Written by
Vohbika Pa
Durtlang

MISTIRI INBUMTIR LOHNA TUR; DAN MUMAL KAN MAMAWH

Mizoramah in kan sa dawn a ni emaw Biakin kan sa dawn a nih pawhin Vai mistiri tel lo hian kan che hlei thei lo ṭhin hi Mizoten ṭan kan lak a ngaihzia tilangtu lian tak pakhat chu a ni phawt mai.

Kohhran pakhatin an biakin chhuat slap chhun tur hna an nei tih hriain vai mistiri hoin Ṭheka a thawk turin an bia a; biak in hi fit 20 a zau fit 72 a sei a ni a, fit 1 square Rs. 100 in kan thawk ṭhin an ti a; an chhut ta a, Rs 144000 man tur a ni. Chu pawh work charge chauh a la ni - a to an tih vangin an thawhtir duh ta lo.

Tualchhung Mistiri 2 leh helper 3 an ruai ta zawk a, ni 10 chhungin an chhung zo ta mai a, mistiri 2 hlawhah Rs 16000 leh helper 3 hlawhah Rs. 15000 an seng; a vaiin Rs 31000-in an zo thei ta a nih chu! Vai Mistiri ho kha Ṭheka-in lo thawhtir ta se, Rs 113000 an chawi belh dawn tihna a ni. Vai mistiri-te hian Mizote hi min lo va bum nasa dawn ve aw...

Mizoram hmun tin deuh thawah Vai Mistiri Ṭheka tawhtir an ni thliah thluah a, Vai Mistiri bumin i awm lo ang u aw. He thil hi kan in hrilh chhawn zel a va pawimawh em.

Mizo mirtiri fel tak tak an tam ve tawh a, Saitual lamah phei chuan vai an awm mang tawh lo hial zawkin an sawi tlat.

Hetih lai mek hian Mizote kan in enfiahna tur a awm vethung - Mizo hnathawktu tam zawk hi chhawr har tak an ni ṭhin tlat mai. Anmahni ruaitute duh dan aia mahni duhdan a thawh tum tlat te hi an tam riau mai a, hei hi a pawi khawp mai. Hna ngaih pawimawhna nei lutuk lo, lungawi loh hun huna ban mai ching pawh kan Mizo mistiri zingah hian an lo awm nawk mai a ni awm a, a pawi hle a ni. Mi hnuaia Hnathawh dan leh awm dan lam inzirtir hi Mizoten kan la mamawh khawp mai.

Chuan hmun ṭhenkhat Mizo mistiri kaihhruaina hnuaia hnathawh ṭha lo te pawh ka hria a, a pawi hle. Veng pakhatah Mizo cement mistiri group pakhata mi slab an chhuntir a, hna an zawh hnu rei loah ruah a sur a, a far ta tlat mai a. Anmahni ruaitu pa chuan, Mizo cement mistiri hrim hrim hi ka hua, a tia, a pawi khawp mai. RCC slab lehzel pawh an chhung far thei a nih chuan an hna a ṭha lo chiangbal tih a lang reng mai.

Mizote hi kan ngaih a sam a, thil kan tihin kan uluk tawk lo ṭhin tih hnadangah pawh a lang reng mai. Hei hi Mizo mipui hrim hrim kan inzirna tur leh kan fimkhurna tur thil pawimawh deuh pakhat chu a ni. Eng thil pawh ti ila, kan theih chin tawkah rilru pe ila, ti tak tak ila, uluk bawk ila tichuan thiam inang rengah kan hna leh kan thil tih kha a ṭha zawk ngei ngei dawn tih a chiang. Kan work culture chhe lutuk hi sim a hun e.

Mizote kan harh tura kan infuih rual hian hna hnuaihnung deuha lang thawk tur hian kan chhehvel hnam dangte hi kan la mamawh zel dawn a. Anmahni mumal taka khuahkhirhna dan kan siam vat te pawh a ṭul tawhin ka hria. Vai ILP diltute hnen aṭangin kan sorkar hian application fee Rs 2000 leh security deposit Rs 2000 a la ṭhinin ka hria a, a bak fee a awm tawh lo niin ka hria. Heimi bakah hian mistiri pakhatah thlatin Rs. 500, Helper pakhatah thlatin 200 hi la ila, sorkar revenue a pun theih phah ang a, an tan a na lem chuang lo bawk ang.

Mizo an ni emaw hnam dang an ni emaw skills certificate, mistiri putlingin an thiam ngei tur kha an thiam ngei em tih lantirtu an neih ngei ngei a ngai bawk. Chuti lo chuan kan sawi tak slap chhun thar far ang chi te khi kan tawng fo thei dawn tlat. DC offis lamah pawh hian an certificate neih dan milin ILP fee te hi lo bituk sak se la. Mistiri leh helper ILP fee te hi inang vekin pechhuak lo se, mumal zawka hnathawktute enkawlna dan neih vat hi kan mamawh khawp mai.

- Vohbika Pa, Durtlang