Written by
Laldingngheta Sailo

Chimral kan hlau?

Tunlai titi tam ber pakhat chu ‘Vishal’ chungchang hi a ni awm e. A ṭhenin rawn lut se kan duh em em laiin ṭhenkhat ve thung chuan chimral hlauin rawn lut lo se kan lo ti ve viau thung a.

Rawn lut se ti ho chuan sum save na ṭha tak, awlsam taka bazar kual theihna a nihna te kan thlahlel ber niin a lang. Lehlam aṭanga thlirtute ve thung chuan ‘neo colonization’ niah an ngai thung. 'Colo­nized period lai khan tihluihna hmanga awp beh kan ni a, Vai thu thua awm kan ni ber. Tunah force hmanga colonize ni tawh lo mah ila sum leh pai hmanga kan ram leh hnam hi awpbeh leh chimral mai theih kan ni reng a ni' an ti thung a.

A enga pawh chu lo nise, an thlirna zawn aṭang chuan an dik ve vein ka hria. Chutih­lai erawh chuan globa­lization avang hian kan tum lawk loh thil kan tawng kan tawng ve ta a, kan inrin hmain kan kawtkai a rawn thleng ta nawlh nawlh mai. Hei vang hian kan Mizo society hi globalization lakah hian kan hliah reng thei lo ang a, chu mai ni lovin econo­mically-in sawi ta ila demand a awm zel ang a, supply a tam zel zawk ang.

Hetiang a nih avang hian nakin lawk­ah chuan kan la inchiahpiah nuai ta ve ang. Chumi hunah chuan kan dinhmun tur engnge ni ang le? Isaia 60:12 ah chuan ti hian kan hmu a, "I rawng bâwl duh lo hnam leh ram chu a boral dâwn si a; a ni, chûng hnamte chu tihchhiat hlauhvin an awm ang" tiin.

Pathian thutiam dang­lam ngai lo hi kan ring a nih si chuan chimral chu a hlauh­awm ta vakin ka hre lo.

Amaherawhchu, keimahni lam hi Pathian nen kan inkar a fel hmasak a ngai a ni. Piangthar inti reng si a thil dik ti ngam lo (?), Pathian avanga chân tur chân ngam lova, thu dik pawh ṭan ngam lo, society chhe mek pawh hmu renga siam ṭha tura pên chhuak duh lo, etc kan ni ṭhin hi kan thlak ngam a ngai ang.

Kristian kan nihna hi Biak In leh a chhehvel ringawta lantir a hun tawh lo. Hetianga kohhran huang chhung pel lova kan Kristian reng a nih chuan tuna kan hlauh em em ang hian hlau chung chunga chimral kan ni tho ang.

Chimral kan hlau viau a nih chuan Krista chanchin ṭha hi a nih tur ang tak hian buaipui ila, Pathian rawng hi zimtêa bawl lovin a zau thei ang berin bâwl ila, a lem ni lovin a tak Krista rinchhan leh nunpui chungin rawng bâwl ila, chimral kan ni ngai lovang.

- Laldingngheta Sailo