SAWRKAR MAKSAK TAK A LO NI E
Covid 19 vangin thla 2 pumhlum ṭhak kan lo inkharkhip dawn ta reng mai. Hripui lahin min la kiansan mai si lo. Kan sawrkar khawsak dan mak tak han thlir hi chuan inkharkhip bak ruahmanna an siam thiam lo ni berin a lang a, chuvangin eng chen nge kan inkharkhip zel dawn tih hi hriat a harsa ta khawp mai. Kan inkharkhip chhunga kan boruak tawn ṭhenkhat lo thlir ila:
RANDOM TEST KALPUI NGAM LO:
MOT Chairman leh MLA, Pu Thiamsanga chuan chiang takin Random Test an kalpui ngam loh thu lo sawi tawh a. Medical Facilities-a kan pachhiat vang hian a tahtawl leh tlachawpin tunah hian mipui hi test an ni ti ila a sual lo ang. Kan kal danah hi chuan hrikai la hmuh chhuah lohte chuan lo la vei mai mai se, an nih nih lo ni mai mai se an tihna a ni deuh ber e. Symtom lanchhuah tawh hnua positive tih hriat chauhte hi chu enkawl dam an har tawh a, an taksa bung hrang a lo chhe viau hman tawh ṭhin a, chhan an har tawh ṭhin.
Tun hnai lawkah Minister Pu Robert Romawia chuan kan sawrkar kalphung duhkhawp lovin a bial chhung Saron Vengah Ramdom Test a kalpui a, hrikai la hmuhchhuah loh, lo la inthup si mi engemaw zat an lo inphumru reng kha a lo ni a. Khatiang chiah khan hmun dang, hri vei tamna vengah pawh an inphum ru lo ang tih sawi a har hle. Saron veng anga test kalpui vek hi a ṭhat viau rualin hemi kawnga kan sawrkar chak tak hmalak chhunzawmna erawh kan hmu ta chuang lo! Doctor ṭhenkhatten hri vei kiam theih loh chhan chu hripui hian min lo luhchilh thuk tawh vang a ni tiin lockdown bak chu invenna dang a awm lo min la tihsan ang deuh deuh a.
Hripuiin min luhchilh thuk tawh tih vanga in lockdown reng hi kan damna tur a ni ber em? Chu ai chuan mipui min luh thuk tawhtu hripui chhuichhuah chaka hriat chhuah zung zung hi hripui chhut chah awlsamna ni awm tak zawk chu a ni. Mahse Random test kalpui ngam lo sawrkar kan neih miau si vangin Lockdown bak hi hmalak ngaihna an hre lo a nih ber hi. Eng chen tak inkharkhip zel ang maw?
A PAWIMAWH ZAWK HLAMCHHIAHNA:
Covid-19 dona tur atan Medical facilities thuamṭhat leh tihhmasawn a ngaih bakah thawktu lakbelh a ngai. Mahse hripui dona atana vehbur khawn Sawrkar chuan Covid hripuiin min nuai mek lai hian P/S Headmaster 120 chuang lakna tur tender te an lo chhuah daih mai a. Sum indaih lo tih hre reng chungin Rawmi tender te an lo chhuah bawk a, hna hmu tur chiang sa an tih Restrict Tender tam tak chhuahin Consultancy firm te nen hnungthak an inhiahtawn zak zak e titawk an lo awm bawk a - Pu berin Lengpui Airport cute ber a buaipui tluk tluk bawk. Hetih lai hian hripui dona atana kan mamawh em em Staff Nurse te, Laboratory Technician te lakbelh aiin volunteer-a thawk turte a zawng khawm zawk e te an ti bawk! Staff Nurse post ruak engemaw zat awm reng pawh hnawhkhah tum miah lo sawrkar hian engtiang takin nge hripui hi min do pui tih hi sawi thiam a har ta khawp mai.
Nikum 2020-2021 Budget-ah Health Department hnuaiah vaibelchhe 800 dawn lai hman a ni a, chutah mithiamten Covid-19 second wave hi a lo thleng dawn an tih hre sain kum 2021 - 2022 Budget pass–in Health Dept.-ah vaibelchhe 600 chuang awrh dah a ni ta chauh a. Bungraw leina atan nuai 100 chuang awrh dah a ni bawk! Sawrkar asset leina tur hi Budget-ah dah a nih ṭhin laiin Covid-19 dona atana kan medical assets tam tak chu CM Relief Fund aṭanga lei a ni.
Mi harsa, chhawmdawl ngaite hnenah erawh he Relief Fund hi a kal tlem hle thung. Mi harsate relief-na ni lovin sawrkar chak tak relief-na atan hian an hmang zawk ti ila a sual tam lo ang.
CHHIMBIAL MIPUI NGAIHTHAHNA:
Chhim bial mipui tan Lunglei Civil Hospital-a RT-PCR bun chung changah hian politics game tenawm tak an khel ni berin a lang. Nikum 2020-ah Expert ten Lunglei Civil Hospital Room pathum (3) chu RT-PCR Laboratory install-na atan a rintlak tia an confirm vek tawh hnuah RT-PCR khawl pek dan a dik tawk lo tiin harsatna an han siam kawisawi leh a. Tunah mamawh em em tawh laiin Lab. building sakna tur NEC-ah sum kan dil e an ti hnuhawh leh a!
ICMR-in hripuiin min nuai nasat vangin Bio-Safety Level-2 a pawm mek tawh lai te, a tam thei ang ber RT-PCR install a ngai a tih tawh lai leh State dangah Mobile Van-ah te an phurhkual tawh laia building hran sak tum tlat sawrkar hian engti angin nge hripui hi min dopui a tum le? Nge ni, mi ṭhenkhat ten sum siamna remchang an zawng mai mai zawk?
Chhimbial mipui beidawngte High Court hial an thleng ta. High Court-a an kal vanga hmai phihfai tumna ni awm fahranin building thar hmun tur an han lai thar leh hnuhnawh a. An tih theih reng hi tih an lo tum miah lo tih a lang chiang a, mipuite'n theihtawpa an nawr vang chauh hian tlai khawhnuah an ti leh hram ṭhin a nih ber hi!
Hripuiin ti khawp hian min sawp a, min chinglet mek a. Chutah SBI-in Lunglei Civil Hospital tan Corporate Social Responsibility (CSR) nuai 100 an pek tur chu hripui dona aiah Ruang dahna tur sawngbawlna tur atan an han ruahman daih bawk a! Kan damna tur aiin kan ruang buaipuina tur lamah sum hi an hmang dawn e tih a awl khawp mai. Eng remruatna nge maw ni ngai le?
OPPOSITION THAWHPUI DUH LO SAWRKAR:
Opposition lamte'n Hripui do kawnga ruahmanna ṭha zawk tura an ngaihte an sawi laiin 'Insawisel hun a ni lo, ṭanrual hun a ni' an ti dur dur a. Mahse hripui dona kawngah Opposition an thawhpui duh leh hauh lo thung! Kan sawrkar chak tak hian hripui dona kawngah Opposition te ngaihdan pakhatmah a pawm kan la hre lo a, committee péng pawimawhah a dah kan la hre lo bawk.
TLANGKAWMNA:
He’ng bakah hian Bungraw ṭhenkhat Wireless Set te, Pamphlet te, Thermal Camera, Ambulance, etc., leina atante sum an ren lo hle nia sawi a ni. Mi ṭhenkhat ṭawngkam han hawh ila, Mautam hausakpui an awm ang chiah khan he hripui pawh hi hausak pui an awm an ring hial a. Hetiang em hi chu thleng lo turah ngai ila. Mi ṭhenkhat chuan tuna Covid 19 hripui dona atana vehbur khawn sawrkar chak tak hian kum 2023 General Election-a tlin leh tumin SEDP sum an sem an ring bawk.
Engle khawle, mi in luah, ni tin eidap chawp, thlatin in luah man, electric bill, tui bill, etc, pek ngaite hi thla 2 lai min kharkhip ta. Lockdown te hi han zo tehrengin hripuite hian min kiansan tehreng pawh ni se, Leiba nei ṭun chungin engti ang takin nge kan inhai chhoh ve zel ang tih hi ngaihtuah tham a ni. Kan vawk vulhte hripuiin min suatsak tawh a, state dangte'n an mi hripui tuarte khaichhuahna turin Scheme an siamte kan hriat rualin kei ni erawh engtin nge kan kal zel dawn.... lu a hai a nih hi.
Engpawh ni se, cheng nuai 3 sem min tiamtu leh vai buhfai rin tawh loh min tiamtu kan CM thutiam ring tlat chung zelin nuai 3 sem hun tur hi lo sakuh ser nghah ngat ngat phawt mai teh ang.
Lallianzuala Rokhum