Mi dangte hriatthiam leh hriat chian

Tun Mizoram khawvelah hian eng hi nge kan mamawh ber tih inzawt ta ila; a chhanna tam tak awm thei zingah chuan - min hrethiamtu leh kan rilru lama kan harsatna, a ruka kan vei leh kan buaipui hi a ni a. Chungte chu Sap ṭawngin Depression/ Anxiety adt kan tih hi a ni. Hei hian kan rin aiin vawiinah hian kan nun a tibuai a, kan ngaihtuah ngun a tul hle. Chu mi damna chu kan mawh takzet a ni.

A lo awm chhan

Hetiang lama mi thiam leh zirbing mi ka ni lo a; heti lama mi thiamte'n an sawi leh a chhan awm thei hrang hrang an sawi te hi kan hre fo tawh awm e. Kan hun tawn zir loh vang te, kan beisei loh taka kan chunga thil lo thleng leh inthlahchhawnna avang tein hetianga rilru lama natna leh harsatna hi kan chungah a lo thleng thin a. A lo awmna chhan chu engpawh nise, he natna neitu leh veitu tan chuan natna leh hreawmna, thihna hial min thlen theitu a nih avangin kan ngaihpawimawh hi a ngai takzet a ni.

Mi dangte hriat chian leh ṭanpui

Kan bula hlim taka nuia kan fiam bawrh bawrh te, an chanchin ṭha lo leh chet mawi lohna leh famkim lohna kan sawisaka kan rel bawrh bawrhte hian he natna hi an lo vei ru reng a. A taka an natna vei an lanchhuah tir meuh chuan 'A va pawi em!' tih chiah hi kan sawi theih tawk a ni tawh ṭhin a. Chuvang chuan kan inhriat chiana kan inngaihsak hi an lo ngai takzet a ni. Keini hi chutianga pan tlak leh hrilh tlak angin min ngai em tihte hi in enfiah fo a ṭul. Hetianga rilru lam natna neite hian an chhungte leh mi dangte hriat te hi an hlau fo a, anmahnia an inchinfel zawh loh hnuah te hian kan hre chhuak ve chauh ṭhin. Chuvangin kan ṭhiante, kan nupui pasal te, kan kawppui leh kan chhungkua, kan rawngbawlpui te leh kan rin loh deuh deuh te hian hetiang hian harsatna an nei thei tih hriain kan inhriat chian tawna kan inngaihsak tawn a ngai.

An dam lo a ni

Mi thenkhatte hian he­tianga rilru lama harsatna leh natna nei te hi nep kan ti a, kan sawisel a; natna chikhat a ni tih hi kan hriat a ṭul. An thusawi kan ngaihpawimawh a ṭul. Depression/ Anxiety neite hian zan lamah hreawm an ti zual a, ngaihsak an mamawh zual a ni.

I inhawng zau ang u

Rilru lam natna neite hian mi dangte bula sawi chhuah leh inpaih thawl hi an hreh a; rei tak an thup ṭhin a, anmahni tanpui tur hian zau takin i inhawng ang u. Kohhran ṭhalai leh mi puitling tak tak te hian hetianga kan bula awmte natna vei hi damna an chan theihna turin kawng awm apiang zawn sak ang u.

Rilru lam natna neite tana kan inhawn hmasak phawt chuan min hrilh hreh reng reng lo a, ṭanpuitu leh anmahni hmangaiha ngaihsaktu an mamawh em em zawk a ni.

Mi dangte hrilh rawh

Hetiang rilru lama harsatna kan neih hian ngawih bo pui mai loin min hrethiama min ṭanpui theitu tur zawngin ṭanpuina i dil hreh lo ang u. Kan harsatna hethiam lo leh min hmusita min ngaineptu, min ring lo tam tak an awm lai hian kan tana inhuam em em an awm ṭeuh a. Chutiang mite chu kan la tawng fuh lo mai a ni tih hriain damna zawngin i pan ang u.

Hetiang natna hi enkawl dam theih a ni a, beiseina nen damna i zawng ang u. Kan thupa kan up reng hian a tawpah chuan a lang chhuak tho tho a, thihna hial te kan tawh phah ṭhin. Hetiang lama mi thiam leh doctor te, Pastor leh kan ṭhian ṭha tak tak te an awm ṭeuh a. Chung mite chuan min ṭanpui an chakin an inhuam em em a ni.

I mal lo a, i dam lo tih kan hria a, i natna hi a zahthlak lo. I damna tur a nih phawt chuan kan theihtawp piah lam thlengin kan inhuam a, min hrilh turin kan ngen che a ni. Mahni nunna lakna atan phei chuan a uiawmin a pawi ber a ni.

Pathianin engkim a ti thei a, kan natna pawh a ti dam vek thei. Harsatna thuk leh zahthlak, sawi chhuah leh ngaihtuah ringawt pawha hreawm pawh a ni thei. Mahse Pathian rinchhanin bul kan ṭan ṭha leh thei vek a ni. Kan natna hneh turin Pathian hnen pan ila, kan ṭang tlang ang a, kan hneh ang.

- Rinfela Zadeng