ZO TUI THIANG NGEI AW
Kum 2011 Februay thla khan Aizawlah Salvation Army Home League Congress-a thu sawi tura min sawm avangin kan chhuak a. Kan family thian Delta Sound neitu Pu CL Para’n min duhsak takin Reiek chhak tlanga sawrkarin Mizo khua an siam chu en turin min hruai a. Kan kal hlanin kan in lamah ka pa Hrangzika, Republic a lo leng a. Ka faten kan kalna an lo hrilh chuan “Aw, Mizo thingtlang khuaah an seilian a, tun ataka Mizo khaw ena han kal chu” a lo ti a ni awm e. A ni taka, mi rama awm tak avanga mahni Mizo khaw lem an siam ‘ang lutuk pawh ni vak si lo leh nghal’ han en chu thil awm tak pawh a ni lem lo reng a, mah se hlimawm ve tak a ni.
Reiek tlang aṭanga kan haw lam chuan ruahpuivanawn teh meuh mai hi a sur a. Tuihawk te chu an lian nasa em em mai a. Tlawng kan thlen thlak chuan ruah chu a han deuh duak a. Pu CL Para chuan “Kal rawh u, Aizawl Water Supply, Tlawng lui an pump chhohna lai ka enpui ang che u” a ti a. Kan va kal ta chu tuizem lian pui pui maiah chuan tuihawk nu em em mai hi a rawn khawh lut pur pur mai a. Tlawng lui emaw an pump chhoh ka lo tih reng laiin tuihawk lo kalna lam chu kan en chiang a, Tuikual lui hi a lo ni reng a. Tuikual lui chuan Aizawl khawchhung hnawm tin mai kha a rawn len lut a, tuizem chhung aṭang chuan footbal chhia te ka pir chhuak a. ‘Tlawng lui emaw min intir tihnak alaiin Tuikual lui, keimahni thli a ni maw kan lo in in tir” tiin fiamthu ka thawh hlut nghe nghe a. Ka rilruin zawhna a ngah ta hle mai a. A technical thil te hre ve uk lo chuan, ‘Tuikual lui te hi a nih rau rau chuan en vangin nge Tlawng kam khera khawl leh tuizemte hi zuk bun a ngaih? Engati nge hnai deuhah an tih mai loh? a kawng a tawi zawkin senso a tlem zawk dawn si a,’ te kan ti ve bawrh bawrh a.
Khawmpuia ka speaker-naah pawh chuan thu sawi pahten ka sawi chhuak ta hial a nih kha. Tui lak pawh chu Tuikual lui ni lovin Reiek ram lam aṭanga lui pakhat thianghlim tak chu an la lut ta zawk a ni tih ka hriat chuan lawmawm ka ti khawp mai. Engpawhnise “Tlawng lui an pump-na tia kan hriat tlat na chhan kha engvang nge ni ta ang?” tih hi ka zawhna a la ni reng.
Kha tih lai leh a hnuah pawh remchang ka hmuh ang angin hotute hnenah pawh rawtna ka siam ve a. Ṭawih tlang khi Mizoram tlangah chuan tui pai tam pawl a ni a. Chhim leh hmar chhak leh thlang aṭangin khaw tam takin an tlan a. Khimi tlanga tuite denchhen khian Hmunṭha ramah emaw Tawizo lamah emaw Aizawl aia sangah khian Tuikhuah km khat bial emaw tala lian siam ila, ruahtui van tla leh, a tlang panga lui awm zawng zawng pipe a la kualin dah lut vek ila. Fur ruahtui kan dawn theih zawng zawng, tuitai nen lamkhung vek bawk ila, chuta ṭang chuan Aizawl-ah hian current hmanga pump ngai lo vin (gravity) a lo luang lut thei mai dawn a. Aizawl tui supply thuah hian min pui hle lovang maw! tiin.
Kan sawrkar hotute an fakawm ka ti ṭhin, thurawn ngaichang, a theih ngei leh ngei loh en vat vattu kan nei hi a lawmawm hle a ni. PHE lam hotute an Tuikum hnar chu han enin ruahmanna a kal mek a ni tih ka hriatin ka lawm hle. An tihpuitlin ngei ka beisei a, Aizawl khawpuiin zo tui thiang ngei kan in theih i beisei ang. Tihpuitlin a nih chuan department pahnih PHE leh Power inkara inpuhmawhna awm thei ‘kan mamawh ang power supply min pe lo’ tih leh ‘kan pe’ tih vel a awm dawn lo va, a ṭha hle ang.
Tlawng lui kama Aizawl khawpui chawmna hmunpui tui lianin a chim avanga harsatna kan tawh khan 2011 a, ka thil hmuh leh hriatte ka rilruah a rawn tithar leh a. Tlawng kama mi ni lo kawng dang ngaihtuah a ngai ngei a ni tih a tilang chiang lehzual ta hle mai chuan ka rawtna hlui kha min hriat chhuahtir a, kan her lum leh a ni e.
- Commissioner Lalkiamlova, Tuikual South