite hnar leiverh thu Mizoram mipui min hawi pui leh ta daih a! Kawngchhawng, Cable Car, Ropeway...e khai, khaw pakhata mi chiang vak lo Nghafuan veng an sawi ang mai, Sangha a fuan e, tia midang a tih der, miin tak tak emaw an tia Nghafuan ruh tuma an tlan khawm chiam, a tihdertu berin a tak tak emaw a ti, an ti ang mai kha kan nihna a ni ta mek awm e.

Dan bawhchhia tia hek, MLA aṭanga ban, tuna by-election hripui leng kara neih ngaihphah ngaihna chhan Pu Lalduhoma hian Leiverh chungchang hi 2010 AMC inthlan Campaign Kickoff Vanapa Hallah khan, Pu Zoramthanga tum angin Kulikawn leh Bawngkawn inkar hi lo verh ta ni ila Bawngkawnah chuan engnge kan va tih ang, a lo tih fiamthu ang vel kha a la ni zel a ni.

Covid-19 hrivei tlem leh tam chhanah Arunachal chuan an Chief Minister Prema Khandu pathian ṭih vang leh ṭih loh vang tih an sawi ve lem lo naa, mahse MLA Election laia mipui hnena an tiam, an in zawrhna Itanagar to Naharlagun in kar kawng Four lane kan ti ang an tih chu 2021 March thla hmaa zawh hman tura a tiam angin an zo leh ta.

State dang hian, MLA election-ah, chuti chuan kan ti anga, chutah chuan chutin khatin, heti hian, khati khan, an ti ve em ka hre chiah lo a. Mahse an tiam angin Covid-19 chhuanlam hlek lovin an intiamna chu an puitlin a, an zo fel der mai.

Keini chuan kawngchhawng kan ti......a ban phunna tur, a liang leh a zâ kal dan tur heti hian, tiin kan kawk a, hripui leng karah Kawngchhawng siamna tur kawk kual in lungthu a kim ta!

Mizoramah hian kan sorkar hian hmasawnna hnathawh ṭha leh lo sawt lo reng rengah Covid19 a chhuanlam fai vek a. A nihna takah chuan Party leh mahni dinhmun ṭhatna leh ropuina tur chuan an duh hun hunah Covid-19 laka in kaihhruaina chu an bawhchhe zel thung a!

Arunachal chuan an CM hova Covid-19 hrilen hnua an hmalakna chu a lang leh veng vung ta mai. Kan zo ang an tih hunah an zo mai a. Hetianga a hun taka ram hmasawnna hnathawh an zawh theih avang hian an Minister ten, an Chief pathian ṭih vang nia an hriat thu an sawi erawh hriat tur a awm hran loh bakah an hnathawh zawh thu hi Voice record leh a Video emaw ziakin emaw an dah zel em tih phei chu kan hre lo. Mahse khawvelin kan hmuhpui a, kan hriat pui a nih hi!

'Ram leh hnam tan Thudik leh thufing sawi a hun'

Thudik lo vawrh darh emaw mipui beng hawlh deuh thu tih darh kawngah sorkar lai hian thubuai hlabuaia lak an nei ngun ta malh malh viau. Hemi kawngah hian sorkarna chelhtute ngei pawh hi an thusawiah an in en let a ṭul a, Ram mipui zah lohna leh tham lohna lam, an enkawl ram mipui thudik tawk lo, a tak hmuh tur awm si lo sawi a awm tam ve bawk a ni, tih hi an hriat ve a ngaiin a lang. Lalna leh thuneihna hi mipuite pek a ni tih an hriat nawn fo a ṭul a, mipuite pek thuneihna hi mipuite laka in hrosakna tur niin a lang lo.

Ram hruaitute thusawi hi chu a rintlakin a rin ngam tur a ni a. Ram leh hnam innghahna tham a ni tur a ni. Mahse tunah hi chuan kan Chief Minister ber mai thusawi ṭhenkhat, Sum tam a tam, Hmarchhak state tan vaibelchhe nuai 1, vaibelchhe 1000 ṭheuha kan insem hnuah vaibelchhe 400 a la bang.

Tuma thal ve theih loh tuikhur, Khurpuia khawh lut chur chur, hman sen loh, Li-luau, liam chur chur, Nemmuka liam zawih zawih, a chanve pawh kan hmang pha lo, tih te, Central sorkar kan vaw dup, NITI Aayog Vice Chairman pawh kan hmin vek tawh, Guwahati ah lecture pe turin min sawm, Mizoram budget hi vaibelchhe sing chuang a ni hrim hrim a, kan duh chuan kan chhum thei a, kan kang thei a, kan bai thei....

Financial Airlock, Ruai ṭhehnaah Vawksa suak chuan bawngsa suah awih loh tih ang kha ti tawh lovin kan duh hun hunah kan suak lawr thei, Tuna kan budget hi chu a chi tur lek, Khawnpui, Ipte pui lian zawk, Kan sorkar hunah vai buhfai kan ring tawh lovang, Zo buhfai hlir kan ei tawh ang, Zoram chu Khawizu leh hnute tuia siam, kum thum chhunga intodelh, kum nga chhunga india rama state Income nei tha ber.

Economic kawihsapir, Mizoram hi Economic Molecule in a khat, Development a zuanin a zuang ang, Traffic Jam (TJ) awm lohna khawpui awmchhun, Aizawlah kawngchhawng leh Ropeway, Chhungkaw tinin, NLUP dawng tawh pawhin cheng nuai thum aia tlem lo in dawng vek ang, 2020 chhung hian kan Farmer te income a double dawn, Kawngchhawng, Aizawl khawpui hnuai leiverh.

Litlle England, Swetzerland of The East, Constable te DGP an nih theihna tur, Special Category kan nih piah lamah kan inremna thuthlung hi a bu in kan keng thla anga, kan entir anga, hei in ba-bu kan ti anga, harsatna kan tawk ve dawn lo.

Tuiriala College din, Mizoram University Eastern leh Western, India rama Ruihhlongai enkawlna lian ber siam, Airport Cute, Ramri chinfel thuruk, Ramri humhalhna atan Mau hlingnei phun, Sorkar hnathawk leh IAS te pawhin an hna an bansan duh phahna tur Mau chin leh India hmarchhaka hel tih rehna tura Mau chin, Monu dam lo, Ka risk, ka Phuahchawp, Bawngkawn kawn buai chungchang Document fel tak nen chanchinbu ho hmaah kan rawn tlangzarh dawn.

Pu Zawma in thlantlin loh chuan Rangvamual pawhin an nuihzat ngawt ang che u, Pu Zawma in thlan tlin chuan, khai le, Minister hovin hna kha Hnamrunah han vawmlut ru le kan han tia, kan han vawmlut rap rap a, Pu Zawma hovin a sin an sem, tih te leh a dang tam tak, Kristian tlangau phek zat vel hetiang thu, thil tak tak hmuh tur awm lo, ram tana engmah hnemhnanna tur awm lo, thil dang Issue laka mipui rilru hruai kawi tumna atan leh in sawi hlim chawpna thu hi a tam em em a ni.

Heng hi Mizo mipui tam takin awih enah an en loa, an nuih liam pui ṭhin. Khatianga nuih liam mai kha tunhma kha chuan a thatna tak a awm a nih pawhin tunah hi chuan hetiang thu lawi lo, phuahchawp leh tehkhin thu, ram leh hnam tana thufing tling si lo hmanga hun khawhral hi ram leh hnam hmasawnna daltu lian tak a tling a. Heng tehkhin ang ringawt, thufing tling si lo sawia hun kan khawhral a, kan tlingtla zui zel a nih chuan kan tu leh fate khawvel nasa takin kan tihchhiatsak tihna a ni. A nihna takah chuan kan ram hruaitute zingah hian ṭhangthar ten an la rawn zir tlak thufing leh ropui sawi tu an la awm lo hialin ka hria! Ngaihtuah chian a ngai e.

C.Lalrochhara