Written by
Saingenga
Ex. Principal, PU College

Rev. Alwyn Roberts, PU College Missionary Principal ropuina ramah

PU College danglam riauna: Rev. A Roberts chanchin sawi hmain thil ṭhenkhat sawi hmasak awmte sawi hmasa phawt ila. Kum 1958 Indipendence day niah college din rawt lai kum khan, Principal tur te, Lecturer turte, College building te engmah neihsa a awm lo, tumruhna leh beiseinaa hma lak a ni. Pu H.K Bawihchhuaka, Governing Body Chairman ni laiin college ṭha tak din ngei tura a beihna avang a ni ber pakhat ang; College pa tih dawng tlak a ni.

Thil mak leh danglam tak chu, P.U college Principal hmasa ber pathum te kha Foreign Missionary vek an ni. Chungte chu, Father Godfrey te, Rev. J.M. Lloyd te, Rev. Alwyn Roberts te an ni. Rev. A Roberts hi Mizoram Synod lam hotute hmalakna avangin, Wales Presbyterian hotute aṭangin mi ṭha, lehkha pawh thiam sang tak pek kan ni a. Principal nghet tura thawk hmasa ber a ni. Hetiang avang ngei hi a ni ang, P.U College bul ṭan lai harsatzia ngaihtuahin Pathian hruaina leh malsawmna a dawng a. Zan college kha chhun college-ah a lo ding chhuak a. Rei lo teah Assam sorkarin sorkar college-ah a hlangkai a. Reilo teah bawk NEHU-in University Constituent college-ah a siam a. Tunah kum 60 na kum, Diamon Jubilee-ah Mizoram University Vice Chancellor, Prof. K.R.S Sambasiva Rao ṭhahnem min ngaih puitu-in, Post Graduate Depatment pathum a rawn hawng a. Heng te leh, a bulṭantu Governing Body member te, P & Sons thilphalna te, District Council hotuten college tan ram zau ṭha tak an pek avang te, sawi vek sen loh mi ṭhahnem ngaite chungah lawmthu awm rawh se.

He thu ziaktu tan phei hi chuan P.U college hi miracle college a ni, M.A. ka zir zo chiah kha Pu H.K. Bawihchhuakan lecturer tur an mamawhzia sawiin min sawm a. Mizo lecturer regular a thawk hmasa ber ka ni. Vai lecturer te an chhuak zel a, Principal hna chu advertise lovin min pe ve tawp a. Engmah phuna ka nei lo. Pension thlenga ka thawhna tur a lo ni reng mai.

Rev. A. Roberts-an college a zawm lai Mizoram boruak: Kum 1960 October thlaah college a rawn zawm a. Kan zawm thla leh kum a in rual a. Hetih hun lai hi mautam tam kum a ni. “Ṭampui mitthi”, tih hi an sawi dan a ni. Sazuin buh a seh fai vek a, Assam sorkarin kan ei khawp min pe thei si lo. Mizoram pawnah zirlaiten hnam dang zingah vehbur an khawn. Chaw ei tur a vang ngawih ngawih mai, Ṭam do pawl tih te an din hial a nih kha.

Mautam ṭam a reh dawn a, a aia buaithlak a lo thleng leh a. MNF-in Assam Rifles an bei thut a, Aizawl nu nau zawng zawng thingtlangah kan tlanchhia a. Pu Roberts-a te nupa, an fapa neihchhun Zorama piang nen an tlanchhe ve lo thei lo; an thlabar dan tur kha. “E, kan haw leh zawk ang e” ti se a mak lo vang. Chutiang thu engmah an chhakchhuak ngai lo. Hetiang boruak rit tak hnuaiah hma a hruai a, PU college hna chu a thawk bahlah lo. A inpekna nghehzia a lang chiang hle. Chutih rualin Wales Presbyterian mission Board ṭhatzia hi a lawmawm a ni. Missionary Principal phal takin an rawn sponsor a, engkim senso an tum a ni. Minpui pumhlum tawp a ni ber e.

A mizia: Pa sang thlerh thlawrh, sam thur lam deuh a ni, ke a kal chak, a duh tawka a kal chu a vung thuak thuak a ni ber. Mission Bangla, Book Room chung tlanga mi a luah a. Mission Biakin chhuah lam awih pang Chepa Road, tih mai-ah hian a liam chhuk a. College hi minute 15-ah ka thleng thei e a ti ṭhin. Ui var a nei a. Chhura tiin a ko va. A ui a lo lan tawh chuan Pu Roberts-a a lo hnai tih kan hre ṭhin. In khel a ngaina a, D.C. office compound-ah tlai tin tennis a khel ṭhin.

Sap pachal, huaisen, hlauh nei lo a ni a. Pa taima, hmel hlima tu pawh be ṭhin a ni. Tu emaw han ngur leh vin leh hau a neih ka hre ngai lo. Pa inngaitlawm, thil dik lo awm palhah pawh, ‘stupid me’ a ti fo mai. A thawhpuite thlavang hauh a ti na. Ṭum khat chu, Mizoram inthlan puiah college lecturer te thingtlang lamah Polling officer kal tur an awm. Pu Daichhawna lecturer chu a dam lova, kal tur a ni ve si. D.C. hnenah awl a dil hlawhchham a, Pu Roberts-a D.C. hmu turin a kal a. A lo ṭang khauh hle.

Kal duh lo, na derah puh a tum a ni ber. Pu Roberts-an “Damlohna in awih loh sak hi a dik ber lo vang. Zing lama dam ṭha luau, tlai lama thi ta maite pawh ka hria” a ti a. D.C. a dawl ta a. Pu Dara a chhan chhuak a ni. Chuvangin, a hnuaia thawh a thlamuan thlakin nuam kan ti tlang. A tir lamah zan college a nih avangin, zan dar 9-ah te hawn a ngai a. Electric a awm lo a, petromax tam fe zan tin chhit a ni. Chowkidar Patea phei chu, a eng lutuk a, ka mit a del mai dawn a ti a, sunglass nen petromax a chhi ṭhin. Banah kawng a thui, a reh si. Hawn pui tur nei rawh tih leh, e, heng tleirawlte hi chu pathum vel chu ka huphurh lo ve, a ti mai.

Missionary, education lama thawk tam tak ka hrawn lo. A ni anga Pa ngilnei zaidam hi an awmin ka ring lo. Thinrim leh tharum thawh mai mai ching miah lo a ni. A thu hrimah, office-ah a in ti muk ren run lo. Chair-ah a ṭhu a, a hma dawhkan chungah a ke pahnihin a hlang chho mai ṭhin. College picnic nikhua te hian, zawngṭah bawl te hi an ei ve bawrh bawrh zel mai. Zalen takin kan bulah a chetla ṭhin. Ṭum khat chu an inah ka lenin an room min fan pui a. Hei hi ka mutna khum. Saw saw Pi Robert-i mutna khum a ti a, uai, sap nupa hi an lo mu hrang ṭhin a ni maw, ka ti rilru a, ka zawt ngam lo!

Zan college kan kal chhungin, chhunah Aizawl Theological College a pui a. A thu sawi chu, “An zai ring thei ṭhin ngei mai” a ti. Ni, missionary-ten zai min thiam tir a, zai kan ngaina. A ni erawh chu a zai lai ka hmu khat. Mizo ṭawng a zir chak a, Pathian thu Mizo ṭawnga sawi thei khawpin a in zir hman.

Pi Mair Roberts-i: A nupui Pi Roberts-i a ngaihsanawmna chhan chu, Pu Roberts-a Mizorama a lo chhuah dawn khan, eng nge a rilru a zawt a. A ni chuan, a kalna apiangah a in pek thu hrilh a, Missionary college Principal ṭha tak hmel kan hmu thei ta a ni. Aizawla an cham chhungin harsatna tam tak an pal tlang a, hmel hlim tak a pu thei reng a ni. Inchhirna thu emaw, hrehawm a tih emaw kam khat mah hriat tur a awm lo.

A hun hnuhnung: An fapa Zosanga, Mizoram an lo chhuah hnua piang chu, hrisel lohna in a tlakbuak ta a, Shillong-ah rei fe Roberts Hospital-ah enkawl a ni a. Daktor ten Sapramah enkawl a ṭha zawk ang ti a, an rawn angin tumlawkna awm lovin, haw a ṭul ta thut a. Kum 1967 May thlaah an haw ta a ni.

Pathianin, Mizoram hmar lam hi Wales Presbyterian mission field-ah a pe a. Chanchin ṭha hril turin, zirtir turin, tidam turin missionary tam tak an lo chhuak a. Kohhran ṭha tak an din a. Rev. A. Roberts pawh hi P.U college Principal atan min pe a. College a din a, Pathianin a kut hnathawh mal a sawm a, tunah Mizoram college hmasa ber, ṭha ber, sang ber dinhmunah hlan kai a ni. An chungah kan lawm hle.

Rev. A. Roberts a hian a nupui leh a fapate a kalsan a, Pi Roberts-i hriselna a derthawng hle. I ṭawngṭai sak ang u.

- Saingenga, Ex. Principal, PU College