Written by
Vanhmingliana (Taua)
Dawrpui
KA SEILENNA ZAWLKHAWPUI
Aizawl khawpuia pianga seilian kan ni a. Kan pi leh pute pawh Aizawla lut hmasa an nih ve vang nge ka tan chuan Aizawl tih hian lung a len ve em em mai. Chuvang chuan ka hriat phak chin tlem azawng ka'n sawi ve leh ang e. "Hmanlai an chang zo ta" tiin Lengzem Magazine-ah Aizawl ka hriat ve chin ka ziak nual tawh a, khâ'ng kha chu ka sawi nawn tawh lovang. A tam ber chu nuihzatthlak atan mai te a ni ang.
A ṭobul: Aizawla thil hriattham awm hmasa chu Aizawl Fort kha a ni awm asin. Chu chu Dawrpui lo awm ṭanna pawh ni a hriat a ni bawk. Kumpinu (British) sawrkar mi tirh te kha hmanlai Mizo Lal Hausâta leh Lianphunga te'n Rangamati thleng thlenga Tuikuk an rùn te leh Sapho an lo lambun leh tihbuai avangin Mizoram hian kulh (Fort) siam ṭula an hriat avangin Col. Skinner-a hovin kum 1890-ah tuna Assam Rifles Baja tlangah hian February ni 15-ah a hmun ruatin, ni 25 February 1890-ah Aizawl Fort chu sak ṭan a lo ni ta a ni. (Source: Dawrpui Veng chanchin, 1991)
Naupan lai: Mi zawng zawng hian naupan lai sawi hi nuam kan ti ṭheuh a, a lunglenthlak a, sawi tur kan ngah ber hun lai a ni hial awm e. Ram buai hma kha chuan sumdawng hausa deuh fate tih loh kha chu kan rethei hlawm hlein ka hria. School-ah pawh uniform kha chu kekawr khaki uk a ni tlangpui a, pheikhawk a tel lova, a kawr lam erawh chu rawng hrang a ni nuaih. Education lam kha Assam hnuaia district pakhat a ni ve mai a, an ngaihthah hle, Directorate anga a lo din ṭan pawh kha U.T. hnu, 1973-ah chauh a ni.
Kan nghahhlelh ber ṭhin lai chu Zirtawpni chawhnu a ni. Kan zir zo tawh bawk si, chawhnu lam kan chawl tur kha kan engto em em mai a. Aizawlah hian a chhehvela lui tih tham pahnih - chhuah lamah Chite Lui, thlang lamah Tuikual Lui a awm a. Sava veh paha mau bul tiangkawm lak, mahni uniform sukfai leh inbual te, hmabak chu ko ve tak a ni.
A chang chuan workshop-a welding nana an hman duh tawh loh carbide ek chhia kan dil a, luiah kan zuk sawp a, eikhawp nghatê te chu kan man ve mial chang a awm. Tuikual thlen thlak aṭanga hle deuh hlekah 'Tuikual Lipui' a awm ṭhin a. Li bial, tlema thuk ve deuh a ni. Chumi bul velah chuan chakai a thau duh an ti a, aia upate chakai khawrh kan zui fo ṭhin. Mei chhemna leh sipai Jersey hlui, kâng báng deuhte kan hmu fo a, a hnua kan hriat leh chuan sipai thite an lo inhal ṭhinna a lo ni a. Chakai pawh chu an lo thau ṭha duh deuh rêng chu a lo ni. Ruang tlân an nih vang a ni ang! Chite lui pawh kha tun thlengin Nepali hovin mitthi hal nan an la hmang ṭhinin ka hria.
Krishna Talkies leh A.R.Cinema Hall: Inrinni tlaia second class ticket nei thei ngei tura kan beihnate kha! Krishna Talkies, tuna Zodin Cinema awmna ṭhinah sawn Pu Ganesha'n a chhuah ṭhin a, cowboy film ṭha tak - The Last Train from Gunhill, Shane, adt. Elvis Presley leh Cliff Richard film te a chhuak ve reng ṭhin. Vai film ṭha tak tak - Anarkali, Aarpaar, Charso Bis (420) film te kha a hla a ṭhain tun thleng pawhin ka la hriat phah. Siki thum man a ni a, chumi hlawh tur chuan tuite kan chawi hlawh a, a tawpa tawpah chuan khawngaihna nen kan en ve leh mai ṭhin. A hlawh chhuah a har bawk a, mit khap chhung ringawt pawh en hmaih hlauin kan meng kar ṭhin.
Television leh thil dang engmah en tur a awm lo va, record leh tape recorder ngaihthlak tur a awm bawk lo va. Radio a awm tawh a, chu pawh mi nazawng neih phak loh, cinema kha a hlu em asin! A taka zai lai leh ṭingṭang, drums han khawng lai Cinema Hall-a kan hmuhte chuan kan mur sung sung a, kan zauthau a, kan zun a chhuak ruai mai maw le! Tunlai dinhmun nen chuan kar a hla hle mai.
A hnu féah Assam Rifles drill set hmunah khuan sipaiin an chhuah ve leh ta ṭhin a. Ticket a awm lo va, bawm an dah a, duli thlak tur a ni a. Ngun deuhin an lo en a, thlak lo palha luh tùm chu lu a pawng ṭha duh hle. Kan ri lawlh mai a; changkang lo ṭhin khawp mai. Sikh pa lianpui, hmuihmul kawm ven vun hian amah pawh ṭhu lang ve kur tho hian a chhuah ṭhin a. A tawp thut a, chhuah laklawh laia han beih zawm leh pawh a awm lem lo; “Kharap” a'n tih tawh chuan thawh lawk a, hawn nal nal a ni mai, ticket lah refund tur awm bawk si lo, a tuka en ṭhat leh tum a ni ringawt. Engmah complaint e-ba le a awm thei lo, kan va han thu lo ṭhin tak em! Vawi khat chu a chhuah laklawh laiin ka zun a chhuak lutuk a, pawn a thim vek bawk si a, ka va zung tawp a. Ka va zun khum kher kha an Commandant Ambassador ke kha a lo ni palh hlauh mai a, a tih chi loh teh asin aw! Zun chhuak reh rawihin, a tiangin min vua a, a en man duli neih a harsat tehreng nen min hawtir nghal bawk. Lap nai!
Kan ni nghahhlelh ber ṭhin - Independence Day leh Republic Day: Zing chaw ei kham veleh ṭan nghal a ni châwk. Mizoram Lalber, Bawrhsap (D.C) in a hawng a. Assam Rifles Band Party chauh hi a awitu an ni ṭhin, an rim ṭhin hle. Bawrhsap thusawi zawhah Games chi hrang hrang - Intlansiak, ke phuar, 100 metres race aṭanga 1500 metres thleng, relay race leh a dang te. Lawmman kha an sem zel a, khatih lai atan chuan chhenfakawm tak a ni. Pawisa emaw thil ṭha tak an sem ṭhin. Chu chuan mite a tiphur ṭhin. Inkhelhna chi hrang hrang - Hupthuk, Pasa (Ek khara dui kan ti mai), rum theh awh, varak man, silai inkahsiak, a va tamin a va nuam ṭhin em aw! Chhunah rilṭam tan sipai lênnu ho leh an officer lian nupui hmelṭha tak tak khan atta leh kelsa kan te kha a thlawnin an sem a, kan ngaihah chuan kan kût a ni ringawt. Lammual hmalam drill set bulah hian Mizo Inbuan, Inchai, Zorama milar Pu Lianhluna, Tlangsiama, Lalkulha te inbuan ringawt pawh kha kan tan chuan Olympic tenau a ni ringawt. Item dang zawng zawng a zawh hnuah tlaiah Aizawl Eleven leh First Assam Rifles team ṭha ber inkhelin min hmuak leh a. Heng team aia ṭha hi an awm tawh chuang lo. Zoram pum hian tunlai ai chuan Football kan hlut zawk emaw tih mai tur a ni.
Hockey phei chu khang lai khan India ram pumah a lar fe zawk! Kan hmang nuam nileng hi a ni ringawt mai. Zu rui leh damdawi rui intibuai tih vel a awm ve lo. Mipui an hlimin a boruak a thianghlim a, an haw haw dur dur ringawt a ni mai. Assam Rifles Football Team-a an back, Chalbahadura'n (Challiana) bahrik tlang chhip pel rawk khawpa sanga a'n pet te kha chuan, rawngrut ho lukhum vawrh kha a nasa lutuk a, an lukhum an inchuh leh ringawt pawh kha ennawm tham, kan nuihpui nasa ṭhin. Sipai Rum theh awk fuh thei deuhte kha chu tlaiah chuan an pai ve chhar chhar ṭhin. Zu kha inthinhrikna vaka hman a ni chuang lo. Tunah chuan Independence Day leh Republic Day te hi aruk arala hmang ang maiin zingkarah kan zo thuai a. A pisa chawlh chiah hi kan lawm emaw tih mai tur; hlimna ni lovin, kal loh theih loh ni a ni ta ber mai.
Krismas leh Kumthar: Hla phuahtu Vankhama pawhin Krismas leh Kumthar chungchang hi hlain a lo chhamchhuak a nih kha.
Krismas :
“I pianphung leh I nihna hian,
Lei mi tan lung I dum mai rêng;
Kan lawm che 'Krismas Duhawm',
Dam seia kan lo tawn;
Kan runah lo lawi ve ang che;
In tin, veng tinah lawi ang che,
Kan ei kan in Krismas se,
Hlimin min awmpui ang che," tiin.
Kumthar:
"Kan lawm a che kumsul puan ang thar chu,
Hlim leh lawmin zaiin kan awi ang che;
Kan zawhtluang I chhungah tui ang dam se,
Kumhlui hnehin lawmna min thlen ang che," a ti bawk a.
Khi'ng hla thu te khi ngun taka chhiarin, han ngaihtuah vang vang mah teh u. Krismas leh Kumthar hun lo thleng chu keini, a bik takin Mizote nawmchen leh intihhlimna tur pawh nei zo lote tan chuan a nghahhlelhawmzia leh a chakawmzia chu kan hrethiam mai awm e. Kumtharte pawh kum kal ta aia nasa taka hmasawn leh hlimawm ni turin a ngen a. "Kan zawhtluang I chhungah tui ang dam se, kumhlui hnehin lawmna min thlen ang che," a ti a. Kumhlui khûm ṭhakin malsawmna leh lawmna nei turin kumthar chu a lo hmuak bawk a, a ṭha hlein ka hria.
Krismas ni te a lo thlen hma, a dawn ṭep aṭangte hian motor neiin ṭhiante phurkhawmin Krismas hla kha kan sa dual dual ṭhin kha a ni a. "Uu-aa-maa I lo fak ang" tih te kha, tu pawi mah sawi hlei lova Krismas urlâwk leh a hun a lo thlen pawha sak dual dualte kha a Kristian ka ti. "Krismas Duhawm, dam seia kan lo tawn" hla phuahtuin a tih angin, kha hun dam thlenga awm ngawt pawh kha a lawmawm tawh a ni a. Kan nu leh pate'n 'Phulaileng kawr ṭial' Krismas ni atana min han leisak ngat mai phei kha lawmna tizualtu an ni.
Ka hriat sual loh chuan Kulikawn hian 'Krismas Carnival' kha an ching hmasa ber a, chumi hriate pawh kan ni mahna Mission Veng (DYO) leh Dawrpui hian Carnival ropui tak an siam ve ṭhin a. Thil chi hrang hrang intihhlimna siam ṭhin a ni. Krismas hman ngaihna hre vak lo tan pawh tel luh ve kha a nuam hrim hrim. Keini, Dawrpui vengah phei chuan kan unau Vanhlupuii, Vanlalruati te leh keini musical instrument khawihtu leh zai puitute nen'Music Box' ah min hmang ṭhin a. Room pakhat, lian takah min dah a, ticket an siam a, hla thum vel sak zawhah an chhuak a, kawngka dang aṭangin a hran an lo luhtir leh a, chutiangte pawh chuan hun kan hmang ve fo ṭhin. Sum pawh Krismas leh Kumthar fund-ah a luh ve phah ṭeuh ṭhin. 'Baby show' an ti a, Pu Thanglianchhunga (L), Pu Thanglawta (L), Dawrpui bazaar phei pa hote kha an thau em em a, an ngo bawk si a, powder an hnawih paw vek a, kekawrte nen chauhva an lo ṭhu naute ṭhinte kha a va hlimawm ṭhin tak em!
Tunlai changkanna hun 'Computer Age' kan thleng e kan ti a, Krismas hla sa ṭha duh pawh kan awm tawh lova; intihhlimna siam dawn hlek ila 'Tombola' tih mai mai pawh 'gambling' ti pawl kan lo awm zel a. Ṭhalaite, Biak In lam kan kawhhmuh ringawt a, an rilru berah a awm bawk si lova. An chhuah rual rualin hla taka kalna an zawng a, a result chu Kumthar hnuah kan seng a, lung a awi thei lo hle ṭhin zawng a nih hi! Sa dehnaah sa a bua a, chaw dehnaah chaw a bua tih ang deuhin kan hunpui laite hi chuan zu hi phalrai ve deuh ila, chuti lo chu damdawi hman sualna lama tlan ta mai te an awm ṭhin a, a pawi zawk fé a lawm maw le. Zu hi a in ngai lo tan phei chuan zan khat an luak bawrh bawrh a, a tukah lu a na a, an chhunzawm peih tawh lem lo ṭhin chu a nih mai kha! A rim nam lo zawk hi chu a thawk na fé zawk asin maw le!
Sunday tlai: Chawhma lam chu a tlangpuiin Sunde Sikul kal a ni mai a, a fel zual tih loh chu chawhnu lam hi chu an inkhawm meuh lo. Kulikawn aṭanga Chaltlang thleng nula, tlangvalte hi chu Children's Park leh Piputlang kha intawhkhawmna a ni ber mai. Piputlang hi ṭhangthar, a hre lo tan chuan hmuh tur a awm tawh loh avangin a hriat loh theih ang. Tuna Bazar Bungkawn, Pu KT Khuma in chung hmar lam hret, Medical Compound-ah khian phul nuam tak, a chhip zawl awm, khawthlirna, khawi zawng pawha nuam em em mai a ni. A hlui hrangte tein nula leh tlangval an ṭhu ṭhup ṭhin. Pu K.T.Zama, thlalatu phei chuan a Studio-ah a hmang a ni ber mai. Inngaizawng thla la dun chu kan hre ve thei khawp mai. Interekna tur a awm chuang lova, inngaizawng inkawm pawh ni se, a thianghlim em em vek mai a ni. Tih theih chhun chu 'inhrilhrûk' a ni mai. Tunah phei chuan Dawrpui Multipurpose building a ding luah tawh.
Children's Park pawh chhim leh hmar intawhkhawmna ber a ni. Ṭhu chunga chuan kualna (Merry Go Round) te, pipu te, tawlhpahrit te an siam a. Tun hma phei kha chuan sapho siam, Fountain a laiah khan ṭhut kual theih, a tirah chuan tui chhuak theia siam a ni nghe nghe. Hnahsin hungte kha a awm a, a vul lai chuan a mawi thei em em a ni. A kawmthlanga quarter tih velte saw a awm lo. Tin, Telephone Office-ho pawh sawn an la rawn nek lo; phul kha kawng thlengin tlak lamah, hmar lamah Bawrhsap tuikhuah chhak zawng thleng kha a ni leh a, a nuam em em a ni. Zu in ṭhin leh zute chu a tam tawh mai, mahse mi dang tan a nazawngin buaina an siam ve lo. Val upate'n an hauh phei chuan an haw nal nal mai ṭhin. Aia upate zahna an la ngaisang em em; insual pawh awm se "Tawk tawh e" upate'n an tih chuan an inthlah mai ṭhin. Chin zawm zel atan a va ṭha em!
Hmun ṭha leh awl kan neih apiangah concrete-in kan sa zel hian kan Aizawl nuam lai tur zawng zawng a tichhe zel. Sawrkar pawh hi an harh har tawh ka ti. Mi ramte pawh a hmu tam hlei hlei an ni si a. Y.M.A, M.H.I.P, Upa Pawl te'n vengchhung hmun awl laia in an sa khat zelte hi bansan a hun tawh ka ti.
Bawrhsap tuikhuah chhak leh thlang: British sawrkar aiawha lo kalte kha mi vengva leh thil awmze hria an ni tih a hriat. Tuikhuah kha lung ringawta rem khan hmun hnihah khan an siam a. A chhak zawk chu tuna Tennis Court leh a hmaa motor parking awmna zawng saw a chím a. Tin, a thlang zawkah chuan tuna Agriculture Complex va chim lo sawn, Chief Secretary Bangalow kaltlang chhuk kopang saw a va hne phak ṭhelh bawk a. A dung chu a thlang hi a sei fé zawk.
Aizawl naupang zawng zawng tui chên an thiam chhuahna a ni. Tui thiam deuhin a thiam lo deuh an zirtir zel a, veng hrang hrang kalkhawmna ṭhin bawk a ni. Tin, insukna hmun pawimawh ber a ni hial ang. A chhawrnahawm em em a ni. Insu tih loh chu mipa kalkhawmna deuh a ni a, insual pawh an tam ṭhin. Venghlui naupang kha insual an huai deuh a, an lal ṭhin khawp mai. Thil ṭha a awm chuan chhia pawh a awm ve ṭhin.
Chawngkhum dan tlang huat loh kan ti a ni ang chu, kan rual u deuh, Laiṭhuama (L), Saron phei kha chu a in pakhat a ni ngawt mai. Hote a nei a, a lal hle bawk ṭhin. Ani khan ṭawng pawh hi a hran a siam ṭeuh mai. Sapṭawng leh Mizo ṭawng inpawlh, entirnan, 'Chhaas, Raass' 'a sual raas' tih te, Laiṭhuama aṭanga he ṭawng hi lo chhuak niin ka hria. Pu C. Dinthanga zawt ula, a hrilh ṭeuh thei ang che u. Tui hleuh lah chu a'n thiam em em khawp a, a sazu hi a tikhawng a, zangthal tui hleuh hian a'n hleuh a, a taksa lang miah lovin, a thil chauh lang khan a hleuh thiam ṭhin nia! Keini, naupang tan chuan hmuhnawm ropui tak a ni mai. Kan lo au dar dar ṭhin.
Heng Bawrhsap tuikhuah hian hnar ṭha tak an nei a, a fimin a in tlak a, kan tui chawi ber ṭhin pawh a ni. Telephone Exchange hovin an sak hnan dawn lai pawh khan ka tlangau a, chanchinbuah te 'Tuihna humhalh a pawimawhzia' tih thuziakte ka thawh ve a, mahse ngaihsak a hlawh lo va, sawi pawh a hlawh lo. Ti hian Central Sawrkar building pakhat a ding ringawt ang a, tuikhur ṭha tak erawh chu an nei bik dawn a ni. Vantlang ta tur ni hlei lo, a pamhmai e!
A hna hi a ṭha a, a hnawh pawh an hnawh ping mai thei lo a nih kha. In pawh rei tak a sak theih loh phah bawk. A va pamhmai em! Tui ṭha a vân tehlul nen. Kha'ng tuikhuah ṭhate hnawhpinga tuikhuah thlang zawk in hmun atana kan ṭheh ringawt maite kha a pawi thei hle a ni. Hnam ro tling pha an ni si a. Tin, mi awm thei deuhte infiamna Tennis Court te hi a ni leh ringawt a! Thil hi kan dawn chiang lo deuh ṭhin a ni. INTACT te hi ṭang zel teh se, kan ram rohlu a ral hmain. Hengte hi Mizoram buai hma, 1966 hma lam thil vek a la ni chauh a, a kum chhut chuan a rei lo em em a, mahse a chhe zawng hi chuan thil a kal chak em em thung si.
Aizawl Motor Kawngpui: Mizoram buai hma khan motor a lo tlem ṭhin awm ngei mai. Motor lian leh tè neite khan an motor kha len nana hmang lovin buhfai supply Silchar aṭanga phurh nan leh Zokhaw lama thiar chhuah leh nan an hmang ber a. An thang bo rei thei si a, motor kha hmuh tur pawh a vang hle ṭhin. Tuna Vankhama Building, Dawrpui (A.R. Gate Hmar lam bul) kawngpuite lunzia ngaihtuah hian kan naupan lai kha chuan pawnto nan hmangin inchhuih chhuahna, inhawngbina'n te kan hmang reng ṭhin a, motor kal nena intihbuai leh kan infiam lai kan chawlh phah kha ka hre ngai miah lo.
Tun hnu, U.T. kum 1972 hnu lam kum rei lo teah khan Zoram Sawrkarin Assam Rifles Compound nasa fé la hêkin kawngpui a zauh a, tun hmaa British hun laia Bung leh Hmawng thing an phun pawh an kit ta a. Kan tet laia kan infiamna leh kan lawn ṭhinna an ni a, a lunglenthlak hle a ni. Chubakah, mimal pawh Sawrkarin a ngen a, kan kawtte kan surrender nual hlawm bawk. Bazar Bungkawn aṭanga Dak Inpui bul thleng hi zauh ṭeuh ni lo phei se chu a chêp dan tur hi sawiin a siak lo a ni.
Kan ram ṭhang zelin a ṭhanchhohpui chak ber chu lirthei niin a lang. A hun rei deuh tawhin, hmanlai ni tawh mahse, kan Dawrpui Bazar phei meuh pawh hi bazaar phei thil zawrhna a ni tawp mai ṭhin. Ka sawi ang khan kan naupan lai thleng pawhin lirthei hmuh tur a awm meuh lo a ni.
Aizawl ti Aizawl tu, Vai Puja: 'Vai leh Mizo' intih renrun lutuk kha a awm lem lo ṭhin a. Dawrkai tam zawk, Aizawl leh Lungleiah khan vai (Hindu) an ni tlangpui a, Mosolman Mosque-a awmte saw a senior deuh chu an ni mai a, Muslim kha sawi tur an awm chauh dawrkaiah chuan.
Durga puja: 'Ber' thla a lo nih chuan Vai Puja chi hrang hrang Durga puja, Diwali tih kha kan rilru pakhatah a tel ve tlat. A pui ber Durga Puja-ah chuan Lawi tan ni (Lawi nghawng an chhawk ṭhin) aṭang khan Mizo naupang kha a tam ber an ni zawk, eh! Puitling pawh. Assam Rifles Drill set bulah khuan a kopang zawng zawngah kan fu khat tuar mai ṭhin a. Lawi tan veleh a parva chhuah perh thlak lo tum tawk lah bo lo. An vai pathian bân sawm nei bulah khan Sai, mihring nawn nei (Ganesh pathian) chibai buk apiang kha narikawl (coconut) tui thlum tui deuh mai an lo pe ziah a, a khami duh khan kan intlar ṭhap ṭhin. Hrangthankhuma phei chuan chibai a buk zing lutuk a, tui thlum kha an pe phal tawh lo, an pathian biakna ṭawmpui kha lawm viau mah se, a tum an hria a ni ngei ang. A awmzia kan lo hre phak lo teh e! An pathian chibai buk kan nih pawh kan ngaihtuah lo, narikawl tui thlum duh vang a ni deuh ber mai.
Bân sawm nei paih ni chuan a hnungah kan zui a, pawisa nawi an vawrh leh kawlthei, balhla, thei chi hrang hrang chhar tumin kan um ni leng ṭhak mai maw le! Tlangval phakar deuh phei chuan nihliap letling zawnga lo ken chhoh thut an hrat a, an dawhthla hnem thei hle a, mahse ban sawm nei vengtute'n an hau ṭhin.
Midum lâm: Midumho an lám a, sakawr lem leh lehkhamawia chei, lianpui an siam a, a chhungah mihring an awm a, an tlar kual a. Mi dang, darbenthek leh an vai ṭingṭang nawt pawl an awm bawk a. An hahchawlh pahin pawisa an khawn ṭhin a, an lak zawh tlai lamah chuan an rui thei hle a, kawngsirahte an mu a, tuma'n midum zurui chu an hau ngai lo. Mi pawh an tibuai bawk hek lo. An sawi ṭhin chu - "Mizo zurui chu sapṭawnga ṭawng phet an tum a, midum zurui ve thung chu Mizo ṭawnga ṭawng phet an tum thung" an lo ti ṭhin a, a dik chiah a, an rui kha Mizo ṭawngin an ṭawng char char; chhan sen lohvin. Mizo an ngaisang ve tihna nih chu!
Maroni Lâm: Party ropui tak dang chu 'Maroni' an ni. Hei hi chu 1st Assam Rifles mi an ni thung. Mipa leh hmeichhe lemah an inchei a, khuang beng thiam leh chhepchher dang thiam nen. Tin, an hla sa thiam nen khawlaiah an inzui ṭhin. Aizawl tiropuitu an ni a, a phalin pawisa an pe ṭhin. Kawr rawng lar tak tak leh sari sinin hmeichhe lemah an insiam a, an hnute a puar lian thei hle! "Maroni chu lam mai rawh, zang kawh teu teu, zang kawh teu teu" kan lo ti vak vak ṭhin. A hlimawmin hnam inen hrannate kha kan lo va nei lo chiang ṭhin em! A awmzia pawh kan ngaihtuah chhe tê lo a ni ber.
Ka pa (Vankhama) ve thung chu vai Lawi tan nite hian kan kawmchhak sipai gate bulah herhsawp-ah a lo ṭhu a, nuho bazaar kal han peng tur te, paho Lawi tan en tur veng reng reng hian a lo buai ve a. "Khutah khuan eng nge in tih ve dawn? An vai pathian biakna a nih khu, nuchang pachang tan chuan a zahthlak deuh a lawm le!" a lo ti peih ziah a, a ṭhenin an kîr phah a, a ṭhen chu an kal tho a, keini erawh chu a awm lohna lamahte kan put ru ṭhin. Kan ngaihtuah a inang lo thei khawp mai. Bawrhsap tuikhuahah an pathian chu an paih a, Laiṭhuama'n ban sawm nei kawr a chang ziah, tui a thiam tlat a. A hnuk pil zauh a, tui hnuaiah ban sawm nei kawr chu a phelhsak mai ṭhin a ni awm e.
Diwali Puja: Diwali Puja pawh hi duai lo tak a ni. Tlai thimhlim aṭangin vaihovin an dawr kawngka leh tukverh zawng zawngah mombati an chhi tlar tuarh a. An ven loh lai changin kan hui thut a, kan la ṭeuh ṭhin. Thinrim miah lovin an chhi ṭha leh mai ṭhin zu nia! Tichuan, thingphel chhuat nawh tlêt nante kan hmang ṭhin. Bazar-a Bomraj-a kha a fing fal a, hluma siam plate te reuh te te hian a phita siamin tel an hal a, sang deuhah an dah a, kan veh thauh thauh a, kan han hui thla chu tel sain min kang a, kan chiau vawng vawng mai ṭhin, an va dawh thei ṭhin em! Aizawl ti Aizawl tu kha an lo ni ve tlat ṭhin, intihhlimna dang pawnto bak nei thlâwt hek lovi!
Saphovin Tennis Court an siam ṭhin kha: Tuna kan hmanlai Tennis Court saw ka sawi tum hi chu a ni ve lo va. Deputy Commissioner Aizawl Pisa pui tlak lamah sawn cement concrete in a chhuat siam a ni a. A hungna pawh thirlen sang taka siam a ni. Tunah chuan court leh magistrate-ho sawn a hmun an luah ta vek zawk a ni.
Pu Lalzuia (L), Chanmari te kha a inkhel hmasa ṭhin an ni a. Pu H.K.Bawichhuaka te nen khan Tennis Club hruaitu an ni ṭhin. An ball liam palh leh a chhunga lo chhartu (ball boy) ah min hmang ve hlawm ṭhin a; a tlak lam side-ah sawn in te reuh te inthlakna hmun a awm bawk a. Kan hlawh chu ball vuak tlak tawh loh, a chhia kan hlawh ṭhin. Kan lawm ve thei teh a nia! Cement chhuat lo lai zawngah chuan hnim hring dap hi an dah ṭhin, a mawi em em a ni. Tunah chuan concrete in sak mawi lo tak tak a ngir khup ringawt tawh mai a. Aizawlah hian thil ṭhain hmun a chang ve thei lo tlat hi kan ram ṭhanmawh bawk chu a ni.
He thuziak hi ho inti viau pawh a ni thei e, a âwm viau. Nimahsela, rual u zawk daih leh kan rualpui tam tak dam in la awm tih ka hria. Ka sawi chhuah loh tam tak la awm kha lo belh ula, titi tui nan lo hmang ang che u tia beiseina lian tak ka neih avang leh tun hma lam hun Aizawla thil awm ṭhinte hre pha lo tam tak in awm tih ka hria a; rual ute titi in lo chhunzawm ve theih nana ti ka ni bawk.
Duhthusam: Aizawlah hian a laili takah Assam Rifles an awm a, an chhuak dawn an ti fo a, mahse, an chhuah tak tak hi chu a rinawm ta lo khawp mai. Beiseinain eng emaw chin tal an chhuahsan a nih ngat chuan in sak lam ni lovin, kan zavai atana nuam thei tur hmun siam nan I hmang tawh teh ang u. Kan sawi tak aṭang ngawt pawh hian hmun nuam ṭhin, riral ta a tam em kha! Sawrkar hian a thuneihnate dik taka hmangin, ram leh mipui ṭhatna turin kengkawh se la, mimal tumah hi sihhmuh hauh suh se! Mithiamte rawnin kumkhaw ro tur I dah tawh teh ang u.