Written by
C. Lalchhuanmawia
Reiek

Reiek Tlang hi kang lo se kan duh

Ni 4 February, 2018 (Pathianni) tlai lama Reiek tlang zawmtu, Ngai­tlang aṭanga kangmei chhuak chuan a tlang pumpui deuh thaw chu a kang fai a. Kangmei tichhuaktute pawh man an niin Police kutah hlan an ni.

Hemi ṭuma Reiek tlang kang hi social media lamah pawh nasa taka theh darh a ni a. Mi tam takin pawi an tiin an ui thu kan hmu a, ṭhenkhatte erawh chuan ṭhang hmun mai a nih avanga pawi em ema an ngaih loh thu pawh hmuh tur a awm. A haltute nihna leh an thlalak social media-a thehdarh chungchangah pawh ṭul ti lem lo an awm. Mi zawng zawng ngaihdan leh duhdan a inan vek loh avangin social media lama comment hrang hrangte hi a huatthlala lem chuang love.

Mizorama tlang kan neih tam tak zingah engemawti takin Reiek tlang hi a larin a hmingthang ve phian a. Zoram hmun hrang hranga chengte leh ram pawn lam mi thleng pawhin Reiek tlang hi an tlawh ta sup sup mai a. Hetia tlawhtu an lo tam tak zel avang leh khawvel hmasawn chho zelah Eco-Tourism atan pawh hmun pawimawh tak a nih theih avangin Reiek tlang hi - a khuarel mawina te, a khuarel pianken leh a chhehvel awmdan hi duat taka enkawl leh humhalh hi tuna chhuan awm mekte hian kan tihtur niin kan ngai a ni.

Reiek tlang hi mi zawng zawng tan a nih rualin, a tlang ṭhuttute hian neitu nihna chu kan chanvo a ni a, mawhphurhna hi kan kohah kan dah bawk a ni. Kan mawhphurhnate hi hlen chhuak a, mite tana hmun chhenfakawm a nih theih nan, a khaw mipuite hian kan phak tawkah chuan hma pawh kan la ve a. Kan tih theih chin erawh chu a la beitham rih hle.

Tunhma chuan Reiek tlang hian tlawhtu a ngah viau ngai lem lova, a kang fo lem lo bawk a ni. Aizawl aṭangin ni 19.2.1975 khan EGS Jeepable road-in Reiek hi a pawh ve chauh va, khaw kar kawng chhe hmingthang tak a ni reng

ṭhin. Reiek aṭanga khawthlang lam leh chhimthlang lam phei chu jeepable road-a a tlangna hi a la rei lo hle. Kum 1995 hnu lamah chaun metalled road-in a pawh ve a, mihring vei vak pawh kan lo tam ve ta chauh a ni.

Hmun chengker leh pilril kan nih lai chuan Reiek tlang leh a zawmtu bakah a chheh vel hi a kang meuh lo. A kan ngai meuh loh avang hian zan lamah chuan Reiek tlang kham leh ṭhang karah te hian Ṭau meichher-chhi hi an inzui nguai nguai ṭhin an ti a. Chutiang thil chu ṭhangtharte hian hmu-in, enge a nih chiah tih-te hi zir se la, kan environment nen hian enge inkungkaihna a neih tihte pawh hriat chian a chakawm. Hmanlai kan pi leh pute'n “an ti" tih hi khawvel thiamna hmanga chhui chian a, finfiah zel hi ṭhangtharte hian an chak kan ring a. Reiek tlang hi kang lo se kan duh a ni.

Ṭhang hmun pawh hi a kan zel loh chuan thing tam tak a puitling ve thei a ni tih chu Zoram hmun hrang hrangah kan hmu ve a. Ṭhang hmun ai chuan thing hmun chu a chhenfakawm zawk a ni tih mithiamte sawi hi kan pawm a. A kan fo hma-a kham chhengchhe tak kara thingkung tam tak awm ṭhin kha hre phak leh hmu phak tam tak kan awm. Chung thingkungahte chuan putar khabe hmul sei tak ang mai hian thingsam an uai fer fur a, thli-in a chhem then siau siau va. Chutiang chu ṭhangtharte hian hmu ve leh se kan duh a ni. Kham chawi vel thingte hi an ṭo-na leilung pan tak avangin thing lian chi an ni lo tlangpui a, dimdawih an ngai zual bik a. Kangmei avangin an thi awlsam bik em em a, roadside plantation kan siam pawh kangmei avangin an puitling thei ṭhin lova. Reiek tlang hi kang tawh lo se kan duh a ni.

Kan mawlna leh atna te avangin nungcha leh thilsiam dangte kan tichereu nasa hle a ni tih kan pawm a. Reiek tlang chhehvel ngaw leh ṭhang hmunte hi nungchate tualchaina a nih bakah an paradise an lo nih ṭhin tawh angin ni leh se kan duh a. Sawrkar lamin wildlife sanctuary-ah min puansak kher lo mah se, chutiang tur chuan kan buatsaih mek a ni.

Kan sik leh sa vawng ṭhatu, boruak ṭha min petu, kan tui-hna min siamsaktu Reiek tlang leh a chhehvela kan ngawpui neih hi kan nuna hnar ber pakhat a nih avangin kan ngaihlu em em a ni. Reiek tlang tlawhtute leh kangmei avangin kan Natural Vegetation kan hloh nasa em em tawh a ni tih kan hria. A bik takin nauban chi hrang hrang kan neihte kan chan nasa a, miin an lak ṭhin bakah ngaw chhunga kangmei lut ṭhin hian kan nauban a tichereu nasa hle tih kan hria a ni. Reiek tlang kang avangin ngawpui-ah kangmei a lut fo

ṭhin hi pumpelh theih kan duh a. Kangmei a chhuah palh pawhin kan ven nasat ber a ni

ṭhin. Tlang kang ṭhelh tur leh Ngawpui veng tura tha kan sen nasat tawh dan te, kan nunna atan pawh hlauhthawnawm tak a nih ṭhin dante kan ngaihtuah hian kangmei hi chhuak tawh lo hram se kan duh em em a ni.

Reiek khua hi Aizawl aṭanga hnai te a nih bakah motor kawng ṭha takin a pawh bawk a. Kan Airport neih chhun - Lengpui Airport pawh a hla lova. Chuvangin, Tourist Destination ṭha tak kan niin kan inhria a. Sawrkarin nasa taka ṭan a lakna a zarah Reiek tlang tlawhtu pawh kan pung zel ang tih kan ring.

Pathianin Ama anpui-a a siam mihringte chu bawhchhiahna sualah kan tlu tawh a. Thilsiam dangte hi chuan A siamtu siamdan leh nihna tura a ruat angin an la awm a, sualah an tlu ve lova, an thianghlim a ni. Reiek tlang leh a chhehvela thilsiamte hian zah an phu a. An thianghlimna leh zahawmna hi tihhmelhemsak lo tur te, khuarel mawina leh ropuina hmuin hria ila. Mi zawng zawngin siamtu ropuizia leh leilunga malsawmna a dah hi hmuin rawn hria sela, rawn chen sela kan duh a. Clean Environment kan neih zel theihna turin he hmuna lo kal zawng zawngte kan sawmin kan ngen bawk a ni.

C. Lalchhuanmawia, Reiek