ZPM hi lo vote hlek suh!

Tun MLA inthlanah hian tu nge ka vote ang tih ngaihtuahin ka phak ang tawk tawkin ka rilru ka seng ve ṭhin a. Party hrang hrang an kawmna te uluk takin ka lo thlir ve ṭhin a. Kan sawrkar kal tawh zawng zawngin kan ram an enkawl tawh dan te pawh uluk takin ka zir chiang ve ṭhin.

Heti hian ka vote tur ka hriat theih nan tehfung ka siamve a: A lu ber en rawh. An hnuhma eng nge? Engtia min kaihhruai zel nge an tum? tih te hi a ni.

Duhthusam mihring an awm lo. Isua meuh pawh khengbet duhtute hian, kan mihringpuite zingah hian kan duhthusam hruaitu tur kan hmu ngai lo ang, tih hi ka ngaihdan a ni. Chutih rual chuan, kan mihringpuite zinga hmu tling nei reng reng lo mihring nih hi, nihphung dik niin ka hre hek lo. Chuvangin, kei chuan NOTA hi chu ka hmet ve ngai dawn lo a, vote thlak loh phah nan hman ka tum lo. Kan ram hruaitu tur thlan hi kan tih makmawh a ni a, duhthusam lo zinga ziaawm ber ni-a kan hriat kan thlang mai tur a ni.

Chutah tak chuan a lu ber (CM tur) hi tehna hmanraw pawimawh em em a ni. Tui pawh a hnar a fim loh miau chuan a dang a fim ngawt thei ṭhin si lo a. Kan MLA awm tawh zawng zawng hi han ngaihtuah chiang ila, a tam zawk hi chu politician an nih hma chuan mipui ngaihsan hlawh tak tak, khawtlang leh kohhran tan pawha mi ṭangkai em em, public darling ni pha an ni nawk hlawm. MLA an nih tak hnu hian engati nge kan ngaihzawn chhunzawm tak tlat loh ṭhin?

Chhan dang vak a awmin a lang lo, a lu ber aṭanga fuh lo a awm vang niin a lang. Mi ṭha tak pawh hi an ṭhatna a lang chhuak tak tak thei ṭhin lo a ni ber mai. A chhan chu pu nei, inkaihhruai dan nghet tak lo nei lawk sa tlat tawh an ni miau a. An pute duh dan anga an awm a ngai tlat.

Chu chuan a lu ber pawi­mawh­zia chu a tilang chiang viau awm e. Ram hmasawn chak leh chak loh innghahna an ni. Chief Minister tura kan duhte thawhpui apiang chu kan bial ṭheuhah kan lo vote ve mai tur a ni tihna a nih chu. CM tur atan Lalduhoma aia duhawm tih i nei a nih chuan, ZPM hi lo vote hlek suh ang che. An thawm thangva vel mai mai chuan i duhthlanna tibuai lul suh se.

Kan sawrkar hrawn tawh zawng zawngin min thlenpui chin chu heti hi a ni. Inhrilh ngai lovin engkim tute pawhin kan hmu tlang vek. Mi rethei leh mi hausa inkar hlat sawtzia te, mi rethei tan eizawnna ngelnghet neih a harsatzia te pawh. Chutih laia intunnun nana hman tlak tak tak si loh, a thlawnna sum sem avanga kan buai nuai nuai dan te, kan rilru puthmang le loh takzia te hi keimahni mimal thiam loh vek chu a ni bik lo chiang khawp mai. Sawrkar kalphung dik loh vang a ni ve bawk.

Chutih lai chuan, sem hmang bawka rawn intawkdarhte hi kan thlang tling tho dawn em ni? A thawnin sum tlem kan dawng a, kum nga chhungin. Kan ni tin mamawh thil lei tur man lah chu a to tulh tulh bawk si. Kan thlai tharte lah mumal taka kan hralh ve theih nana min khuahkhirhsaktu an awm bawk si lo. Kut hnathawka eizawngte hian kan senso aṭanga chhutin ngai pawh kan awh pha mang meuh lo chu a nih tak ber mai hi.

Chutih lai mek chuan, mipui sawrkar siam tum, mirethei hmakhaw ngai inti ZPM an rawn chhuak a. Anni hian sawhthing kg-ah Rs 50 laiin lei an tum a ni awm e. Thlai thar leina tur hrim hrim hi budget-ah dah an tum. Kumin hian sawhthing hi kg-ah 20 pawha hralhna tur kan hriat loh laia 50 laia lei tum an awm hi awih lo mai pawh a awl zawk hial! Chu chuan mi retheite dinhmun a tilang chiang hle awm e.

Cheng 50-in kan lei ang, an tih hi, a leitu tur company kan ko lut ang a, cheng 50 aia tlawmin lei kan phalsak lo ang, an tihna ni berin a lang. Chuti ang zata lei duh an awm lo a nih chuan sawrkar sum aṭang pawhin kan lei mai ang, an ti lehzel bawk a nih hmel. Hei hi thil harsa niin a lang lo. An ti duh tak tak a nih pawt chuan eng sawrkar pawhin an ti theiin a rinawm.

Kum 2008 velah pawh khan MNF sawrkar khan hralh chhawn leh pawh tum chuang lovin aieng te pawh an lei ṭeuh a nih kha. Kan sawrkar hrawn tawhte hian a ngaihna an hre lo pawh a ni bik lo a, an ti duh tak tak lo a ni ber mai. Mahni thawh rah ngeia intodelh i peih lova a thlawna sem i thlahlel zawk a nih chuan, ZPM hi lo vote hlek suh ang che. An thawm thangva vel mai mai chuan i duhthlanna tibuai hauh suh se.

Mizo mipuite hi kan sual lova kan mawl bik lo. Party pakhat hruaitu chuan TV hma-ah ṭap chungin ngaihdam min dil a, kan ngaidam a, kan vote tling leh mai a ni. Hei hi kan mawl vang a ni lo, kan rilru thianghlim vang zawk a ni. Mipuite hian sawrkar fawng vuantu turah hian ‘change’ kan thlentir ve fo. Mahse, sawrkarin ‘change’ a thlentir ve ṭhin loh avangin tun hi kan thleng ta a ni zawk.

Kan thiam loh a awm lo. Chuvang chuan, ‘change’ thlen duh lotute hi kan ‘change’ tawh ngei a rinawm ‘switch’ ringawt tawh lovin.

Delhi mipui ring lo mite pawhin party ding thar AAP chu ring ngamin sawrkar hmasa thlak nan an hmang ngam a, keini ringtute zawk hian engah nge kan rin ngam ve lo teh lul ang ni? Kan ngaihsan leh entawn USA pawhin an ‘change’ hmiah hmiah a, keini pawhin kan ‘change’ ve hmiah mai ang. Kei chu Mizo mipuite hi ka ring tawk.

A chhan chu, tunhma zawnga kan hnuai en titih Tripura te, Gujarat te hi kan chung en nasa lutuk tawh a, mipuite hian khum leh ngei duhin rual kan awt ngawih ngawih. Chuvang chuan, kum sawmthum teh meuh mi hnunga kawl ek min thlaipui­tute hi kan ‘change’ ngam em em ang tih ka ring tlat.

Tuna kan kal dang pangngai ang renga min kalpui zel a nih chuan, tu pawhin sawrkarna fawng vuan se, Mizo tlangval ngei hi an la hel ngei ngei ang. Chuvang chuan mi tin hi kan pawimawi em em a ni.

Pathianin mihringte hi chhia leh ṭha hriatna thiang tak nei thei turin min din a, duhthlanna zalen tak min pe bawk. Lukhumah emaw, Arsi-ah emaw, Kutphah-ah emaw vote turin Pathianin a tidanglam thut lo ang che. I duhthlanna a ni e. I zalenna chu eng nen mah thleng phal ngai suh ang che.

- Rindika Mizo, Hmun Thengthaw Rûn