STOCK MARKET / STOCK EXCHANGE HI ENG NGE NI?
Bazaar hmun pui hi Market kan ti ti thin. Khawvela bazarna hmun lian ber Stock Market chanchin a tlangpuiin i han sawi dawn teh ang.
Miin thil siamna hmunpui Company a din a. Mahse chu a company dinah chuan a khawl mamawh leh building te leh thil dang zawng zawng tul leh pawimawh a tam em mai a, mi pakhat tana han din ngaihna awm miah lo a ni ta a. A company chu a lo lian zel a, a hautak tulh tulh mai si a.
Tichuan, chung an sum mamawh phuhru tur chuan tih dan tha deuh mai an nei a; chu chu an company neitu nihna hmun (share) tam takah an thensawm a, an zuar ta thin a ni. Chutianga company nihna lo zawrhsaktu, lo lilamsaka, a chhang huai ber hnena hralhsaktu chu Stock Market an tih hi a ni ta a ni. Stock Exchange an ti bawk thin. Chu share leitute chu Shareholder an ti thin. Company share holder hi Mizo zingah pawh an awm nual. A tih dan i thiam chuan nang pawh i ni thei e.
Company te Stock exchange ah hian an in register a, tichuan an share kha annin an lo zawrhsak ta thin a ni. Stock Exchange pakhat mai loah pawh an duh chuan an in register thei.
Stock Exchange kaltlanga miin eng company emawa share a lei dawna lo buaipuitute hi stock broker an ni. Stock Brokerage Firm tam tak a awm a ni.
Company neitu nihna hi tam takin thensawm a ni tih kan sawi tawh a. Entir nan, Bawng chal pakhat man chu Rs 60,000 lai a ni a. A to avangin mi pakhat tan chuan lei mai a har hle. Mahse chu bawng chu an talh ta a, kg hnih khat te tein an chansawm a, reiloteah rethei te te pawhin an lei zo ta vek mai a. A duh chuan kg 10 pawh a lei thei tho. Chu bawng neitu nihna chu a kg-a leitu zawng zawngin an nei ta vek a, a sa pawh an ei ta vek a. "Ka bawng sa" an ti thei vek a ni. Chutiang deuh chu a ni e.
Stock Exchange hrang hranga company ten an share an hralh that theih leh theih loh hi khawvel ram pum economy mar deh nan a hman theih hle a. Entirnan Bombay Stock Exchange-a Company share te an hralh that hle chuan India ram economy a sang dawn/ a sang mek tihna a ni a, an hralh that theih vak loherawh chuan India ram economy a tla hniam tihna a ni.
Stock Exchange dinhmun enna: Ram hrang hrangah Stock Exchange a awm hlawm a. Chung Stock exchange-a share an hralh dan enthlithlaia, Mipuite hriat theih tura tarlang thintu an awm ve leh a, chu tak chu economy mar dehna chu a ni. Bombay Stock Exchange dinhmun en nan Sensex (stock Exchange Sensitive Index) an hmang. He article ka ziah lai tak hian 0.09% in a kang hret.(Minute/darkar tinin a danglam thei) National Stock Exchange (India) chet vel dan tilangtu chu Nifty a ni thung; tunah tak hian 0.13% in a tlahniam. Tokyo Stock Exchange chuan Nikkei (Nihon Keizai shimbun). Tunah tak hian 2.32% in a kang hret.
Khawvel pumah hian stock Exchange hi 60 vel a awm a. Chung zingah chuan New York Stock Exchange a lian ber a, a hnuaiah hian company 2800 vel an in register a, nitnin company share (bawngsa kg ang kha) Tluklehdingawn 1.46 vel an hralhsak ziah thin. (Mi pakhatin share khat mai ni lo, share tam tak an lei thin tih hria ila), thla tina he stock exchange-a sum che vel hi dollar tluklehdingawn 1452 vel a ni. erawh chuan India ram economy a tla hniam tihna a ni.
Khawvela Stock Exchange lian zual 16 te hi an lian khawp a, an capital pawh dollar Trilion khat an tling vek a, "Dollar One trillion club" tia sawi an ni chawk reng a ni. Heng Stock Exchange-a sum che vel hi a tam khawp a, khawvel pumpuia sum che vel atanga 87% deuh hawlh mai a tling zu nia. Khawvela Stock Exchange lian zual 5-te te wikipedia in a tarlan danin hetiang hi an dinhmun a ni e:
1. New York Stock Exchange: USA a mi niin Market Capital hi dollar tluklehdingawn 22,923 Or 2.2 trillion dollar. (Trillion hi a american English ah chuan tluklehdingawn sing khat a ni tih hria ila A tam khawp mai)
2. Nasdaq: USA a mi tho niin New York khawpui khu an hmunpui a ni ve tho a, an Market Capital hi $ Billion 10,857 a ni.
3. Japan Exchange Group: Japan khawpui Tokyo ah office neiin an Market Capital hi $ Billion 5,676 a ni.
4. London Stock Exchange: UK khawpui London ah hmunpui an nei a, an Market Capital hi $ Billion 4,590 a ni.
5. Shanghai Stock Exchange: China ah awmin shanghai khawpuiah an inbun a. An Market Capital hi $ Billion 4,026 a ni.
Bombay Stock Exchange chu 7-naah a awm mek a, thla khata sum che vel hi dollar tluklehdingawn 210 vel a ni a, A Market Capital hi $ Billion 2,056 zet a ni. India ramah Stock Exchange 6 kan nei mek a, chungte chu:
1. Bombay Stock Exchange
2. National Stock Exchange
3. Calcutta Stock Exchange
4. Metropolitan Stock Exchange
5. India International Exchange
6. National Stock Exchange of India Ltd.
7. Multi Commodity & Derivatives Exchange Ltd.
8. Indian commodity Exchange Limited.
9. National commodity & Derivatives Exchange Ltd
Zomawia Khiangte