Written by
Lalremliana Pachuau

Revd Chuauṭhuama thusawi teh fo hi !

CKṬP General Conference-a Revd Chuauṭhuama’n Mizorama sawrkar mêk leh lo sawrkar tawhte a duhkhawp loh thu, tlang hrek hrawka a auchhuahpuina chuan Zoram a deng chhuak chiang hle a. Kawng hnihin Zoram mipuite’n a thu sawi kha kan lo dawngsawng kan ti thei awm e. Mahse, Revd Chuauṭhuama auchhuah hma daih tawh khân mi tam takte’n ṭhahnemngai takin Revd Chuauṭhuama thu sawi ang, a sawi aia nâ zawk leh duhthawh zawkte pawhin an lo sawi chhuak chamchi tawh ṭhin a ni zawk a. Mahse, heng mite hi mi hriat hlawh lutuk lo leh mi tam zawk ngaihven hlawh pha lo an nih avang chauhin, an thu hlate’n sawizui an hlawh ve ngai lo a ni mai zawk.

Hei taka hi a pawimawh lai tak chu a ni ta a ni. Pu Sâwta lehkhabu, ‘Ṭhat Loh Theih Lohna Bâwm’ in mi ṭha ngawi tlat leh ṭan lam nei ngam lo kan rama an tam lutuk fel lohzia a sawi kha, kan ram ṭhanmawhbâwk a ni reng a. Mi pangngai leh mite hriat hlawh, mi hmingṭhate’n kan ram kalsiama thil fel lo leh dik lo huaisen taka an rawn tlângaupui ngam meuh chuan, mi hriat hlawh vak lem lote thu hla ai ngawt chuan nghawng a nei lian zawkin, mite thinlung a ṭhawng harh zawk chiang a nih hi. Chuvang tak chuan tun huna âwkâ la chhuah ve ngam lo, ṭan lam pawh nei ngam lo, mahse chhûngrila lûngawi bik si lote ṭhahnemngai taka an rawn auchhuah mawlh mawlh a hun ta a nih hi.

Fiji ram tlachhe nasa êm êm chhanchhuah tura sakhaw puithiam rualin, Pathian rinchhana ke an han pen meuh kha chuan an ramah danglamna nasa tak a thleng ta a nih kha. Africa ram tluchhe mêk tungding tura puithiam Desmond Tutu-a’n ke a pen dan kan hria. Mi ropui zingah rau rau pawh sakhaw puithiamte’na ram an veinain mipuite rilru a chawh thawh ṭhat bikzia, John Ball-a sermon-in England mipuite an ram rorêltu kawrap lutukte dodal tura a chawh thawh dan aṭangin histawri chuan min lo hrilh daih tawh bawk. Zoramah ngei pawh mi naran aia kan sakhaw puithiamin ram rorêlna a duhkhawp loh thu a tlângaupuina chuan, nasa takin mipuite min chawk tho ta a nih hi.

Kan sakhaw puithiamte hi ngawi dawh kawnga taima tak, sawrkar kawrap lutuk avanga miin nunna hial a chân pawha engmah sawi chhuak lova an ngawih reng theihzia kha leh chen kan lo hmu tawh a. Dik lo leh fel lo lutuk tak maia eirûkna leh thil sual tihna a lo thlen pawhin, kan sakhaw puithiamte tluka ngawi thei an awm lo reng tawh ṭhin a nih kha. Mahse, kan entawn ber leh kan inzirna tur ber Israel hnam chanchin kan thlir erawh chuan, hei hi kan sakhaw puithiamte awm dan tur niin a lang tlat si lo. Israel rama rorêltute leh mi thiltitheite’n suahsual rawng an bawl a, nasa taka Pathian dân an bawhchhiat reng rengin, anmahni khak tur leh zilhhau turin Pathianin a mite leh a zawlneite a autir ṭhin a ni zawk si a!

Pute Commissioner Lalkiam­lova, Rev Lalungmuana, Rev Chanchin­mawia (L), Rev Lalhmingchhuanga (L) etc te bakah amah Revd Chuauṭhuama ngei tiamin, anni hi chuan Pathian thikthu chhiatna kal tlangin kan ram kalsiam dik lo leh ram rorêltute dik lohna nasa taka sawiselin an lo tlângau chamchi tawh ṭhin a nih kha. Anni bak kan ram siam ṭha tura kan sakhaw puithiam dangte’n âw an neih belh zel chuan, nasa takin mipuite thinlungah kawng dik zawh tura danglam ngamna a thleng ngei dâwn tih a lang chiang ta a nih hi. Tun dinhmunah kan sakhaw puithiamte aiin Ministry Speaker-te’n ram an vei zawkin, huaisen takin dikna ṭanin an tlângau zawk emaw tih mai tur a ni a, hei hi Revd Chuauṭhuama thu sawi kal tlangin ṭhiahin lo awm mawlh rawh se.

Revd Chuauṭhuama vekin, huaisen taka dikna ṭan ngam tur chuan mahni lam dik a ngai a tihte khân ngaihtuah a ti thui ngawt mai. Tun dinhmunah kan rama rorêltute leh mi thiltithei rualte chuan tu ma dodal leh khak hlawh lovin, zalen takin suahsual rawng an bawl mawp mawp reng a. An duh duh an sawi a, an duh duh an ti mawlh mawlh ngam a nih hi. Ualau thei ang bera an eirûk pawhin dodaltu an hmu zo chuang lo a. Mi pawimawh tham lo tê têin anmahni an sawiselnate chu, eng huah an ngai mawlh lova nih hi. Mahse, Zorama pâwl thiltithei ber leh zahawm ber kohhran meuhin anmahni a dodala a khak takah chuan, Ralte vahai no la ang maiin an rak ta chel chul mai a nih hi!

Chutih rual vek chuan suahsualna a huangtau sâwtzia, hlauh a neih tawh lohzia chiang takin Revd Chuauṭhuama thu sawi kal tlangin kan hmu nghal zat bawk! Revd Chuauṭhuama meuh pawh dawt a sawi vang ni lo, thu dik tak a sawi chhuah vang zawkin suahsualna leh a sangawizawnpuite chuan dimna tel hauh lo leh, tu mah zahpah nei lovin nasa takin an sawisel let ngam ta zawk a nih hi! Kha leh chen tu ma dodal loh leh khak loha an duh duh dana kohhran hruaitute’n an lo sapatal reitir tawh lutuk rah kan ti lo thei lo ang. Tun huna politician tam zawkte leh an ṭhuihhruaite hian, thiamthu sawi tur leh an thil sual tih thup mawi tur chuan theih ni se van meuh pawh an sawi nghing ngam ngei dâwn tih, tun huna an thu hla aṭangte hian a lang chiang êm êm a nih hi.

Anmahni lam inenlet a, thupha chawi tumna reng an neih loh dan aṭang reng hian kan ramin rorêltu thar, mi thar diai kan mamawhzia a lan chiantir êm êm a nih hi. Kan sakhaw puithiamte’n pangpâr hmanga an vawm hlek pawhin, lungte chharin an tawng let duh zel tawh a ni si a. Kan politician zawng zawngte hi an sual vekin an chhe ta duai vek kan ti hauh lo. An zingah mi fel tak tak, a ngaihna hria, a taka hna thawh duh an tam mai. Mahse, mi pamham leh ram hmangaihna reng nei lo, thuneihna fawng chelhtu ni lawi si mi tlemtê-te avang zawkin engmah ti thei lova awpbehin an awm mêk zawk tih kan hai mawlh lo. Chuvang tak chuan hmui distinction ni lo, hnathawh ṭhat thawh kawnga distinction kan thlan chhuah ve a hun ta tak zet a lo ni e.

- Lalremliana Pachuau