Written by
PC Nghaklianmawia

Sakhaw Zalenna leh India

US President Donald Trump-a chuan darkar 36 chhung India a a rawn châm chhungin India leh US inlaichinna tiṭha tur zawngin thil tam tak PM nen an sawi dun a. A lokal hma aṭanga mite ngaihven leh hriat chak ber tun hnaia India ram sakhaw zalenna derthawng ta anga mi tam takin an ngaih chhan pakhat, CAA chungchang leh Muslim chungchang pawh PM Modi-a a sawipui ngei e. 
President hian PM Modi-a chu fakin hruaitu chhel tak leh tum nghet tak nei a nih thu a sawi a. CAA chungchang an sawidun leh sawi loh zawhna chhangin President chuan, "Sakhaw zalen­na chungchang chu kan sawi ngei e. PM pawhin chhanna duhawm tak min pe a, hemi chung­changah hian PM hi a fakawm hle tih ka sawi duh. India mipuite hian sakhaw zalenna an neih zel a duh takzet a, India rama sakhaw zalenna a awm theihna turin an thawk rim hle tih min hrilh bawk," a ti. 

Mi tam takin Modi-a sorkarin CAA hmang­in Muslim te a target a ni an tih ṭhin chu Trump-a chuan a pawm loh thu sawiin, 'hemi chungchang pawh hi kan sawi dun a, a bik takin Muslim leh Kristiante chungchang pawh kan sawidun a, PM hnen aṭangin chhanna duhawm tak ka dawng e. Hun lokal zel tura sakhaw zalenna chungchang pawh kan sawi dun a, chhanna lungawithlak tak ka dawng' a ti. Hemi kal zela CAA chungchang bika a ngaihdan zawh­bingna chhangin Presi­dent chuan, "Hemi chung­chang hi chu ka sawi duh rih lo ve. India kutah kan hlan a. Thu­thluk­na dik an siam zel turah ka ngai. Hei hi chu India kuta awm a ni e" a ti. 

Beisei ang ngeiin President Trump-a chuan India rama sakhaw zalenna chung­chang leh CAA chung­changte pawh PM hi a sawipui ta ngei a, an sawihona boruak aṭangin thil ṭha zawk a rawn irh chhuak turah beisei ila. Kan beisei ang sawidunna an nei em tih erawh chu mipuite chhan tur a ni ang chu. Thil buaithlak tak erawh chu India ram political history-ah hian sakhuanna hi a backbone pakhat a ni ve a, politics phenah hian sakhuana a inphum ti zawng te in sawi ta ila kan sawi sual awm lo ve. 

Sakhaw lian pahnih Hindu leh Muslim inkara buaina phei hi chuan dam chhung a daih dawn emaw tih mai tur khawpin boruak engemaw hlekah an ṭang dun at zel tawh mai a. Vanduaithlak takin tun ṭumah pawh US President mikhuala kan buai mup mup laiin Delhi tlangah an lo intual vuak a, nunna chân te an awm a, he buaina pawh hi a ṭobul chu CAA tho kha a la ni a, chumi phenah chuan sakhuana kha a la awm ta zel a ni. 

Mizoram Assembly neih mekah pawh tun hnaia India rama sakhaw zalenna din­hmun der­thawng ta avangin 'Mizoram sorkar­in India ramah sakhaw zalenna humhim a nih zel theih­na central sorkarah nawr ni rawh se' tiin kan ram hruaitute pawhin an passed hial a nih kha. Hetianga passed ngaia a awm chuan fel lo a awm tihna a ni. 

Kan PM Modi-an kan mikhualte hnena 'engkim a ṭha vek e' a tih piah lamah hian chhungkuaah harsatna chu a awm tih phat rual a ni lo. Tunah chuan hmana eng vaka an ngaih loh minority tia an en liam mai mai ṭhin Kristiante thlengin min hmu mawh chu a ni ta ber a. CAA buaina pawh hi engtikah nge a tawp ang tih sawi thiam a har ta hle. Kan ram hruaitute hian fing takin thutlukna an siam turah i beisei phawt mai teh ang. 
Hetiang remchanga hmanga social media leh ilo a thu awmze nei lo leh finfiahna awm lo theh darh vak vak erawh Kristiante chuan kan tih ve tur a ni lo tih hria ila. Sakhaw zalenna hi lo tlahniam telh telh mah sela Krista lungpui ngheta ding tan hlauh tur a awm lovang chu.