NUIH A ZA LO ṬHIN NGAWT MAI

Chanchinbu headline-a Sorkar hnathawkte’n an thlabi hlawh an lak theih thute kan chhiar a lawmawm kan ti ta em em te hi a lungchhiatthlak zawk ngawt mai. Hri lengin kan engkim min tibuai a, sorkar kalphung engkim pawh a tibuai emaw kan tih lai mekin khawi lai hmun­ah emawte chuan hna thawh mek a ni reng lawi a. An hnathawh leh an dinchhante ramin kan ṭhatpuina pawh kan hriat chian chiah lem loh Board 14 te tan pawh thla tinin cheng nuai 12 vel emaw lai sen ral zel a ni awm a.

Tunah pawh SEDP sem tum ngei a nih thu kan han hre zel a, nimahsela ‘Nuaih thum in dawng ang, NLUP dawng tawh zawng zawng pawhin in dawng vek ang’ tia Pu berin a sawi lai video clip kan kawl ang hi chu a ni chiah dawn lo nge ni hei sing li/ nga tihte sawi a lo ni leh ta zawk a! Kum 10 chhung kha inzirna atan kan hmang a, tunah chuan kan thiam tawh ngawt ang tia 2018 April thla vela thusawi kha chu a ni chiah lo nge ni hei tunah pawh duhkhawp lohna hawi zawnga thusawi hriat tur a tam ṭhin hle mai.

Hri lengin min chimbuai ngei mai a, sorkar hruaitu ber aṭanga mimal chhung­kaw tin thlengin kan nunphung a buai avangin tumahin sorkar hruaituteah hun dang angin beisei kan nei sang ngam lo a, hma­sawnna hna pawh thawk tluang thei lo kan ni.

Nimah­sela chutih lai reng chuan hmun ṭhenkhatah chawl loa hnathawh a niin ṭul mang lo thlenga thawh a han ni ta zel bawk hi a chhan hriat ve kil kel lem loh chuan thin a ti rim zawk mah a ni. Mipui tana ṭha tur leh ṭul ngawih ngawih a nih erawh chuan kan la hrethiam thei zel nain mipui tana hnemhnanna pawh kan hriat loh thil tam takah mipui sum leh pai heti zat a luang ral ta ṭhin hi a mak mang e tih mai loh chu sawi tur a vang a nih ber hi. Khawi lai hmunah emaw chuan sum hi a luanin a luang a ni ber mai awm a, a tling hmasa Lalngovin a thal zo zel tih ang mai a niin Lalngovi hi kan hnam tana chhawr nahawm tak pawh a lo ni ang e.

Kan Political Party te lah chuan mipui tana hma­hruaitu nih an tum tak tak lo emaw tih turin Opposition lamte ngei pawh beisei lai takin an reh ṭhuap a, beisei loh lamah thawm an rawn nei leh ang lawi bawk a. Zirlai pawl (MSU) te chuan June 27, 2018 daih tawha Tribal Certificate lo nei tawh Kamrula oh! Kamlova Chhangte chu Nov. 23, 2021 ah chuan Aizawl DC hnenah cancel sak turin hma an lo la daih tawh a, anni ang bawkin CYMA pawh chuan Feb. 11, 2022 zanah an ṭhutkhawmin Kamlova Chhangte hnena Tribal Certificate pek tawh chu tihtawp thuai a nih theih nan chak taka hmalak an lo rel ve bawk a. Hetih lai hian kan Politician-te lah chuan ngawi an lo dawh mek zawk nge ni an thawm hriat tur reng reng a awm lo a, vawiin thlengin a reh tlawk tlawk mai a ni awm e.

Feb. 18, 2022 alo thlen meuh chuan MSU lamin Kamlova Chhangte hi hmuh ngei tuma an zawn thu kan han hre chhunzawm zel bawk a. Chutih laiin tuin emaw ni Delhi-a kan CM te zanriah kil chungchang a ziah chu Party meuhin thu­chhuah siamin dawt a nih thu an rawn tarlang a.

A ṭhenah FIR thehluh kan rang viau ṭhin bawkin ngawih liam mai mai tur emaw tihah pawh patling a pumpa buai em em mai ṭhin hi kan ram hruaitute zingah kan han awm leh tlat mai bawk a. Insawifiahna ṭha tak chhuah hi mipui hnehna a ni lo tih hi an hre awm tho si a, ngawi ve mai mai sela nakin lawkah a dikna leh dik lohna chu a la rawn hriat tho dawn avangin han nghak hlek zawk sela ṭha mai ṭhin tur. A hrim hrimin ram hruaitute hi keimahni ang bawka thil tisual palh ve thei an nihna hi tumahin kan hai lo.

Tun hnaia UK Prime Minister-in a ram mipuite hnena ngaihdam a dil ang te khan ngaihdam dil hi hreh lo sela mipuite pawh hian kan ngaihdam mai tur nia a lan laiin keini chuan thuneihna hmanga hmeh­mih kan tum zawk emaw ni tih tur hi a ni si a, a hahthlak ṭhin ngawt mai.

Hei lo hi ram dang nei ni ila, hei lo hi kan tu leh fate chenna tur hi awm ni se la chuan, heti taka ram kan sawisa hi chu a ngaihthiam deuh theih tur hi a nih laiin, hei lo chu ram dang kan nei lo a, hei lo chu kan tu leh fate chenna tur atan pawh ram dang a awm si lo. Keimahni ngei pawh hian hei lo chu ram dang kan nei lo a, hei lo chu ram dang hi kan nei hlawl lo a ni. Nimahsela, mi rama cheng ang mai hian he ram tan erawh ngilneihna leh hmangaihna lantir kan tum ngai lo a, a theihna hmun hmunah, a theihna mual mualah he ram hi kan sawisa tlang a nih tak ber hi maw. A pawizia leh a nghawng natzia hi tuna mite hian kan la hre chho ngei bawk turah ngai ila, kan inchhirna hi ban a chen ngei ang le. Chutih hunah chuan ‘a pawi a ni’ tih hian a sawifiah phak kherin a rinawm loh a, a pawi dawn lutuk ringawt.

Chhia leh ṭha pawh thliar hrang thiam loa ngaih kan fate ngei pawh hi pi leh pute hun aṭanga Zonun zemawi chhawm nung zel tur hian kan zirtir tam tawk bawk si loh avangin, khawthlang lam mi tute emaw zia an la rawn ṭhanlenpui lo ang tih pawh hi sawi har tak tur a ni a, tuna keimahni leh keimahni kan inseh mekna karah hian kan chhehvela hnam dangte tih angte hi an lo zawmin sakhaw dangte pawh hi an lo vuan reng tawh zawk mai lo ang tih pawh sawi har tak a ni. Chu mai bakah chuan kuttling loa sum leh pai lakluhna kawng hi keini aiin an la rawn hre daih zawk ang a, dan loa thiltih tam takte hi dan ve reng emaw an la rawn ti ngei ang tihte pawh hi hlauhawm tak bawk a ni. Hetiang neuh neuh ngaihtuah hi chuan kan vawiin hun hman dan hian nuih a tiza lo a, kan sorkar kalphung leh mipui nunzia reng rengahte hian kan naktuk hun tur hi a thim tlata hriatna a len zawk bawk si avangin, kawchhungah eng emaw mawlhtu lian tak nei ang mai hian min awmtir ul reng a, nuih luih tum mah ila nuih a za mawlh si lo a nih si hi.

- Ramherliana, Mi naran