Democracy kan zah lo!
Tual chhung buaina pumpelh tur hian democracy aia sawrkar kal hmang ṭha rêng a awm lo. Winston Churchill-a chuan, kan enchhin tawh zawng zawng tih loah Democracy aia ṭha lo a la awm lo, a ti a. Chumi awmzia chu Democracy hi a dangte ai chuan a ṭha zawk e, a tihna a ni.
Lal te'n duh duha ro an relnaah chuan lal ṭha an awm ṭumin ram a nuam a, lal ṭha lo an awmin mipuite an ṭap ṭhin. France lal Louis XIV leh Louis XVI a te pahnihah khan chiang takin kan hmu a. A hnuhnung zawk khian a tuh rah a seng a, guillotine-in a lu an chhawk hmawk a nih kha.
Mi hausa tlem tê rorelna hlauhawmzia pawh Rome ropui lai berin kan hmu a. Pawn lamah ropuiin lang mah se, chhung lamah mi hausa te chu anmahni leh anmahni an sipai te hmangin an indo reng mai a ni. Mahni hnampui te thisen luan hnemzia sawi vek a ngai lo ang.
Hman laiin Greece ramin democracy ṭhatzia a hria a, dan siamtu Solon-a chuan dan ṭha tak zamin mipui sawrkar ṭha tak an nei a, chu chu tuna democracy hringtu hi a ni. Democracy chawisanna apiangah ram a ralmuang a, mipui an hlim ṭhin. Democracy chêpna apiangah ram a ralṭi a, mipui an ṭap ṭhin. Africa khu entirna ṭha tak a ni thei ang.
Vanduaithlak takin tun hnaiah Democracy-ina a hrin, Mizoram Chief Minister chu Democracy inpuia rorelna thila a kal tur MNF te'n lo dan tumin an pung khawm chiam mai a. A chuanna motor te kutthlakin police te nen an innawr chiam mai han hriatin ngaihtuah a tithui duh hle mai.
Hnam fing zawkte chuan rorel inkhawm reng reng hi an ngai pawimawh a. Mipuiin an hriat chak zawhna hun atan te, intihmualpho leh mi dik te dinchanna hun a nih vangin buaina a awm chang chuan rorel inkhawm an nghakhlel hle ṭhin. MNF te chu a letling zawgin an che ta hlauh a, rorelna ina inzawh fiah lam aiin kawnga lo dan a, boruak siam an thlang zawk a ni.
Mipuiina kan thlan tlin roreltu chu rorel thei loa siam an tum a. Kan innghahna democracy an tinghing a, democratic process an tibuai a. Democracy sawh nghet tura din political party ngêi maiin hetiang a ti hi a pawi takzet a, democracy zah lohna nasa tak a ni. Duhthusamah chuan Congress leh MNF te hian mi ṭha lehzual nei zel se kan ramin a va ṭhatpui dawn êm. Mahse MNF te'n hetiang an ti tlat mai hi a pawi a, ramhnuai inrelbawlna te min ti hre chhuak hial a ni.
An thil tih ṭha lo tak te hi kan khaikhawm dawn a nih chuan democracy an zah lo a tih theih. Chutiang party chu mipui tan a him lo a, Mizo mipuite hian chu chu kan hriat a ngai takzet. Pathian tih loah democracy hi kan damna, ralmuang taka kan awm theihna, dân hnuaia intluk tlang taka mi hausa leh rethei kan awm theihna, mi pawi kan sawi a nih loh chuan kan duh duh kan sawi theihna, kan himna a ni. Chumi chawisang lo a kan aiawh kan thlante leh kan rorelna tibuai zawnga che te chu, eng party pawh ni se, kan thlawp tur a ni lo a, belh tlak pawh a ni lo ang. Hetiang an ti hi a pawi hle a, an sim loh chuan mipui kan fing zel ang a, kan la hnawl vek ang tih hlauhawm tak a ni.
Tuna pangin mipuiin hma kan sawn zel. Ṭhangtharte'n mipui rorelna ngai pawimawh political party an hrethiam zel bawk. Hetianga chetna hian an party bawk hmakhua a tithim a, hetiang zela an kal chuan party upa leh lian ber ni ṭhin hi nakin lawkah party naupang zawkin a la rawn thlak lo ang tih a sawi theih loh.
Inthlana an tlak khan mahni inen loa inthlanna khawl (EVM) an puh laiin Sonia Gandhi erawhin an chak lohnaah mawh a phur thu a sawi avanga hma an sawn nghal zawkzia aṭang te khan inhmuh chhuah a, hmasawn a hun tawh laiin tun thleng maia hmasawn lo zawnga an che tlat mai hi a pawi takzet. Neutral mit aṭang chuan a sang lam aiin a hniam lam an pan zel dawn a nih hi!
- Remsanga, Mission Veng