Ka Lãr Ve Viau … Em Le?
Keini hnam tlem tê zínga lãr ve ta viaua inngai a, awm dànphung leh mizia hloh ve ta ringawt mi eng emaw zât ka hmuh cháng hian ka rilru a na ṭhin - ve ringawt a! Chutiang hunah chuan Indian cinema khawvêla mi challang leh Bollywood-a mi lian berte zínga mi thusawi kha ka hrechhuak leh ṭhin - thlawhna a zin ṭuma a thil tawn a sawi kha.
Heti hian a sawi a:
Film industry-a vànglai hun ka hman lai - Indian mi zawng zawngin min ngaisáng vek nia ka inhriat ve lai, ka hming hre lo chu Indian an nih pawh miten an rin loh thu min hrilh lai khán, ṭum khat chu thlawhnaah ka zin a.
Ka kianga ṭhu, putar kawr vár mãwl tak leh kekawr tlawn nawh mar fai tak ha chu pa narân ve mai; mahse, gentleman tak ni tùrah ka ngai. A lan dànah chuan chhúngkaw vàntláng (middle class family) aṭanga rawn chawrchhuak, lehkha erawh thiam êrh a nih ka ring bawk.
Chu thlawhnaa chuang ve mi dangte chuan tu nge ka nih min hre vek a, min en ṭhup a, ka lam hawia ṭawng sep sep pahin min rawn nuih leh ver ver hlawm ṭhin. Chutih lai chuan ka kianga putar ṭhu erawh chuan ka awm ve a ni tih pawh hre lo ang maiin tukverh lam hawiin a chanchinbu chhiar lai chu a bih ngur reng mai a.
A hnu deuhah chuan thingpui an rawn sem a. Putara chuan ri miah loin a’n háwp zauh a. Tìtìpui tuma nuih sak pahin a lam ka hawi phei a. Ani pawh chuan, "Hello!" tih pahin a rawn kiai ve suk a!
Biak zui zêl chu ka duh tlat. Tu nge ka ni tih chu hria se ka duh tlat a ni!
Thil holam eng eng emaw kan sawi hnu chuan thupui thlâkna remcháng ka hmu hlauh - Indian cinema lam ka sawi chhuak ta.
“Film i en ve ngai em, ka pu?" tiin ka’n zâwt a. Ani chuan min nuih pahin, "En ve ṭhin e. Mahse, ka en tam lo khawp mai. Ka en hnuhnun ber pawh kum tam tak liamtaa mi kha a ni," a ti ta daih a!
Chutah, film industry-a thawk ka nih thu leh eizawn nána ka hman thu ka hrilh zui a.
Putara chuan, "A va ṭha ve. Chu, film industry-ah chuan eng hna ber nge i thawh a?" min ti zui a.
"Actor (lemchanthiam) ka ni a," ka ti a. Min la hre chuang lo!
"A va ropui ve aw…" tiin min chháng - chuti chauh chuan!
Actor ka ni tih ka hrilh hnu pawha min la hre ta lo chuang lo chu mãwl hi ka’n ti lailéng khawp a! Lãr ve viauin ka inhre ve a; mahse, min hre lotu hi an la awm cheu a nih hi màw… ka ti rilru a!
Thlawhna ṭum hmuna kan ṭum hnu chuan Putara chu va chibai pahin, "Zin kawng nuam tak zinin kan thlâwk dùn a, ka lãwm hle mai. E! Taka, ka hming chu … Amitabh Bachchan a ni," ka ti zui a.
Ani chuan min nuih sak pahin, "Kei pawh ka làwm e. JRD Tata, Tata Group Chairman ka ni e!" a ti ta mai a!”
Amitabh Bachchan hian thlawhnaa a chuanpuipa kha, Ratanji Dadabhoy Tata fapa, Indian aviator, industrialist, entrepreneur leh Tata Group neitupa, khatih hun laia India rama sumdáwng hausa ber, JRD Tata a ni tih chu hria se, Indian Cinema lam kha sawipui a tum lui hauh lo ang le!
Thlawhnaa a ṭhutpuipa Jehangir Ratanji Dadabhoy Tata (29 July 1904 – 29 November 1993) kha Tata Group hrang hrang: Tata Consultancy Services, Tata Motors, Titan Industries, Tata Salt, Voltas te leh Air India bul ṭantu a ni tih a hriat chhuah meuh chuan, ani, film pakhat avànga rawn lâr hluai kha, tê a inti chem chem ngawt hian ka ring! A nu (JRD Tata nu – Suzanne Brière) phei chu India rama hmeichhe car khalh hmasa ber a ni tih leh, Indian pilot zínga pilot license nei hmasa ber a ni tih a hria a nih phei chuan, a zah a zual ngawt ang!
Amitabh-a khân Putara kha, kum 1983 daih tawha French Legion of Honour chawimawina sáng dawngtu a ni tih te, kum 1955-a India khua leh tuite hnêna an hlan ṭhin chawimawina sáng ber dawttu, Bharat Vibhushan dawngtu a lo ni tawh tihte leh, a thih hma lawk kum 1992-a chawimawina sáng ber, Bharat Ratna dawngtu a ni tih chu hria se… a chanchinbu chhiar tui lai kha a biak buai sek ka ring hauh lo!
He leia kan chàm chhúng hian, ropui viaua inngaih te, lãr ve hle emaw, hmingthang ve viau emawa inngaih hi a awl ṭhin àwm ngawt mai. Mahse, ropui leh hmingthang viaua inngaite pawh hian an inngaih ang ngawt an lo nih lohzia leh, anmahni aia ropui zâwk an lo awm zêl a ni tih a takin an tawng fo a; chutiang rilru an put ve ngawt avànga zah chem chem ṭum an tawng ve tho ṭhin a lo nih hi!
Mahni nihna leh nun hloh khawpa ‘… ve viau emawa inhriat tlat’ hi a pawi lehzual ngawt ang!
- Zirsangkima