Written by
- Lalrinliana Colney

LOCKDOWN TITI, CM BULAH

Ka pu,

Ramri vengtute i tlawh chhuah ṭuma i chet velna kha kan lo hmu a, Mizo pa takin, hmeithaite leh lusunte i zuk thlamuan dan kan hmuh khan, i khua leh tui nih hi a nuam veng veng mai asin.

Nang hi chu, 'A Mizopa khawp a nia' an tih ṭhin kha i ni reng a, inngaitlawm tak a, mi hnuaihnung zawkte i dawnsawn dante hi, zep lovah chuan, hotu kan neih tawhte leh hotu nih tum vete hian an tluk thei lo ang che.

Ka pu, lal ṭhutthleng i luah loh lai khan, keini ang mi mawl mai mai pawh, tihtakzet khan lengah min sawmin, min titipui chiam peih a, i bula awm hi tupawh mai hian nuam kan ti niin ka hria. Nang hi chu a êng zawnga thil thlir ṭhin i nih tlat avangin, i thu han sawi chhuah duh dan hi, a ngaihnawm a, a hlimawm ṭhin a ni. 

Ka pu, ka ram hi a rethei rei tawh khawp mai a, ramhnuaia vangvat in kai lai aṭang tawh khan, retheihna hian min la kiansan thei tak tak lo. Kan ram politics hi a chhiat em vang nge, state azawnga state ralmuang ber kan nih hnu pawh hian, duhthusam development hi a la piang chhuak thei hauh lo mai a. Hmana lalna in chan chhungte khan, ṭan kha in la nasa khawp mai a, mahse man ṭang ei tum an rawn lawr ṭuam ṭuam ni mai awm khan, thil tam tak kha a develop tak tak hma khan, a zik a bûl leh tlat ṭhin a. Kum sawm hrek beh in ni zui ta bawk si a, tunah in rawn tho chhuak leh ta a, theihtawp han chhuah tak tak teh u.

'Project kan siam thiam phawt chuan, central sum hi hman sen loh a lo luang lut mai dawn', i tih ṭhin kha chu, mipui chawh phur nana i sawi ni zawk turah ka ngai a, a chhan chu project pawh siam thiam viau mah ila, state in a tum ve tur a awm ziah a, state pachhe tak tana tum ve phak loh hi a awm nual thei a. Engpawhnise ka pu, sum tam ringawt hian mi a develop lo a. Economy ṭhatna tur chuan, a system a fuh hmasak a ngai. Hmanah Uganda President Idi Amin khan pawisa tam hi ram hausakna tur emaw a ti a, an ram pawisa a siamtir nghek mai a, mahse an ram chu a develop chuang reng reng lo. Kalphung dik leh rin tlakah development chu a awm zawk a, chu chu keini mi mawlin sawi fiah kan tum ve kher pawh a ngai lovang, in hre chiang em em zawk ang.

Central fatlum innihsiak ai chuan, Chief Minister ropui nih tum, Nitish Kumar te, Arvind Kejriwal te, Nipen Charabarti te, Manik Sarkar te Joyti Bashu te, Kolkata Didi te ang khuan, ram an develop zawk daih mai a, CM chak hian thil nasa tak an tih theihzia kan hriat phah bawk a. Hman ni chu Social media lamah, Kejriwal-a'n slum area-a contractor hnathawh a endik dan kan lo hmu a, pui tak a ni, pui tak. Tihtakzet hian thil hi an ti tih hi a hriat khawp a. Nitish Kumar ten thingtlang khua riahchilha hna an thawh dante kha hriat hi a nuam asin. CM tha leh hna thawk tak takho hi chu, miin han do rawn luai luai mah se, mipui an lama an ṭan tlat chuan an lal rei thei lutuk.

Ka han titi ta chiam a, tun ang hun, duthusam ram pawh sawiin awmzia a neih lohna, hripui ngeiawm takin min chhaih buai lai hi chuan, titi ngaihnawm pawh a sawi theih tak tak loh. 

Taka, he hripui laka, tun thlenga kan ram vanneihna hi, sorkar leh NGO te ṭan rualna piahah, Kohhran hote tawngtaina hi ni vein i hria em? Maharashtra Chief Minister, Orthodox Hindu Political leader,  Uddhav Thackeray chuan, Christian missionary te hnenah, Covid-19 hri leng laka mi tin an dam theih nan ṭawngṭai turin a ngen ta riap mai. Kan Pathian hi Pathian nung a ni tih, khawvel hian an hriat theih nan, keini chuan ṭawngṭaina hi kan hmachhuan ber a ni tih hi, nangni kan ram hruaitute ka aṭang te hian chhuak fo ta se la, rinna tak tak nena Pathian kan au thin a nih ngat chuan, kan chanchin ngaihnawm hi miin an rawn hmu ang a, chu chu Chanchin ṭha hrilna hmanraw ṭha tak a nih ka ring asin.

Buai namen lohvin in buai a, sawi tur tam tak la nei mah ila, i ngaithla hman tawh lo tih ka hria. He ram riangte enkawl hna in kuta awm hi, fing taka rorel in thiam theih nan, duhsakna sang ber ka hlan a che.