Delhi-ah cooperative society kan zirho
National Council for Cooperative Training (NCCT) chuan June 7, 2023 khan SCOPE Convention Centre, Delhi-ah Outreach & Dissemination on New Initiatives/Schemes and Achievement for the Cooperative Sector an buatsaih a, he hun hi ka zuk chhim ve a, hlawkthlak ka ti hle.
Min rawn sawm tirh chuan ka phur tehchiam lo a, zep thu cheng lo ,cooperation, cooperative society tih vel hi ka tui lem lo a, a hriat pawh ka hre thui lo hle. A tirah chuan kal loh ka rilruk deuh a, an programme min rawn thawn phei chuan min tiphur lo zual hle. Mahse, min rawn sawm ngawrh der ve em avang leh senso a tum vek tur a ni tho nen, kal turin thutlukna ka siam ta a ni. Ka kal erawh ka inchhir ta lo hle.
Min thlentirna hotel aṭangin zing dar 9 velah min hruai chhuak a, kan hun hmanna tur SCOPE Convention Centre min panpui a, dar 9:45 velah thlengin dar 10 velah kan ṭan a ni. Thupui hrang hrang hmangin mithiam tak takten thu an rawn sawi a, an subject ṭheuh an hnehsawh hle. Session IX zet a awm bawk a, zing dar 10 vela ṭan khan kan hotel kan lêt meuh chuan zan dar 8:30 a ri ṭep tawh.
A tir lama sawi awm tak a ni na a, zirhona hi Ministry of Cooperation secretary Gyanesh Kumar-in a rawn hawng a, Ministry of Cooperation jt. secretary Gyanesh Kumar, IAS-in a rawn hawng a, NCCT secretary Mohan Kumar Mishra-in nilenga hun min hmanpuiin, Ministry of Cooperation Addl. Secretary-in a tawp kharna hun a rawn hmang. India ram state tin aṭangin journalist kan tel kimin ka hria a, chubakah chuan cooperative society lama tawnhriat ngah tak tak eng emaw zat sawm tel an ni.
Mizoram kan hniam
Thupui hrang hrang sawitute chuan data ṭha tak tak an rawn nei zel a, state wise data an rawn neihhoah chuan Mizoram kan dinhmun a ṭha lem lo hle. Cooperative society lamah Mizoramin ṭan kan lak thar a ngai hlein ka hria a, cooperative society hmangin state tam takin hmasawnna kawng an zawh mek a, sorkar laipui pawhin a ngai pawimawh hle.
Zirhonaah hian India ram state hrang hranga primary agriculture credit societies (PACS), dairy/fisheries cooperative societies-in a huam chin tarlan a ni a, 80% chung lam, 60-80% inkar, 40-60% inkar, 20-40% inkar leh 0-20% inkarahte ṭhen a ni.
PACS din chak lohna state, 0-20% inkara awm state pali zingah Mizoram a tel a; dairy cooperative society-ah pawh a hniam ber (0-20%) inkara awm state 11 zingah a tel.
Workshop-a tarlan danin, PACS-te'n hamṭhatna ṭha zawk an neih theih nan leh sumdawnna zau zawk an neih theih nan, Model By-Laws for PACS chu state/union territory 10-in an la hmang lo a, chu'ng zingah chuan Mizoram a tel. State/UT 10-te hian June 2023 chhungin hman hman an tum.
Model By-Laws for PACS hi January 5, 2023 khan state leh UT-te pek vek an ni a, an duh chuan an state mila her danglamin hman phalsak an ni.
Tun dinhmunah India ramah PACS 1,01,285 awmin, member vbc. 13 chuang an awm a; dairy cooperative society 1,38,347 awmin, member vbc. 1.5 chuang an awm bawk.
Sum a tam dawn
Ministry of Cooperation hi July 6, 2021 a ministry anga ding chauh a ni a, sorkar laipui hian he ministry hi a hlamchhiah hauh dawn lo tih a chiang. A chhan chu Amit Shah-a'n he department hi a chang chat a, sum pawh a tam lo thei lo.
Ministry of Cooperation hnuaiah hian scheme hrang hrang a tam em em a, a bik takin cooperative society-te hamṭhatna tur chi hrang hrang a tam hle, ziah sen a pawh a ni lo ang. Chuvangin, Mizoram sorkar hnuaia Cooperation Department hian heng scheme hrang hrangte hi zirchiangin, hai chhuah ve dan dap se a duhawm hle. A lo hai chhuak tawh ṭhin a nih pawhin a tam zawk hai chhuah dan dap mawlh teh se.
Tin, cooperative society-te tana hamṭhatna hrang hrang pawh hi tun aia nasa zawkin hai chhuah tum ila, kan ramin hma a sawn phah ngei ang. A tam thei ang cooperative society dinin, chu'ngte chu ṭha taka an function theihna atan Cooperation Department hian an tana scheme ṭha tak tak awmte haichhuah a nih theihna atan pui ṭhin se, kan state budget pawn lam aṭangin sum ṭhahnem tak kan ramah hailuh a ni ang a, mipuiin nasa takin kan chhawr dawn a ni.
Scheme ṭhenkhatah state matching share (SMS) a lo ngai a nih pawhin, a hlawkpui tur chu kuthnathawktute an nih miau avangin kan sorkar hian sum ui lo se a duhawm hle.
Pakhat chiah han tarlang ila, Mizoramah fu ching tam tak an awm a, ka hriatsual loh chuan sugar mills mumal tak kan nei lo. India ram state hrang hrangah chuan Cooperative Sugar Mills (CSMs) an din a, chu'ngte tan chuan ṭanpuina tur cheng vbc. 1,000 sorkar laipui chuan a dah a ni. Hengte hi CSMs din ve a, a chhawr dan tur zuk dap ve a chakawm hle.
- Malsawmdawngzela Hrahsel