HRILENG TEL LOA KRISMAS
Covid hripui leng avangin kum hnih ngawt mai Krismas hman theih tawh loh hnuin, kumin 2022 Krismas erawh Pathian zarah kan hmang thei tawh turah ngai ila. Tun aṭang hauhin Kohhran ṭhenkhatte chuan Masi lawmna huna talh turin Bawng an thlung fel der tawh bawk a, hlim taka hmang turin inbuatsaih ṭheuh ila a ṭha ang e.
Hripui leng khan (khan tih hi hmang tawh mai ila) kan nunphung a tibuai hneh hle mai a, chhungkaw tin khawsak pawh a tibuaiin Kohhran thlengin kan buai phah a nih kha. Tunah erawh chutiang buaina chu a awm lo turah ngai tawh ila, Kohhran pawhin he hunpuiah hian hlim taka Pathian fakna leh chawimawina hun kan hmang ṭheuh thei turah beisei ila, a ṭha ang e. Hripui lak aṭanga zalen hi a lo nuam hle mai a, hripui vang inkharkhip lai hun chhung rei tak lehnghal kha ngaihawm loh tak a ni. Tunah hripuiin min han chimbuai tak loh hnuah hi chuan boruak pangngai takin Kohhran lam pawhin hun kan hmang thei dawn ni pawhin a hriat a, Pathian hnena lawmthu kan sawi ngei pawh a ngai. Chutianga zalenna kan chan lai erawh chuan Kohhran tinte hian he hunpui kan nghah mekah hian kan Kohhran chhungkua ṭheuhte tana hnemhnanna awm tura ruahmanna kan siam a ṭha hle ang a, Biakbuk pawh hi tun hma ang lo deuha kan tih hulum thar leh pawh a ṭul hle awm e.
Khawpui lamah chuan Biakbuk kher ni lo, puipunna hmun hi engtik lai pawhin a awm emaw tih mai tur a ni a, chutiang boruak chuan chhun leh zan hun a awh bawk zel ṭhin avangin ṭhalai tan chutiang chu thil thlakhlelhawm tak a lo ni a, ṭhalai tel loin nu leh pate hian Biakbuk hi kan luah reng fo mai ang tih pawh thil awl tak tur a ni. Chuvangin Kohhran rawngbawltute hian Kohhran chhungkaw tinah ṭawngṭaina nei paha he hunpui kan nghah mekah hian a bik taka ṭhalaite Biakbuk thleng ngei tura sawmna an neih mai bakah ruahmanna ṭha zawk an siam a ṭha viauin a rinawm. Khawpui lam chauh a ni lo a, Zokhaw lamah ngei pawh ṭhalaite hian hrileng chim buai loha zalen taka hunpui kan hman theih dawn takah chuan tiin ruahmanna eng eng emaw an lo neih hlawm tawh mai thei a, khawpui angin huau huau tam kher lo mah se la, nu leh pate hmuh phak loha zalen taka nun hmanna tur hi an ngaihtuahnaah a awm lo ang tih hi a hriat hauh loh.
Kohhran rawngbawltute mawhphurhna hi tun hma lam zawng aiin a sáng sawt hle tiin sawi ila kan sawi sual kher awm lo e. Kan ṭhian pakhat chuan fapa addict a nei a, a thiam leh theihtawp chuan a enkawl ṭhin tak nain, a bei hi a dawng lek lek fo ṭhin. Kohhran rawngbawltute hnenah pawh a fapa tana rawngbawlsakna nei turin a ngen fo ṭhin a. Nimahsela Kohhran rawngbawltute chuan ‘I fapa chu rawn inkhawmpui ṭhin rawh’ an lo ti leh ringawt mai ṭhin a ni awm a, a fapa tana Lal Isua anga rawngbawlna neih tak tak chu har an ti a ni ang tih a ngaihtuahnaah a awm phah hial a ni. Berambo zawnga tura Lal Isua penchhuak ang tak taka rawngbawltu hi kan tunlai hunah hian an tam ta lo nge ni ang tih pawh ngaihtuahnaah a awm phah a, Kohhran rawngbawltute ngei pawh hi inngaihtuah kan ngai viau awm e. Kohhran rawngbawltu kan nihna hi Biakbuk chhungah chauh kan lantir a ni mai lo ang maw, nge silhfenah chauh kan hmang ta zawk tih hi ngaihtuah nawn leh ṭheuh teh ang u.
Kan Biakbuk ropui tawh dante hi thil lawmawm tak a nih rualin Biakbuk a ropui tual tual laiin a chhunga lawi kan tlem tual tual mai ni te hian a lan chang a awm bawk ṭhin. Kohhran rawngbawltute ngei pawh hi Kohhran mite tana hahdamna leh thlamuanna thlen ahneka mi dang tana hnawksak leh mit tikham taka awm lo hi chhiar kauh kauh tur an awm mai lo ang maw le? Kohhrana mawhphurhna chelh avanga lang mawi hram hram rawngbawltu kan nih phei chuan mawhphurhna chelh loh hun chu huphurhawm tak tur kan ni mai ang em tihte hi mi dang min thlir dan a nih phei chuan a pawi hle ang. Chuvangin he hunpui kan nghah mekah hian rawngbawltute hian Kohhran member chhungkaw tinte luhchhuah veka Lalpa nena hunpui kan hman ṭheuh theihna atana rawngbawlna pawimawh tak kan neih hi thil ṭul tak niin a hriat a ni.
Han ngaihtuah ve mah teh, Hripuiin min chimbuai laia hunpui kan hman dante kha. Biakbuk a reh ṭhuap a, Pathianniah ngei pawh Dar khawn rik a han awm miah lote kha a ngaihawm loh asin. Hun rei tak chhung Inkharkhip a han niin kan khawlaite pawh a reh hian a reh ngawih ngawih a, zanah ngei pawh dar riat vel aṭangin zan reh kan hmang ṭan a han ni maite kha chiang leh fiah takin kan la hre vek hlawm thei ang. Tunah erawh chuan chutiang boruak rit chu a han awm tawh lo a, zanreh pawh awm tawh loin zanlai dar sawm leh pahnihah ngei pawh kan khawlai chu a la ri luih luih a, khawpuiah ngat phei chuan zan reh a awm tak tak ngai lo a nih tak hi. Hei vang hian kan hma lawka Masi lo thleng turah ngei pawh hian Kohhran rawngbawltute hian kan Biakbuk hi mi tin tana pan chakawm tura kan buatsaih a ṭha viauin a rinawm. Thlarau lam inbuatsaihna chu ṭul bawk mah se la, tisa tak pawha inbuatsaih pawh a ṭul hle bawkin a rinawm a ni.
Tun hma lamah chuan Masi hun hi Kohhran mai bakah chhungkaw tinin hun hlimawm kan hman hunlai a ni ṭhin a, tunah erawh chuan Masi hun pawh nghahhlelh hleih theih tawh loh tur khawpin boruak chi hrang hrangin min chim buai zo tawh a, sawi tawh angin Hripui lengin hei kum hnih ngawt chu kan nunphung a tibuai ta bawk nen. Tuna hripuiin min kiansan takah hi chuan kan tihdan pangngai angin ruai nen ngeia Masi hman pawh kan han tum leh ta chu a ni a, inbuatsaihna ṭha tak pawh kan neih ṭheuh a ngai awm e. Hnuhnang taka Pathian faka chawimawi thei turin mimal tin inbuatsaihna mai bakah, thinlung taka chawnghei ṭawngṭai lo neihte pawh chuan awmzia a nei ngei bawk ang.
Hawh teh u, Pathian hnena lawmthu sawina tur kan ngah dante hi hriain A hnenah lawmthu i thlen fo ang u. Kan fel leh ṭhat bik vang pawh ni hauh loa nang leh keiin kum tawp hun kan hman hmang thleng leh tur ringawt pawh hi lawmthu sawina chhan tur pawimawh tak a ni a. Mizorama CoviD hri kai 2,38,964 (+) awm laia CoviD vanga nunna hlu tak chan mi 726 (+) chiah kan nei hi Pathian hnena lawmthu sawina chhan tur pawimawh tak a ni bawk.
- Mahmuaka Chhakchhuak