TUN HNAIA MIN TILAWMTU THIL PAHNIH

Lawmna pakhatna : February18, 2022-a Govt.of Mizoram, DM&R Department-in Covid-19 vanga in­khuah­khirhna a rawn thlahdul vak mai hi a ni. An ṭawngkam pakhat "Kan dinhmunin ziaawm lam a pan" an han ti ngat mai phei kha chu State Executive Committee member-te kha chibai ka chak a ni.

Khatih lai khan tuk tin positivity rate chu 25% vela chawhrual theih a la ni a, hri kha a kiam miah lo tihna a ni. Chuti chunga 'ziaawm lam a pan' tia inkhuahkhirhna an han thlahdul chiam duh khan Nelson's eye min hriatchhuahtir a, huaisen chawimawina Nopui hlan leh hial ka va chak em!

Nelson's eye hi han sawi zui lawk ila: Kum 1801-a Battle of Copenhagen an tihah khan British lawng sipai hotu, mit lehlam del Horatio Nelson-a hote leh Dutch, Danish leh Norwegian hote kha an inbei a. Hmelma tamzia an hmuhin Admiral Hyde Parker-a'n inhnukdawk mai turin signal a rawn pe a. Nelson-a sipaite chuan an lo hmu vat a, Nelson-a pawh chu an hrilh nghal a. Nelson-a chuan a entlang (telescope) chu phawrhin signal an rawn pekna lam chu a'n thlir ta a, mahse engmah a hmuh loh nan a mit del lamah ngei chuan entlang chu a'n vuah ngat a, "Engmah ka hmu ve lo ve" tiin a hote chu hma lam pan zel turin a fuih a, darkar rei loteah hnehna an chang ta hial a ni.

Covid-19 hri karah pawh hian Nelson's eye hi kan mamawh hlein ka lo hre ve ṭhin. Keini ang patung aw ve mai mai chuan sawrkar beng thleng zo ve hek lo le; Covid-19 hlauhawm lohna lam aiin a hlauhawmna lam chauh min han thlirpui ta ngar ngar mai a, tun hi kan thleng ta a ni.

Kan thlarau nun leh kan fate zirnain a tuar em em a, sikul pawh kan kaltir ngam loh lai chuhin kan ram chhunga hnam dangte lah chuan a rukin tuition te an inpe a, min khum ngei tumin an ṭang nasa em em si a. Keini lah a vei zawng zawng aṭanga teha zaa pakhat pawh tling lo, (3.3.2022 thleng khan) 0.30% vel chauhin an thihpui hri chu hlau em emin kan inkharkhip a; hetihrual hian lusun chhungte erawh kan lainat che u a, Pathian thlamuanna chang zel turin duhsakna kan hlan nghal bawk a che u.

Covid-19 chu Pathian zara kan hneh nasatzia lam aiin a hlauhawmzia sawi thiam apiang chu mi fing an ni mai a, hri a dal viau hnu, a vei zawng zawng deuhthawin an lak nat loh hnuah pawh "An inenkawlna i tumsak thei a nih loh chuan sawi nep ngawt suh" te kan la ti ta hram hram a. Dik tak chuan Covid hi kan hlau lo palh ang tih hi kan hlau ni ber hian a lang ṭhin. Tlanchhe tura thupek hmu ve thei lo Nelson's eye kha kan mamawh dik tak chu a ni a, State dangte chuan an hmang ṭangkai em em a, hri pawh an hneh hma khawp zel mai. Kan ramah chuan Nelson's eye hmanga Covid 19 thlirtute chu mawl kan tiin kan ngei em em zel mai a ni a!

Mahse, sawrkar a harh ta a, India ram State-ah hri kai hmuh chhuah aṭanga teha active case nei ngah ber kan nih lai a ni chungin, leh hri kai hmuhchhuahah tlakhniamna a awm miah loh laiin 'ziaawm lam kan pan' an ti hmiah ngam a, an huaisenna chu Pathian pawhin mal a sawmzia kan hre zel a, kan tla hniam chak ta hle mai.

Hri leng chu a rei hnuin a chak lo tial tial an ti ṭhin a, tuna min tuamtu pawh hi natna benvawn nei te, kum upate pawh "Ani hian a la na khawp mai" tih tur an awm ta meuh lo a. Hlauh reng tlakah ngai lovin Nelson-a mit del lam hmanga kan thlir thiam ve hi a hun tawh reng a ni. Inkhawm khap chhan tlak a tling tawh lo, sikul khar chhan tlak pawh a tling tawh lo, SOP te, LLTF/ VLTF te pawh ṭhiat vekin nunphung pangngaiin i nung ngam tawh ang u. Him dan leh hneh dan chu mitinin kan hre tawh, kan mawhah tla tawh teh se. Inenkawlna senso lah tuna tuartu tam berte tuar dan aṭanga chhut chuan kar 1 chhunga kan kuhva leina man zat vel chauh a ni ta. Buan chiam tham a ni ta lo a nih ber hi.

Inkaichhawn te chu awl viau mah se, an dam zel tho te chuan engnge pawi? Hri leng a ni a, inpumpelhtir vek tum chi a ni hleinem! Sikul khar, Inkhawm khap tihte hian hri aiin min khawih pawi zawk. Hri aiin inkaihhruaina hian min tibuai tawh zawk, sawrkar pawhin han phelh thuai thuai zel se la, Nelson's eye hmangin Covid-19 hi i thlir tawh teh ang u.

Lawmna pahnihna : Tun hnaiah TV-ah Covid-19 chanchin tel lova Chanchinthar puan kan hre ta zauh zauh mai, hei hian min tilawm hle. Covid hi kan do e kan tihrual hian kan tiropui lutuk a, kan nun peng tin kan khawihtir a, tunah chuan a chanchin tel lova Chanchinthar puante pawh kan hre ve ta a, Covid-19 chungchang sawi lova nilen te pawh hi i zir zel teh ang u.

Chanchinthara kan tarlan ṭhin danah te pawh hian kan ram hi chuan miten an hlau lo palh ang tih hi kan hlau hle ni hian a lang ṭhin a. Thihpui zatte hi a percent chuan puang ila 0.30% tih vel kha a ni ang a, kan thinlungah a nep nghal mai dawn a. Chu chu kan phal lo a ni ang, "Mihring nuai 1 zelah thihpui zat mi 60" te kan han ti ta daih mai a, State dangte hian hetiang hian puang ve ṭhin tak ang maw?! Covid hlauh loh hi kan hlau hle a ni ber e.

Mahse, tunah chuan Covid chan­chin chu TV News lamah pawh kan hmaih duh ta zauh zauh mai a, hei hi hmasawnna a zuana zuangah ka puang e! Covid-19 hi ralpui phiarin phiar tawh lo ila, ral te takte angin i rapbet thiam tawh ang u.

Covid hri hi zuiin um um tawh lo ila, hri satliah angin lo leng ve mai mai rawh se. Pathian tiat zetin i dah lian tawh lo bawk ang u.

- Vanrambeiseia