Written by
Dr C. Lalhmanmawia Associate Professor
Aizawl North College

Online Class leh Online Exam

Khawvel la hriat ngai loh natna huangtau tak Covid 19 chuan tu ram mah thliar lovin min khuainuai a. A dawnsawn dan thiam a har a, mithiam rual doctor leh scientist-te pawh an lu a hai a, natna hrik thar virus avangin nuai tam takin khawvel an chhuahsan tawh, a pawi tak zet.

He hri thar leng avanga kan nun phung, kan ei leh bar zawnna leh khawtlang nun a nghawng dan chu kan hriat vek hlawm hi maw. Rapthlak khawpa kan nun a nghawng buai chungchangah zirna lama kan ṭhalaite hmakhua a nghawng chhiat dan hi a namenlo hle mai.

Duhthlan tur awm chuang hek lo le, mithiamte thurawn angin a huhova khawsak leh punkhawm, inhnaih lutuka chenho te chu khap a ni ta a, natna darhna kawng langsar a ni si a. Chuvang chuan nitina zirlai class room-a ṭhu ho ṭhin leh zirtirtute nena in hmachhawn ṭhinte kha inhmu pha lova awm hran a ngai ta a. Zirna in zawng zawng khar a ni a, tumah tual chhuak thei lovin kan han inkharkhip ta a nih kha.

Hun a kal deuh a, chutia zirlai zawng zawng mahni in lum chhuah­san phalsak an nih tak lohvah leh school, college leh University khar vek an nih takah chuan tunlai thiamna hmangin online class kan hmatheh ta a. Zirlai chawlhsan emaw kum hloh ringawt ai chuan online class hmangin naupangho chuan class an han chhim ta a. Tih loh tawp ai chuan a ṭha e tih thil thu a ni mai a, a tak takah chuan finna leh thiamna chhar a har ngawt mai. Naupang an khawngaihthlakin zirtirtute tan ṭhahnem ngaih dan thiam a har kher mai.

Hripuiin kian mai tum ta si lo chu hun a kal zel a, naupang tan exam hmachhawn a lo ngai a. Zirna inah kal theih loh nafam chu zirlaiten pawl an sawn a ṭul ve bawk si, tihdan zawn a ngai ta a. Exam buaipui a lo ṭul ta. Online class chu a la tih nawk nawk theih, online exam erawh chu a ze ta nak mai le.

Zirtirtuten question an buatsaih a, chu chu office lamah an thawn a, office aṭangin naupang ho chu question pek an ni ta a. Mahni in lum aṭangin an zawhna dawn ang ang chu chhanna an siam ta a, a duhin zirlaibu entawn chungin an ziak a, a thenin computer leh phone hmangin internet thu leh hla an rawn bawk a. Hun tiam chhungin tha fahran maiin chhanna an ziak ta a. An chhanna a ṭha hlawm ṭhin kher mai.

Zirlaibu keu zei deuh leh internet hmang ṭangkai thiam apiang chu mark hmu sang an ni ta mai a! Kum hmasa lama paper ṭhenkhata pass mark hmu zo lo, subject ba nei hialte nen lam chuan online class leh online exam hmangin naupangten full mark an hmu deuh titih ta vek mai - Covid malsawmna te pawh a ni ta awm e!

Covid hripui leng avanga result ṭha tak tak neite hi lawmpui tur nge lainat tur tih pawh hriat thiam a har ta. A bu en chunga exam chhanna ziah chu thil harsa tehvak ni hek lo le. BA leh MA final exam tute chu an pass ṭha thei ta hle mai a. Chutihrual erawh chuan thiamna tak tak, rilru chhungril a finna chhar chhuak leh quality ropui nei erawh an tlem em em ang tih chu rinhlelh rual a ni ta lo.

Hripui leng hian min kiansan mai lo ta se, heti reng hian em ni kan kal ang? Hripui leng karah hian kan zirlaiten an tawrh lutuk loh nan tuna online zirna kalphung hi siamrem dan a awm lovem ni?

Online class: Hunbi tiamah zirtirtuin computer emaw phone hmangin class an han nei a, zirlaiten an lo zawm ngei a. Mahse ava hnemhnanawm loh tak em. Hmaichhana classroom a inzirtir chung pawh a hrilhfiah thiam harsa subject tam tak a awm. Classroom chhunga ṭhahnemngai em ema kan inzirtir a, zawhna leh chhanna hun kan siam ṭhin hian a ziaawm e tih a nih chauh laia phone kal tlanga inzirtir chu pui lo tak a ni. Zirtirtu tan lung tum hmaa thusawi ang lek a nihna chen a awm a, an ngaihthlak leh thlak loh hriat si se theih si loh.

Zirlai tan lah school classroom kal lo na na na chu a ṭhen eirawng bawl chungin class an zawm a, a ṭhenin hna thawk chungin, a ṭhenin mu chungin, a ṭhenin vawk chaw an lo pe mek bawk a, phone an on tawp a, ngaithla mang hlei lovin class an zawm thei vek mai.

Thingtlang khaw khengreng deuh aṭanga class zawmtute mawlh an lainatawm. Internet signal ṭha lo nen, online class video leh voice an man fuh thei ṭhin lo. Online class hi thilthar ṭangkai leh ropui deuh angin lang mahse a ropui dan hi ropui lo tak a ni. Zirlaiten thiamna an paw chhuak hlawl lo. Zirtirtu leh naupang tan chuan online class hi a manganthlakin a khamawm tak zet zet a ni.

ONLINE EXAM: Kan ramah hian Online class lo chu duhthlan tur dang awm ngang hek lo, tui lo chung chungin kalpui loh theih loh a ni a, kan ti hram hram hlawm a. Exam a lo hun ta chiah a, zirlaite tana namen lova pawi, an hmakhuaa nghawng ṭha lo nei tur a lo thleng ta a ni. Online-in question an dawng a, duhthalin a bu en chungin chhanna an ziak ta a. (Lehkha zir pawh a ngai lo, a bu entawna exam a ni dawn tho tih naupangin an hre khiau mai a). A ṭhen ṭhiante inah an kalkhawm a, Objective type question leh short answer leh chhanna sei ang chi zawhna thlengin a huhovin an han chhang ta a. 

An chhanna lah inang vek ringawt mai bawk a. An chhanna endiktu tan tak thiam a har. An chhang ṭha em em ringawt vek mai a, a inang tlangpui bawk a, endiktu tan chuan mark paihna tur zawn hram hram a ni ta ber mai a. Full mark an hmu lo chauh vek ringawt mai a ni. Tun kum hnih dawn liamta chhunga zirlai BA leh MA pass chhuakte result ṭhatzia leh, thiamna tak tak an neih dawn chuan si lohzia ngaihtuah hian tihdan dang a awm thei lo vem ni? tih hi bengsika ngaihtuah a ngai ta a ni.

ENGTIN NGE NIANG?

BA leh MA final zirlai tal hi chu class pangngai neihpui dan sawrkar hian ruahman mawlh teh se. Zirlai zawng zawng classroom-a khungkhawma zirna kalphung pangngai chhunzawm a la harsa a nih pawhin, final zirlai tal hi chu kawng ngaihtuahsak a hun a ni. Nikum October thla khan Jarkhan state ah kan zu kal zuai a. Covid hrileng avanga zirna in an khar zawng zawng kha an lo hawng leh vek tawh a, High School chin chung lam chuan a pangngai vekin class lo zuk nei tawh bik a maw le! State dangah pawh heti ang hian an ti deuh vek tawh mai.

Mizoramah hian kum 18 chunglam eng emaw bik avanga Covid Vaccine la lo (duh lo) te tih loh chuan kan dawng vek tawh niin a lang a. Covid hriin min la chenchilh reng mah se, invenna Injection la kim tawh tan chuan kan hripui hi chhiatpui lutuk pawh kan awm ta lo. Tunah phei chuan kum 18 hnuai lamte pawh vaccine pek an ni ta zelin, kum upa zualte phei chu natna do hnehna tur Booster Vaccine te pek an ni
ta hial.

Matric leh Class 12 Board exam turte a pangngaia class an kal theih tawh lai a, BA leh MA Final zirlaite in lama tawm tlat tur leh online class la barh luih reng mai hi chu an tan a pawi lutuk dawn e. Hengho hi kan hmalam hun innghahnate an ni a, Covid vei lo, vaccine a bikima la tawhte tal hi chu class pangngai nei a, a pangngai anga final exam an hmachhawn theih nana ruahmanna siamsak hi a va pawimawh tak em.

- Dr C. Lalhmanmawia Associate Professor, Aizawl North College