Written by
Lalrochhar Chhakchhuak

ZING KAR KHAWVEL

Kamkeuna: Tuk khat chu Dr. Zothantluanga Clinic-ah in entirna tur hming ziak turin 3:45 ah ka thleng a, ka thlen chuan mi sawm chuang hming ziak turin an lo awm der tawh. Hming ziahna na lo tar si lo a, 4:45 ah amah Pu Zothantluanga chu kekawrbul leh T-shirt ha in, vawthlep bun chungin a lo kal a, vawiin chhungkaw thilah Kolasib-ah ka kal a ngai si a, ka ṭhu dawn lo, a ti a. A ni berin chutia a tih si chuan kan dan leh tihluih theih ni hek lo le, kan 'ho' der...?

Bazaar pui lamtluang

Tih theih dang nei hek lo, kan haw ta thliai thliai a, kei chahbi vuahna tur nei ve lo ta fam chu ke in bazaar lamah ka chhuk a. Bazaar pui meuh a ni bawk a, mi an lo zi nuai nuai tawh a... khanghu pawh ngaihven ngaiin miin an lo la ngaihven a. Ka cheng 20 neih chhun chuan ‘a tlawm em mai, Ṭawmpuia nen kan lei laiin tel khat 70 a nih kha’ tih vang mai maiin, phuihnam tel khat chu ka'n lei ve luk-lak a...

Kal kawng leh a velah chhun lama ṭhutna nghet nei loten hmanhmawh leh ṭhahnemngai tak siin chawhmeh chi hrang hrang leh second hand te an lo ṭhat pui a. Heng ho tan hian khawiah emaw ṭhutna siam sak theih a chakawm viau a, mahse ram hmasawn zel hian thil thar engemaw a keng tel zel a, heng zawng zawng chin fel zel theih hi keini ang state tan chuan thil har leh hautak tak a ni ngei ang, tih theih loh erawh a ni hran lo bawk ang.

Zingkar leh kan hnam

Bazaar puia mipa hnathawk sawma pakua vel chu hnam dang, Vai kan tih hi an ni a, vai 30 emaw vel ka chhiar thei.

Nuho hnenah chuan Mizo hi an awm vak nange, ka ti a, an awm ve tho a, mah se a tam zawk lo kal hun chu a tlai deuh a, an ti mai a. Vai hnathawk zinga tam zawk chu muṭia an ni. Vai muṭia 30 chuan zing karah engzat tak tangka hlawh chhuak ang maw, ka ti rilru a. Vanglaini thu leh hla bel pui ṭhianpa Zara, R Lalzarmawia khan 'Muṭia leh Lunglen' tih a ziah te kha ziah awm tak a lo ni tih te ka ngaihtuahnaah a lo lut a.

Zingah hian Vai muṭia hian thil phurh, motor lo thlenga mi chawhmeh lo thleng leh bungrua hlan leh lak hna an thawk ber a, zing karah cheng tam tak an nitin mamawh leina bakah an khua, an ram lama thawn tur an hlawh chhuak hman tihna a ni.

Bawngkawnah miretheite tana mamawh chitin lei phakin Vishal an rawn in bun a, kan hua, kan phun, kan nuar, kan ngei, a bul leh bal hre uk si lovin kan chiau nuaih nuaih a. A dawn thui deuhin phai lama sum luang thla tur a tam lutuk kan ti, Vishal lo luh hma aṭang daih tawha tuk tina zingkar vai muṭia ten Mizo pa tanga ip-a lut tur sum an hlawh chhuah san hnem tawhzia hi tam tham tak a ni. Nuho chuan, Thawhṭan tuk, chawhmeh lo thlen tlem tuk a ni a, an hlawh tlem tuk a ni zawk, an la ti zui.

Hmeichhe khawvel

Mizo hnathawk ka hmuh chhun zingah mipa tlem te, khawlaia kekawrte leh chutiang vel pho chhuak chu an ni a, a tam zawk Mizo hnathawk chu hmeichhia deuh vek an ni a, chawhmeh zuar an tam zual.

Hmeichhe hnathawkah pawh nu, nu valai lam an ni ber. Hetianga eizawnna kawnga a chevel bera hmeichhia an ṭang te hi mipa tan a mawi lo a, kan tunlai khawvelah phei hi chuan a him lo a, tisa leh thlarauah thuk takin mi tam tak na a siam tawh a ni. Nupuite chawm ni chungin ‘pa’ hovin thawh kan hai ve ngawt a nih chuan a fuh lo hle ang.

Zingkara Aizawl khawpui chhung ringawta sum lengvel hi tam tham tak a ni tawh a, sumo chhuak tur leh bus chhuak tur leh, zingkar walk te tana zing kar chauha in hawng thingpui dawr te sum lak luh pawh hi tam tham tak a ni tawh ang tih a rin theih. Mi tam takin eizawnna an neih phah a, mi taima tan chuan engkim hi eizawnna tling a ni vek mai. Heng kan ei chawp dawr leh a enkawltute ah pawh hian mipa aiin hmeichhia an tam a, hmeichhia-ah pawh 'nu' an ni deuh ber.

Chuvangin, ram leh hnam humhalh tak tak tur pawh hian zingkar khawvel hi Mizote hian uluk zawk leh ṭangkai zawka kan hman a ṭul a ni! Ṭhalaite chetvelna, ṭhalai fing leh thiam, rintlak leh chhawr tlak, fit, a hna a pianga rintlak tamna state apiang India ramah pawh state hmasawn an ni tih hi inhnial ngai hlek loa chiang a ni.

Ngaihtuah chian a ngai e

Keini ṭhalai, YMA, MZP, MSU, SSU, KṬP, ṬKP, SAY, PYD etc. te enge kan an le? Pawl thilah vanglai hun hmang ila, an sawi dan takin Kohhran leh pawlah a neitu ang hrimin che vel ṭhin ila, nalh leh rim tui taka inthuam a, in duang siin, mipa ngaihtuahna ti che dawt khawpa hmui sen vam hiam mai pu chung hian, Facebook profile picture-ah awm leh mawng ti 'poh' nalh thei viau mah ila, inkhawm thawhlawm pawh chhungte thawh sak ngai, taxi fare pek sak leh top up thun sak ngai, ṭhianho chaw ei khawm huna thawh kep ngai kan la ni em?

Taima tan, thawh tur duh leh zawng tan, mamawh tan zing karah hian thawhlawm, top up leh ṭhianho chaw ei khawmnaa thawh tur a hlawh chhuah hman asin! Kan ngaihsan lem loh vai pa pawhin a hlawh chhuak a, a tangka ipah a ak a, in chei ve viau nalh lo mah se mi bathlara ṭhu chungin thlamuang takin sadah hmuam tur nuai pahin a chhungte a mitthla a... a han kiai vei suk a... taimak vanga nui thei a ni si.

- Lalrochhar Chhakchhuak