THINGTLANG PA POLITICS
Zirna lama MA Political Science zirchhuah chu sawiloh, A AW B chhiar thiam ngawr ngawr vanga ziak leh chhiar thiam sawih sawih kei thingtlang pa hian Politics ka hriat dan ka ziak ve duh a ni.
Inthlanpui kan hmachhawn dawn apiangin Politics hian loh thei lohin kan khaw thingtlang kilkhawr berah pawh thawm a nei ziah a. Politician te, MLA leh nih ve tum te chuan kan in chhe ve takah politician an nih theih nan kan ‘vote’ min lo dil a. Kan changkan ve theih dan tur te, eizawnna ṭha kan neih theih dan tur te, retheihna laka ta min chhanchuah dan tur te min hrilh ṭhin a. Chu tluka lawmawm a awm loh chu tiin beisei takin kan vote a, mah se kan vote avanga MLA, ram hruaitu an lo nih hnu hian kan khuaah an lo kal tawh ngai lo a, kan in awmna pawh an hre tawh lo reng reng.
Kan khuaa an lo kal ṭuma an lo kalpui kan veng pa ho te chu ka han zawt chiang a, engikah nge kan hausak dawn a engtikah nge eizawnna tha chu kan hmuh dawn ti a zawhna ka han zawh chuan lo nghak deuh turin min lo hrilh a, thlamuang takin kan lo nghak a. Kum hnih vel a liam hnuah ka han zawh leh chuan min chhang ṭha duh tawh lo a, anmahni roh chu an in leh lo a changkang chak viau lawi sia!
Ka hriatthiam dan ber chuan vote petu te aiin vote zawn puitute hi an changkang hmasa zawk tih a ni. Inthlan dawn apiangin min tihder ta ziah mai! Politics hi kan ram pum vawilehkhata siam ṭhat thutna ni loin politician leh a mi leh sa te changkan hmasak phawtna ni ta in ka hria.
Mi dik tak leh ram hmangaih tak tak, sorkar hnathawk mahni hna a kal duh lo te ban hmak hmak mgam khawpa huaisen thlan tlin ai chuan kan duhna hmun apianga min sawn kual thei politician kan thlang tling duh zawk a. NLUP kan dawn te dik taka kan hman leh hman loh enzui a min hrem hmak hmak duhtu aiin kan pawisa dawn kan duh ang anga kan hman pawha min hau lotu Politician-te kan thlang tling niin ka hria - keini thingtlang mi te pawh hian. Chu kan rilru chu an lo hriatchian ruk em vang emaw ni kan ram hruaitu te hian engmah hi an tih that duh tak takloh tih te ka ngaihtuah.
Dik lutuk chu mawl leh changkang lo, mi rual pawl lo nihna zawk mah ni tain ka hmu a. Chu kan rilru sukthlek chuan politics kan khelh dan a nghawng a, politician te kan beisei dan leh anni pawhin mipui mar dek ru chunga Lal nih reng theih dan hisap ranin ro an rel ni ta berin ka hmu.
Dikna duha tuihal, ram leh hnam hmangaihtu mi engemawzat kan awm. Bul ṭan dan tur hre mai lo an awm a, bul ṭan tum pawha mipui zawkin kan vote tlin theih loh leh duh loh tam tak an awm bawk. Kristian hun vawng dik thei lo, office tlai reng, Sunday Sikul kai kim duh vanga mahni hna thawhnaa kar tluana awm hlei thei lo, tualthah leh ṭhenawmte do hreh em em, eiruk leh mi chan ai chhuhsak hre miah lo adt te vei em em ringtu, Pathian ṭih tlat mi mi tam tak kan la awm.
Kan ram hian kawng dik zawha Pathian hmangaiha ṭih tlattu ram hruaitu a neih theih nana ṭawngṭai bang lo mi sing chuang kan awm e. Ṭawngṭaina chhangtu Pathian chuan min la chhang ngei ang.
- Rinfela Zadeng