Written by
Keihawla Sailo

KERALA LEH MIZORAM CHUNGA ZILHNA

Kan hriat dan a sual loh chuan, Kerela hi India ram State-a Kristian tamna ber ram a nih laiin, mipui tam dan chawhrual chuan, za zela Kristian tamna ber ram chu Mizoram a ni ve thung. Chutiang zawnga han thlir chuan, India rama Kristiante bitna ber ram bung ang zawng pawhin Kerela leh Mizoram hi bihchian ngaiin a lang. Hripui kai tamna ber ni zel dun tur kan ang ta tlat maiin a lang.

Zofate hi Pathian hming lam tam ber hnam kan ni awm e. Politik leh hripui changrel apiangah hian, Lalpa hming kan lam nazen hi a inhmeh viau e. Amah­erawh A hming hi kan lam chaltlai lu deuh ta lo maw? Chang khal maiin, “Ísua,” ti tein emw “Pathian" ti tein kan lam nazen mai ṭhin.

Vai pakhat, Mosolman nen sakhaw chanchin hi kan sawi dun a, ani chuan Lal Isua hming a lam apiangin, “Pu Isua,” a ti mai ṭhin. Keiniho zinga a tam berte aiin hawih a hawm zawkin a lang. Keini chuan, "Isua,” kan tih loh leh, “Pathian,” kan ti tlawng mai ṭhin a ni. Kha Vaipa ang khan, “Pu,” ti talin a hming lam ve ila a awm hle lo maw?

History ziaknaah hi chuan, ‘Pi’ emaw ‘Pu’ tih hi tu mahin zahna entir nan an ziak lang ngai mang lo thung. Tawngka lamah erawh ṭawng hawihawm nan kan telh ve zel ṭhin. Mi zahawm deuhte hming kan sawi reng rengin, “Pi” emew “Pu” tiin, an dam lai na na na chuan, an hming chang taka lam fawk fawk hi kan tim deuh tlat ṭhin a.

Kan Pathian Thuin eng­tinnge min zirtir ṭhin le? “Jehova, i Pathian hming a naranin lam suh,” tih te, “Tupawh Lalpa hming lam apiangin sual kalsan rawh se,” tih te, “Lalpa, Lalpa, mi ti nazawng chu vanramah an lut lo vang….” tih a ni zawk asin maw le!

Chutiangin, “Isua,” ti mawl tawp lovin, Vaipa anga “Pu Isua,” kan tih ve em loh pawhin, “Lal Isua,” ti ṭhin ila a naran lo viau ang.

Kan tunlai hripui laka ṭan kan lakhonaah pawh hian, chunglama mi zah­pahna ṭawngkam hman a pawimawh hle. “Kan thawh­hona ṭhat avangin Pathianin mal min sawm a,” ti tea sawi hi zawng, a chapo el-awl hle. Chunglama mi tan malsawm sak zelna chi zia zang a ni dawn em ni? Chutiangin keimahni lam changchawi map lovin, zah tak chungin kan Pathian hnenah ‘tlawm­na nun kawngah zel zawk, lungchhe vankaia ngaihdam dila ṭawngṭai tur kan ni zawk i ti ve deuh lo maw? “I thil, i thil hlu ber pek hi, thil thlawnpek ang a ni,” tih hla kan sak ṭhin ang khan kan Pathian hremna hi kan chungah thleng lul lo turin thupha i chawi mawlh mawlh zawk ang u.

Thiam Thu reng reng sawi ve lotu kha kan Lal a ni, Pu K.Lalhmingliana’n a tih ṭhin kha maw le!

Kan thawhhona pawh hi chunglama mi thlir dan nen inmil hram mawlh teh se. A ngaihdanin thawk ho ṭha pawh kan lo ni lo dahrual ang e. Tihsual lianpui kan lo nei reng zawk a lo ni khauh mahna le. A Kristian bitna ber state pahnih hi thunun kan ngai ta a ni thei mai em?

- Keihawla Sailo