Written by
Vanhmingliana (Taua)
Dawrpui

Ram inrelbawlna ṭha leh Pathian chibai bûkna dik

Kan Mizo Kristianna hian hun tam takah ka ngaihtuahna a luah nasa ve ṭhin a. Kristian, Isua Krista zuitute kan inti a, kan sawi ri reng a. Vawi tam tak crusade, revival, camping Kohhran tinten kan nei a, kum khat chhunga neih ngawt pawh hi chhiar sên a ni awm lo ve. Nimahsela, a hun a zo a, a ngai tê ah kan lut leh mai a, a ṭhente phei chu a hma aiin kan chhe zawk a. Tiang reng renga kan sakhuana sawisak a nih hi chuan engmah lovah kan chhuak vek ang tih a hlauhawm hle.

Kan ram hruaitute pawhin Pathian thu hi thâwka phitin kan chhâk chhuak reng a, a tak taka zawm tumna pawh kan nei lem lo, a vaiin ngaiah kan neih tawh a ni ber mai. Hetiang tur reng zawng a ni hauh lovang le!

Pathian chibai bûkna dik:

Vai ho kan tih mai Hindu, Muslim te hian keiniho ai chuan an pathian biakna an urhsûn zawk daih. An Mandir kal pel tur te, an Mosque pel tur te hian kut khing hnih suihin rem leh rem lo pawh sawi lovin chibai an bûk ṭawk ṭawk ṭhin.

Keini ve zawng, remchang kan hmuh phawt chuan kan zinga ṭhenkhat te hi chuan kan Biak In ngei pawh kan rawk zel mai a nih hi! A chhan bulpui ber chu kan Pathian biak kan urhsun loh vang a ni. Biak In ṭihna leh zahna kan nei ta lo a ni. Sam 29:2-ah Davida’n, “Lalpa hnenah a hming ropuina chu pê ula; thianghlim mawina inbelin Lalpa chu chibai bûk rawh u” a ti a. Hei hian chibai bûk awmzia man thiam turin min pui a, “A phû ang ngei a ropuina leh chawimawina hlan” tihna a ni ang.

Thupuan bung 4 leh bung 5-ah te Van mipuiten Pathian leh Pathian Beramno chibai an bûk dan te hi han chhiar chiang leh teh u! A makin a ropui a ni. Thupuan 15:3, 4 chuan, “Aw Lalpa, tunge i hming zah lovang a, chawimawi lovang? Nang chauh I thianghlim si; I thiltih felte chu tih lan a nih tawh avangin, hnam tinrengin chibai an rawn bûk ang che” tiin.

Eng vangin nge Pathian chu chibai kan bûk ang?:

Chibai bûkna chu A thiltih ropui tak te avanga Pathian kan rinna chhânlêtna a ni. Min siamtu a nih avang te, min tlanna avang tea Pathian chu chawimawi a chibai bûk tur kan ni. Pathian chibai bûkna dik takah chuan thil pawimawh tak tak a awm. Chungte chu:

• Pathian chauh ngaihtuaha neihna (Deut. 6:13, Matt. 4:10)

• Intih luihna thil a ni ngai reng reng tur a ni lo va. Pathian nungchang chu ṭha kan tih a, kan tana thil a tih te avanga kan lawm em em a ni tih kan lantirna tur a ni. Midang te hmuh a mawi kan zawn vanga ti tur kan ni lova, thinlung chhungril tak aṭanga lo chhuak a ni zawk tur a ni.

• Chibai bûkna chu chawlhni inkhawma thil tih te hi a ni ngawt lo va, thinlung chhungrila Pathian ṭihna tak tak zawk hi chibai bûkna dik chu a ni.

A tak ramah i lut tawh ang u:

Kum za chuang daih Kristianna chang tawh leh Kristian rama inchhâl ve si te hi vawiin thlengin engatinge Kristian pawnlang leh a lem mai chauh kan la nih reng chu le? A hmaa kan sawi tak ang khan Pathian hi chibai bûk dan dikin kan bûk lo a ni.

Kan pi leh pu, Kristian hmasate chuan an hriat leh phâk ang tawkin an ring tawp mai a. Pathian chu ṭih leh zah turah an ngai a, Pathian thu tam tak hre lo mahse an hriat chhunah rinawmnain an vawng tlat ṭhin. Hebrai 8:10 chuan, “An rilruah ka Dân te ka dah ang a, an thinlungah ka ziak bawk ang, an Pathian ka ni ang a, ka mi te an ni bawk ang, Lalpan a ti” tih hi rinawm takin an thinlungah an dah ṭha mai a ni.

Mahni ramri lungphun sawn te hi thiang lo tawpah an ngai a. Ṭhenawm te ta ruksak ai chuan an thlai thar neih apiang an tem a. Ṭawngkam mawi lo leh dawtsawi te chu thiang lo tlukah ngaiin Pathianin an thinlung chhunga A thupek, “Ru suh, awt suh, tualthat suh, I nu leh I pa chawimawi rawh, uire suh, Keimah lo chu Pathian dang nei suh” tih te hi an theih angin an vawng nung tlat ṭhin.

Nikhua a lo rei zel a, sakhuana chu sual Setanan incheinaah min rawn seng luh sak ta a. Mi hmuha mawi maiah min dahsak a. Inkhawm pelh lo va, ka inkhawm ve phawt chuan ti ṭha-ah ka inngai ta hle a, a langa mawi zawng zawng ka zawng ṭan ta a. Chu rilru chuan kan Kristianna, Pathian be tura kan kulmûkna zawng zawng chu a lemah a chantir ta ṭhin a, Amah lo Pathian dangte kan insiam hnem ta em em mai a ni. Kan Bible chuan, “Fakder tute lakah fimkhur rawh” a ti a. Fakderna lawmman lak tum pawh hi bansan tawh teh ang u, tlawmngaihna phêk lehlam chiah a ni.

Lemchang thiam ber Setana chuan tunhma chuan milem betute hmangin Kristiante a sawisa a, a tihlum ṭeuh ṭeuh ṭhin tih khawvel history-ah te kan chhiar a. Mahse, tunah chuan Kristian te a beih dan thlakin ‘Eng Tirhkoh-ah’ a insiam zawk ta tlat mai. “Setana meuh pawh êng tirhkohvah a insiam chawp ṭhin asin. Chuvangin, Setana rawngbawltute chu felna rawngbawltu anga insiam chawp a har lo ve, an tawpna tur erawh chu an thiltihin a tilang ang” (II Korth 11:14,15). Johana chuan, “Thlarau nazawng hi ring suh u” a lo ti bawk a. Hetiang chhumpui nasa takina min hual vel karah hian Zorama ringtute hi kan buai a nih hi!

Mahni Vanram leh Meidil fan thu ringawt lo thehdarh te, nasa taka lamtuala lam avanga thlarau changsang nih tum te, a lang a mawi maia Pathian rawngbawltute kan tam ta lutuk hian vaiho kan tih te, Mosolman kan tih te, Pathianin anmahni ti harh tura A ruat te hian kan tluk lo zaw mah ta mai chu a nih hi le! AD 70-a General Titus-an Jerusalem kulh, Lalpa remruatnaa Rom sipaiten an tihchhiat vek ang khan kan Zoram, Pathian biakna kulhpui pawh hi tihchhiat a ni ve ang tih a hlauhawm ta e!

Kan ram kan inthlang thar a, General Election kan zo a, hei result kan nghak mek a ni a; kan thlan te hi sawisel lova pawm mai hi kan tih tur a ni. Amah­erawhchu, kan thlan lalte hian tih tur ropui tak Lalpan in kutah a dah tih hria ang che u. Hruaitu te chu Lalpa ruat tih chauh by-heart hlurh lovin Lalpa’n engti turin nge min ruat tih hi hre tam tawh zawk ila. Thlangtu mipuite pawhin Lalpa ruatah kan pawm vek thei lo a nih pawhin Khuanu ruatah tal chuan pawm ila!

Mahni vua leh vang hlankai leh ben bel, pamhamna, tu leh fate thlenga chhenfâk tur ro khawlkhawm tum lovin, dik tak leh Pathian ṭih a, A hming lam mai mai lova chibai bûkna dika ro rêl a, he ram, Zoram rethei tak hi India ram entawn tlaka Pathian in thawhpui a nih ngat chuan in hlawhtling ngei ang. Zoram mipui pawhin kan thlâwp dawn che u a, Tlumtea nghah takin kan lo nghak che u a nih hi.

Ram inrelbawlna ṭha a awm ngei theihna turin mahni finnaa innghat mai lovin Pathian hi chibai bûk dan dik takin i bûk ang u. Chu chu kan ram leh hnam damna awmchhun chu a ni.

- Vanhmingliana (Taua), Dawrpui