Written by
Zobiakvela (Masena)
Saza te tuallênna Durtlang kham humhalh a ngai e!
Whatsapp Group pakhatah Bawngkawn to Durtlang khám chunglam ATC hnuailam ram per phei ṭha lai tak, ‘lo fíng khat’ vel tur vah duai mai an post a. Chu chuan rilru ngaihtuahna thuí tak a hmantir lo thei lo.
Tunhma deuh khan Durtlang kham khi ṭhal ah a kang duai duai ṭhin a. A háltu leh a titu man chhuah nei lem lo in, rinthûin ‘Gorkhali Bawng chaw zawngte hal a ni ang,’ kan ti liam deuh mai mai a! Dan kengkawhtu E&F leh Police lam aṭang pawhin a titu man chhuah tumna tak a awm ṭhin lo nge, ram háltu man thu hriat a ni ngai meuh lo!
Hun a kal deuha sorkar leh Local Council, YMA ten humhalh duhna thinlung an pu ná zual zel a. Fimkhur turin mipui ngenna an siam ta fo va. Kum engemawzat chu a kang ta meuh lo. Nikum 2019 khan a ṭhenlai chu káng viau mah se, a nawlpui chuan a kang lo.
Nikum lama a kán khan Saza an awm tih kan hre vek tawh a. Pawi tihna nen tihngaihna tak hre si loin; uí-thu kan sawi a, mahni awmhmunah kan insawh nghawng nghawng a. Mahse, sawi tawh angin a káng vek lem lo a. Sa kanghlum chhar pawh an awm lem lo a nih hmel. Chumi hnu lawkah kawngpui aṭangin, a chhak lam chhawrdawh vela Saza tlá lai te, a pui no hruai lai; thlá lo la fuhte an awm chho leh ta nak nak a, a lawmawm duh hle a. Kumin hi eng tak ang dawn i maw.
Han hawi vêl ila, khawi emaw lai ram âwla ngaih te pawh tute ram emaw a lo ni vek tawh a. Aizawl to Champhai via Khawzawl road te, Aizawl to Lunglei via Thenzawl, Aizawl to Kolasib via Zanlawn te pawh hi kawngkam a tawn tawn hian mí ram a lo ni deuh vek tawh! Enkawlin, thlai leh thil dang chínna hmun pawh ni hawt si lo hi an Patta a, an LSC zo deuh vek a. Mi hausa, tu pa ram emaw a lo ni deuh zel a!
Ram palailênga kan ngaihah te pawh sorkar hian kawngpui sial nan emaw thil dang tihnan hmalâk han tum se, mi tute’n emaw zângnadawmna (compensation) phûtin an ram a nih thu an sawi a; hauh an ti na hlar zel tawh a! Chuvang te pawh chu a ni ang, project lian deuh hlek sorkarin a kalpui dawnin estimate-ah compensation claim tur zât za-ah chêng chuti, tiin zangnadawmna an belh tel sa a. A mak ṭhin ngawt mai!
Durtlang kham awih chhengchhe lai te pawh khi, an sawi danin Revenue lamah chuan an hlep fai deuh vek tawh ni awm tak a ni. Vât suh, kutthlak suh, intih ngawt theih a ni tawh ṭhin si lo a. Hetianga ram kan nei vak vak mai hi a
ṭha lo tih pawh sorkarin a hre chho zel a ni ang, ram nei tura a dilna ‘form’ lâkchhuah ringawt pawh a khirh hlê tawh a. Chutih rualin a thar inpek belhna turah khirh viau mah se, a awmsa te senghawi hna hi buaipui a ngai ber zawk a. A tih dan thil thar sorkar hian ngaihtuah chhuak se a ṭha ngawt mai.
Khi lai khám leh a chhehvél khi fur khawthianga a mawí na leh nun a tih hahdamna lam chu thuhran ni se, Mizoram State Animal ‘Saza’ (Serow)-ina a duh leh a ram ngeih em em a ni tih a chiang a. Saza te hi an inthlah pung chak viau mah se, pulh châng nei ve
ṭhin an ni a. Mizoram hmun tam takah an awm lem lo bawk a. Hetiang a nih laia kan khawpui ber Aizawl kiang maia hmuh theiha an inlar fo mai te, ngampa takin an cheng chho zel tihte han hriat hian nungcha leh ramsa humhalh kawngah hma kan sâwn hle tih pawh a lang a.
Hetih lai hian an chénna ram, mí tuten emaw an vât darh a ni tih han hriat hi a hreawm a. A vât tute dem lam aiin, ramsate humhalh pawimawhna hian mi a hneh a. Tun anga a ram ṭha laí kan vah chereu zel chuan; min hlat tulh tulh ang a, tute emaw kut palh an tuar leh thuai mai ang tih pawh a hlauhawm khawp. Tin, helai ram an váh dan hi ‘lo’ pangngai tia ni tingtang bawk si lo, buh leh bal engzat nge tharchhuah an inbeisei chuan le aw? tih mai te pawh a awl a. Khilai ram na na na khi chu Sorkarin khawi emaw lai ram nen inthleng atan a ram neitute bia se, khilai ram bík khi chu i humhalh tlat teh ang.