Written by
George L.Ralte

LIBRARY CHANCHIN THENKHAT

Khawvela Library hmasa ber chu Babulon leh Aigupta-ah khuan din a lo ni tawh a ni. Babulon hming hmasa hi Sumer an ti a, a mi chengte khu Sumerian an vuah a ni. Hnam hmasa an ni a, an kut chhuak te hi thuziak awmze nei tak tak a ni.

Heng hun lai hian mimal Library te Temple Library te leh sawrkar Library te an lo nei hman daih tawh a ni. An khawpui pakhat Tello an tihah khuan lehkhabu 30 000 zet dahna Library changtluang tak an lo din tawh niin an sawi. Aigupta rama Gizoh khua-ah hian Library lian tak mai din a lo ni tawh bawk. Thebes khuaah khuan Lal Rames pahnihna khan lehkhabu 20,000 zet awm theihna Library dinin Asurbanipal chuan Ninevi khua ah lehkhabu 20,000 len theihna Library a lo din tawh bawk a ni.

Grik mi fing Arsto­tle khan ama pualin Athens-ah Library lian tak mai dinin he Library hi Europe-ah chuan a hmahruaitu a ni awm e. Lal Ptolemy pakhatna khan Library ropui tak mai dinin he Library-ah a nuai telin lehkhabu pawh a awm ni a sawi a ni.

Lal Eumenes pa­hnih­na khan lehkha­bu nuai hnih lai awm theihna Library a nei niin tarlan a ni. Rom ho hi Library hlutna hre hmasa pawl an ni a. Kum zabi hnihna lai hawl vel aṭangin Rom sipai ho ten an rammutna aṭangin lehkhabu hawnin mimal Library din an in tih hmuh a, Public Library hemi hun lai hian Rom khua ah 25 aia tam a awm niin an sawi.

India ramah hian mumal takin Library kan la nei ve lova.Zirna hmun te a lo awm takah chuan Library pawh neihna chang kan lo hre ve ta a. Nalanda University ropui tak din a lo nih khan India rama Library hmasa ber kan lo nei ta a ni. Hemi hnu hian India ram state hrang hrangah Library din a lo ni ve ta zel a ni.

Kum 1894 khan Mizoramah kan Zosap te pahnih Pu Buanga leh Sap Upa te khan Encyclopedia Britannica leh leh­kha­bu dang tlem an rawn ken luh hmang khan Library an din a, hei hi Mizorama Library hmasa ber chu a ni.

Hemi hnu hian Aizawla College hrang hrangah Aizawl veng hrang hrangah leh thingtlang khua hmun hrang hrangah te Library hi din a lo ni ve ta zel a ni.

- George L.Ralte