Written by
Biaka Fanai

ṬHA ANGA LANG, ṬHA SI LO!

Thil ṭha tak leh dik tak ni lo, mah se kan khawtlang min chenchilh rei tawh vanga ṭha anga kan pawm hi sap ho chuan 'Structural Evil' an ti. Entirnan, hmanlai chuan khawthlang ramah bawih (slave) an nei ṭhin a. Mihring leh mihring bawih anga han neih kha thil ṭha lo tak a ni, chuti chung chuan hun rei tak chhung chu bawih an nei tho!

Mizoramah pawh hian 'Structural evil' hi kan nei ve ang. Entirnan, mimal in ṭha kan tih si loh, a huhoa kan tih duh tak tlat si ang hi. Mimal (civil) tin hi danin mi kut thlak theihna min pe lo a, mi in va vawm chhiat te, ruihhlo zuar kut va thlâk te hi kan duh lo. Mahse, a huhoa kan awm tawh chuan danin phalna min pe lo mah se Biak in pawh kan vawm chhe duh a, mi dawr pawh kan suasam ngam a, mi nunna hial pawh kan la hreh lo em ni tih turin kan che tawh mai a ni. Hei hi siam ṭhat a chakawm khawp mai.

Kum 20 dawn liam taah khan kan venga sumo driver pakhat chu Tuikukin an ru bo a, kan veng hruaitute an inrawn khawm a, mipa zawng zawng chhuah khawm a Tuikuk khuaa zu kala driver zu chhanchhuah tur, an ti a information mike aṭangin an au dum dum mai a. Keini thil danga hnatlang tura chhuak pawh engmah keng loin truck-ah phur tawkin kan lawn a, veng mipuiin min lo au phur a, kan ri hum hum a, kan so bulh bulh tawh mai a ni.

Haw haw chungin kan kal zel a, PTC pengah police in min lo dang ta a, nilengin kan han ṭhu mai chu ninawm tak a ni. Nilenga han ṭhut takah chuan chawhnu lamah ṭhenkhat chuan an lu an lo ti hai tawh bawk nen kan chhangchhe sawt hle ta mai a. Tlai lamah min chhuah thla ta a, Dialdawk lei-ah Police tam tawkin min lo chang a, min lo hlap hrep mai a ni. Police in min lo dang lo ta se Tuikuk khua kha zu hal darh vêk kan tum a ni. A huho chuan a thiang vêkah kan ngai! Mahse, kan tum ber tihlawhtling loin kan haw leh ta hnu hnu mai a ni. A hnuah sorkarin sumo driver chu him takin a chhanchhuak ta tho a.

Mizo chu a huhoa kan punkhawm hian thil tih chhiat chiam kan ching fo. Veng pakhat pawhin lungawi lohna an nei a, Aizawl Police Station bulah an pung khawm a, police motor an hal tawp mai a ni. Khatiang thil kha mimal chuan an ti duh hauh lo ang mawle.

Tunah pawh khaw pakhata Ruihlo Do Pawl chuan mi pakhat nunna an la ringawt mai a ni awm a, mimal chuan an duh miah lo ang, an punkhawm takah chuan mi kutthlak theihna neiin an inhre ta mai a, kut an thlak hrep ni awm tak a ni.

Ruihhlo do tu pawl, mi tlawmngai leh fel tak tak hi khaw tin leh veng tinah kan nei vêk a, mimala kan tih duh loh a huhoa kan ti duh ta ṭhin hi a pawi ngawt mai. A khat tawkin mi nunna kan la ta zeuh zeuh reng a nih hi. Han sawisel viau dawn ila kan tluk loh mi tlawmngai kal khâwm an ni bawk si, buaithlak tak a ni.

Sorkar ber hian ruihhlo do tur hian theih tawp han chhuah se, kan ziaawm hma thei ber ang. Thil ti sual man thei tu (police) lak dan thlengin uluk a ngai ang a. Sorkar hmasa lama CM nupa in tobacco an vei tluk zet khan tuna kan sorkar hotute hian Ruihhlo hi vei ta se kan ziaawm deuh ngei a rinawm. Ruihhlo hluar hi Tobacco ai chuan ram leh hnam tan a pawi zawk ngei a, Tobacco mah khati taka an vei a, vantlang hmun a zial zu an vai an vai peih ang khan Ruihhlo lam hi han vei se a do na lamah hma kan sawn deuh mahna. Veina awm hmasa se, mithiam rawnin tih dan ṭha zawk a awm ngei ngei tur a ni.

Heti reng hi chuan tlawm­ngai pâwl hi an mualpho zeuh zeuh tawh a, an la mualpho zeuh zeuh leh ngeiin a rinawm. Mithiamte chuan kan khawtlang awm dan hi an han zir chiang a, formula H-6 (hh, hh, hh) hmangin an sawifiah a: huho, huau huau leh haw haw. A huhoin, haw haw chungin, kan han tih huau huau tawh chinah hi chuan thil hi a leng zau ta em bawk ṭhin a nih hi.

Biaka Fanai