PARTY MI

Ram hruaitute’n, “NLUP (New Land Use Policy) hi khawvel ramdang te pawhin ṭha an ti a, a zir chiang turin palai an lokal” an tih ṭhin hi ka awih khawp mai. TV lamah te an hmel kan hmu a, a tak ngei a ni tih hi a chiangin ka hria. NLUP chanchin hi chuan Mizoram mai ni lo, India ram mai pawh ni lo khawi khawi emaw hi chu a thleng tih a chiang a ni. Amaherawhchu, khawvel ramdanga mite’n an lo hriat vena chhan leh, an lo ngaihven viau chhan hi a hming New Land Use Policy vang mai a ni thei bawk ang.

A hming an han en mai hian anni chuan ‘ramngaw humhalh’ lam te, ‘global warming’ lam leh ‘climate change’ lam concern programme emaw an ti pawh a ni ve thei, s^pho phei hi chuan a vawk t> leh a ar t> zawng chuan an ngaihtuah lo maithei. T<nah tak phei hi chuan a ‘Land Use’ lai hian sawi a hlawh lem ta lo viau mai. Khaw ṭhenkhatah chuan NLUP ram inlei leh hralh te pawh a hluar viau nia sawi a ni. Khaw khat pa awmthei deuh hovin ram an ngah viau tawh nia sawi a awm.

NLUP hi sawrkarin a kalpui tirh khan, sawrkar thlawpna ni pah fawma miretheite din chhuahna kawng khat atana ṭha ka tih thute leh, a hlawhtlin theihna tura mipui lam fuihna thu han ziah ka ch^k hle a. Mahse; keiniho hian development programme leh party hi kan sawi pawlh nasat >m av^ngin ka ziak ngam ta lo. NLUP fakna ni lovin Congress party faknaah min ngaih sak dawn thova ka hriat vang a ni.

A ni lah tak a, sawrkar lam lah hian development programme reng reng khawtlang tana ṭha tur ngaihtuah hlei thei l>k lo hian, Party mi te hamṭhatna hawi zawnga her leh, siam chawp kan ching deuh bawk si a. In chhe pui puiah mirethei tak tak, tawt em ema an ch>n laia dai pawnah tuma luah loh, eng at^n maha hman loh In ṭha pui pui kan sak ṭhin chhan te hi Party mite’n contract an hmuh theih nana hna siam chawp a ni ang tiin ka ngaihtuah fo ṭhin. Mizoram hmun hrang hrangah, dai pawna In ṭha deuh deuh, a chhunga mi chengte In aia ṭha, a banga a sakna man ch>ng nuaih tam tak inziak n>na hmuh tur a tam khawp mai.

Heti ang thil ka ngaihtuah ch^ng hian, Mizo mipuite hian kan hmanl^i politics leh kan party system hi siam danglam hret a ṭul tih hi hmu phak ila ka duh ngawt ṭhin mai. Kan tihdanglam loh chuan, party t^na thawk chhuak peih ang reng tak, thlawhhma kawng zawh peih lo, eizawn nana party hmang ta mai kan pung tual tual ang a, pawisa kan dawng hnem telh telh ang a, kan rethei tual tual si ang. Rethei na na na chu sum hmanga sal behin kan awm ang a, sala min mantu te’n hlimah min ngenin, eng festival valah emaw min l^mt$r ang a, min tiretheitu te’n TV ah sawrkar laka lawmthu sawi turin min tilui si ṭhin d^wn a ni.

NLUP hi ka sawi kai teh hram ang! Ar kan dawng a, a chaw kan dawng chung pawha kan vulh puitling thei lo hi chu party mi te kan inen chian a ṭul khawp mai. Ar in sakna pawisa kan dawng a, ar kan dawng leh a, a note a nih chhunga a ei tur, a len deuh hnua a ei leh t<r a thlawna kan dawng chung pawha a sem ni la laa a ar leh a chaw kan hralh nghal duh hi chu thil mak tak a ni. A chaw peka han nghah hreta man man zawka hralh mai tur a ni a, a awl tawh em mai. Cheng khat mah sen belh a ngai lo chung pawha kan vulh puitling peih lo hi chu a pawi khawp mai. Party mi ni lo hi min sem ta se kan vulh puitlin ka ring. Party mi tam tak hi chuan a thlawna dawn zel t<r awma an hriat v^ng hian an kuta a luh rual ruala ei nghal an duh ṭhin niin ka hria. Heti ang Party mi hi kan pung tual tual a nih phei chuan kan ram hmakhua chu a thim khawp ang.

Political Party hrang hrang te hian a thlawna dawn tum party mi hi siam belh tawh lo tura inthurual a ṭha hlein ka hria. Heti ang party mite a v^ng hian rim taka thawktute’n an thawhrim rah an seng lo palh thei a ni. Party mi hnathawk lem lote aia kawla ni chhuak chhiara feh kawng zawhtute an rethei reng mai te hi a dik thei lovang. Party t^na thawkrimtute hi d^wng rawh se ka ti a ni lo va; kuthnathawh aiin party office a kal hi a hlawk zawk t<r a ni lo ka ti a ni.

Sawrkar programme leh policy zawng zawnga a hlawkna teltu t<r tehna at^na ‘party mi’ kan hmang deuh ta mai hi a fuh lo va. Heti chuan Mizo mipuite rilru kan tichhe nasa lutuk dawn, chin tawk neih deuh a ṭul khawp mai, chuti lo zawng Bihar hlui kan ang palh ang e!

- Rev. Jh. Za Hluna