Plastic bottle chhia leh Honduras thliarkar
Khualzin mi (tourist) ten tlawh an chak leh a tlawhtute mitthlaa cham reng ṭhin zingah Caribbean tuipui a thliarkar mawi tak Honduras hi a tel ve ngei ang. He thliarkar hi tuipui sangha te tuallenna (coral reef) tia hriat lar leh hming koh ve hial a ni. Khualzin mite ti hlimtu ber zingah Dolphins chhungkua te hi an tel awm e, an ni he thliarkara khual chhawntu ṭha ber pawh a ni.
Honduras thliarkar zinga pakhat Caribbean City an tih mai Utila khua chu mawi in nuam hle mahse tibuaitu lian tak a nei ve reng mai. Guatemala rama Motagua lui Atlantic tuipui a luang lut chuan hnawm tin phurin, plastic bottles chhia maktaduai nga teh meuh mai chu Honduras thliarkar Utila khua leh a chheh vel tuipuiah hian kum tin a chhek khawl ta
ṭhin a. Heng lai vela chengte tan mai a hnawk sak a ni lo a, helai thliarkar leh a chhehvel beltu Dolphins leh tuifinriata nungcha dangte tuallenna a tichep hle mai.
British photographer, Caroline Power chuan kum 2017 khan Utila hi tlawhin, tuifinriat fawnin Utila hmuna plastic bottles chhia tam tak a len luh lai thla a lo la fuh hlauh mai. Utila khaw mayor Troy Bodden pawhin he thlalak a lo hmuh aṭang hi chuan nidanga a lo thlir liam ang mai chuan a thlir liam satliah thei ta lo tawp mai. Heng plastic bottles chhia tam tak hman ṭangkai dan tur ngaihtuahna hmathlir a lo neih phah ta a ni.
Troy Bodden leh municipal a a thawhpuite chuan Utila leh a chheh vel tuipui chunga plastic bottles chhia lang nauh nauh te chu hman ṭangkai dan tur an dap chho chhun zawm ta. Heng lai vela plastic bottles te chu la khawmin, a her dipna khawl an lei a, plastic powder an siam thei ta. Plastic powder an siam leh cement chu chawhpawlhin kawnga phah tur block siam nan hman an tum ta a ni.
Troy Bodden leh a thawhpuite chuan a bulṭanna (pilot project) turin thliarkar hmun laili lai taka 'Holland Street' tia hming an phuah thar metre 180 a thui kawngpui chu an block siam thar hmang chuan an han phah ta zui mai a. An rama an chhut dan aṭangin plastic bottles chhia hmanga an kawng siam te hi a man a tlawmin a daih rei zawk hle turah an ngai.
Plastic-cement block siam nan hian plastic powder zaa 27 an hmang a, cement hlang hmang lo kawng an siam chhuah hian sum tam tham tak an khawl (save) thei a ni. An project bulṭannaah hian hlawhtling an in ti hle mai, a chhunzawm nan Lozano street metre 390 a sei an phah chhun zawm leh nghal a ni. An khua hi a lian lo in kawng siam tur thui tak pawh an nei lo a, he tih lai hian plastic bottles chhia tam tak tuifinriat aṭanga lo lut an neih belh zel avang hian kawng siamna hmanrua ram dang thlengin an thawn chhuak thei dawn ta a ni.
Utila Mayor hian pollution awm thei tur ven nan ruahmanna thar a siam belh zel a. Polythene bag leh straw thlenga hman khap a nih theih nan municipal-ah dan thar a siam a. Khua relin harsatna a siamte chu hmanrua ṭangkai takah an chan tir theih mai piah lamah an mahni in siam chawp theih buaina awm thei te pawh pumpelhna an dap zel a ni.
Utila-ah hian mihring 6500 vel chauh cheng mahse, khualzin tlawhtu an ngah hle. Lonelyplanet.com chuan khawvela diving island ṭha 10 a thlang chhuak a, chung zingah chuan Utila hi a tel pha ve a ni awm e.
Mizoram khawpui Aizawl ngei pawh hian plastic leh a kaihhnawih hmanrua chhia tam tak, ṭawih ral thei lo tur kan kawl mek a. Heng plastic bungruate hi khap theih a awm laiin khap theih miah loh tur pawh a awm dawn. Kan sawrkar leh AMC lama hnar kaitute hian Utila Mayor anga kan hluihlawn thil kawl te hmanraw ṭangkai a chhuah theih dan tur dap chhuah na chang te hi an la hre chhuak ve zel turah ngaiin, beiseina nen ilo thlir phawt mai teh ang.
Malsawmkima, Ramthar Veng II Semester, MJMC